ABP haakt af bij loonakkoord ambtenaren

Het ambtenarenpensioenfonds ABP dreigt een streep te zetten door het recent gesloten loonakkoord voor zeshonderdduizend ambtenaren.

Beeld anp

Omdat het pensioenfonds er slecht voor staat, kunnen de pensioenpremies volgens het fondsbestuur niet omlaag. Maar een belangrijk deel van de beloofde loonsverhoging van 5 procent moest uit de verlaging van de pensioenpremie komen. Als die niet doorgaat, moet het kabinet dat compenseren. Dat leidt tot een structurele begrotingstegenvaller, die kan oplopen tot enkele honderden miljoenen per jaar.

Het ABP stelt dat het pensioenfonds de premie niet te veel kan verlagen omdat de pensioenen dan in gevaar komen. Dat schrijft het bestuur in een notitie aan de pensioenkamer van het ABP, die in bezit is van de Volkskrant.

Die premieverlaging is altijd de zwakke schakel geweest in het akkoord tussen minister Ronald Plasterk van Binnenlandse Zaken en drie kleinere vakcentrales onder aanvoering van het CNV. Want niet de minister of de vakbonden bepalen de hoogte van de pensioenpremies, dat doen de pensioenfondsen. De fondsen hebben zich te houden aan de regels van De Nederlandsche Bank (DNB). Die heeft, gedwongen door de economische omstandigheden, de regels aangescherpt sinds het loonakkoord is gesloten. Dat het ABP in zwakke conditie verkeert, bleek al eerder.

Die premieverlaging is altijd de zwakke schakel geweest in het akkoord tussen minister Ronald PlasterkBeeld ANP

Twee keuzes

Uiterlijk maandag wordt duidelijk wat het ABP, met 2,8 miljoen deelnemers het grootste pensioenfonds, zal doen. In de notitie legt het bestuur twee keuzes voor: de pensioenuitkeringen versoberen, of de premies in de buurt van het huidige niveau houden en dus niet te veel verlagen.

De eerste optie, de pensioenen verlagen, lijkt onhaalbaar. Zo'n besluit moet worden gesteund door de werknemers in de pensioenkamer van het ABP, waarin ook de werkgevers zitten. 'De werknemers willen niet dat de pensioenen verder worden versoberd', zegt Jan Willem Dieten, die namens de vakbonden in de pensioenkamer zit.

Dan blijven dus de premies over. Het kabinet ging ervan uit dat een lagere pensioenpremie een miljard euro aan loonsverhoging zou opleveren. Nu de premies minder dalen, moet het kabinet het restant zelf bijpassen.

Omstreden

Volgende maand wordt duidelijk hoe groot de tegenvaller voor het kabinet precies wordt. Dan stelt het bestuur van het ABP de premies voor volgend jaar vast. Als werkgever van rijksambtenaren, maar ook indirect via het onderwijs, draait het kabinet op voor de tegenvallers in de pensioenpremies, zegt Patrick Fey van CNV Overheid. 'In het loonakkoord is vastgelegd dat de pensioenpremies kostendekkend moeten zijn. De loonsverhoging van 5,05 procent voor twee jaar en een eenmalige uitkering van 500 euro zijn niet terug te draaien.'

En zo draait het kabinet alsnog grotendeels zelf op voor de hele loonsverhoging van 5 procent. De woordvoerster van Plasterk wil verder niets zeggen. 'Het loonruimteakkoord staat. Zoals gebruikelijk worden de details in de uitvoering nader besproken', reageert ze per sms.

Het loonakkoord is al omstreden sinds het vlak voor de zomervakantie werd gesloten. Minister Ronald Plasterk van Binnenlandse Zaken kwam met drie kleinere vakbonden overeen dat zeshonderdduizend ambtenaren, leerkrachten, militairen en douaniers er in twee jaar 5,05 procent loon en een eenmalige uitkering van 500 euro zouden krijgen.

'Sigaar uit eigen doos'

De FNV vindt het een 'sigaar uit eigen doos' en stond vorige week nog, tevergeefs, bij de rechter. Iets meer dan de helft van de loonstijging betalen de ambtenaren zelf doordat ze genoegen nemen met een lagere opbouw van hun pensioen, zei vice-voorzitter Ruud Kuin.

Maar met het CNV voorop vinden de kleinere bonden het belangrijker dat de ambtenaren, leerkrachten, militairen en douaniers er na jaren nullijn weer eens geld bij krijgen. Het loonakkoord is inmiddels vastgelegd in drie van de veertien cao's voor de publieke sector. De politie voert nog altijd actie omdat ze het loonbod te mager vinden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden