Aantal files stijgt weer: zijn de maatregelen wel voldoende?

De filedruk in Nederland is toegenomen. Dat heeft minister Melanie Schultz van Haegen van infrastructuur de Tweede Kamer laten weten. In de periode tussen mei en augustus namen de files met 2,3 procent toe. De trend van de laatste jaren was juist een afname van het aantal files.

De filedruk neemt in de afgelopen vier maanden weer toe. Beeld anp

Het is onduidelijk wat er achter deze filetoename zit. De overheid heeft de afgelopen tijd maatregelen genomen om het aantal files terug te dringen en de doorstroming te verbeteren. Met wisselend succes, blijkt nu. 'Ten opzichte van vorig jaar hebben we nog steeds 1,5 procent minder files', zegt Arnoud Broekhuis, manager van de verkeersinformatie bij de ANWB. 'Maar sinds mei is de filedruk hoger dan vorig jaar in dezelfde periode'.

Het aantal files is sinds 2007 aan het afnemen. Dat heeft voornamelijk te maken met een grote investering in het wegennet, waardoor veel structurele knooppunten werden aangepakt. Ook werden veel spitsstroken toegevoegd en zijn bruggen opgeknapt. Nu veel wegen opnieuw worden opengesteld, daalt het aandeel van de wegwerkzaamheden bij filevorming ook: van 5,1 naar 4,3 procent in de afgelopen vier maanden.

Beeld anp

Flexwerken

Ook het aantal afgelegde kilometers op de Nederlandse wegen daalt een klein beetje: 0,9 procent, naar 64,7 miljard afgelegde kilometers. Dit is volgens het ministerie van infrastructuur en milieu omdat het plaatselijke verkeer toeneemt. Dit is vooral rond de grote steden het geval en verklaart de toegenomen filevorming op ringwegen.

Waardoor de filedruk dan wel is toegenomen? Broekhuis (ANWB): 'De daling van de files sinds 2007 had ook te maken met de economische achteruitgang. Nu de economie langzaam weer aantrekt, zie je ook een toename van het verkeer. Vooral het vrachtverkeer is in een jaar toegenomen'.

Meer verkeer op de weg leidt tot meer vertragingen, vooral in de avondspits, die 5 procent drukker is dan een jaar geleden. Daar staat tegenover dat de ochtendspits 10 procent rustiger is. 'Je ziet dat het nieuwe werken ervoor zorgt dat mensen 's ochtends later kunnen beginnen. Maar ja, iedereen wil op tijd thuis zijn, dat zie je terug in de avondspits.'

Ook de toename van het recreatieverkeer leidt tot meer drukte op de wegen. Vooral gepensioneerden of gezinnen die een dagje weg gaan, voeren de filedruk op. Ook voor hen geldt namelijk: 's ochtends na de spits weg, maar wel tijdens de avondspits naar huis.

Filetop-10

1. A20 Hoek van Holland - Gouda, tussen Crooswijk en Terbregseplein
2. A16 Breda - Rotterdam, tussen Prins Alexander en Terbregseplein
3. A20 Hoek van Holland - Gouda, tussen Cortlandt-Aquaduct en Nieuwerkerk Aan Den IJssel
4. A13 Rijswijk - Rotterdam, tussen Overschie en Kleinpolderplein
5. A9 Alkmaar - Amstelveen, tussen Raasdorp en Badhoevedorp
6. A8 Zaandam - Amsterdam, tussen Zaandam en Zaanstad-Zuid
7. A28 Zwolle - Utrecht, tussen De Uithof en Rijnsweerd
8. A1 Amsterdam - Apeldoorn, tussen Eembrug en Bunschoten
9. A1 Apeldoorn - Amsterdam, tussen Brug Over Het Amsterdam-Rijnkanaal en Diemen
10. A27 Gorinchem - Breda, tussen Industrieterrein Avelingen en Merwedebrug

Regen

Toch blijft het opvallend dat de genomen maatregelen niet resulteren in minder file. Volgens het rapport van het ministerie heeft dit onder andere te maken met de weersomstandigheden. Ook Broekhuis beaamt dit: 'Bij regen passen er minder auto's op een kilometer.' Maar waarom het aantal files dan stijgt in een zomer met relatief goed weer, kan hij niet zeggen.

Met een veelheid aan oorzaken is het moeilijk om één boosdoener aan te wijzen voor de toegenomen filedruk. De overheid probeert in te spelen op deze onvoorspelbaarheid door betere voorlichting bij vertraging in te zetten, en door alternatieve routes aan te bevelen. Het ANWB moedigt het gebruik van het gehele wegennet in plaats van alleen het snelwegennet alleen maar aan.

Daarnaast wil de belangenorganisatie proberen het verkeer nog meer te spreiden. Broekhuis: 'Iedereen moet rijden wanneer hij wil natuurlijk, maar als je de avondspits kunt vermijden, is dat het overwegen waard. De meeste files vinden nog steeds in de spits plaats. Als het aantal auto's in de spits afneemt, zal het aantal files snel volgen.'

De voorlichtingsborden boven de snelweg werden in de jaren '90 geïntroduceerd. Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden