Aanslag Israël stelt nieuwe minister op proef

De radicale Israëlische minister van Defensie, Avigdor Lieberman, wordt voor het eerst op de proef gesteld door de dodelijke schietpartij in Tel Aviv. Twee Palestijnse neven schoten woensdagavond vier Israëli's dood op een terras. Israël stuurt zeshonderd extra militairen naar de bezette Westelijke Jordaanoever. Ook is voor tienduizenden Palestijnen de toestemming ingetrokken om Israël tijdens de ramadan te bezoeken - een maatregel die hard aankomt nu Palestijnen hun familie willen bezoeken of willen bidden op de Tempelberg in Jeruzalem.

Minister van Defensie Avigdor Lieberman. Beeld afp

De aanslag was de zwaarste in de voorbije acht maanden. Afgelopen najaar was er een golf van aanvallen in met name Jeruzalem, waarbij Palestijnen vooral Israëlische militairen aanvielen met messen. Maar die aanvallen leken juist voorbij. De vraag of Palestijnse milities nu naar zwaardere wapens grijpen is nog moeilijk te beantwoorden. De twee schutters gebruikten volgens Israëlische veiligheidsfunctionarissen 'geïmproviseerde automatische wapens', wat doet vermoeden dat ze niet bij een goed georganiseerde groepering horen.

Escalatie of kalmte

De 57-jarige Lieberman, enkele weken geleden benoemd als minister van Defensie, is een politieke extremist, een man wiens uitspraken verraden dat hij niemand rechts van zich duldt op de uiterste flank van de Israëlische politiek. Voor hem is de aanslag een test: besluit hij de komende week te escaleren, zoals hij als parlementariër graag bepleitte, of kan hij onder invloed van het ambt de kalmte bewaren? Eerder sprak Lieberman zich uit voor de doodstraf voor veroordeelde Palestijnse terroristen, en zei hij dat Israël de 'koppen af moet hakken' van onloyale Arabieren in Israël.

De taal die Lieberman donderdag bezigde, was voor zijn doen mild. Tijdens een vergadering van het Israëlische veiligheidskabinet, donderdag in Jeruzalem, drong hij er volgens dagblad Haaretz op aan de procedures voor het verwoesten van 'huizen van terroristen' te versnellen. Ook overweegt de regering de lichamen van gedode aanslagplegers voortaan niet meer terug te geven aan hun families, en in plaats daarvan zelf te begraven op een speciale begraafplaats. Liebermans voorganger Moshe Ya'alon was daar altijd op tegen, omdat de maatregel de gemoederen aan Palestijnse kant zou verhitten. Daden moeten er hoe dan ook volgen, bezweert Lieberman. Tijdens het vrijdaggebed zet de Israëlische politie alvast extra mensen in, om spanningen op de Tempelberg voor te zijn.

'Aanslag Tel Aviv is geen keerpunt in conflict'

Het oplaaiende geweld in Israël is 'afschuwelijk', maar het is 'geen keerpunt in het conflict'. Dat zegt Yoram Schweitzer van het Instititute for National Security Studies (INSS) in Tel Aviv, een dag nadat twee Palestijnse mannen vier mensen in Tel Aviv hebben doodgeschoten en de regering extra militairen naar de Westelijke Jordaanoever stuurt. 'Het is weer een volgende in een reeks aanvallen. Het is onderdeel van ons dagelijks leven, helaas.'

Naar rechts

De twee neven openden het vuur in het populaire uitgaansdistrict Sarona. Ze zijn volgens de politie twintigers uit Yatta, een kleine gemeenschap in het door het Israëlische leger bestuurde 'C-gebied' van de Westoever. Ze zouden Israël illegaal binnen zijn gekomen. De vader van een van de neven zei tegen persbureau AP dat zijn zoon geen 'niet bij een politieke groepering' hoort.

Het Israëlische leger kondigde aan de huizen van hun families te zullen verwoesten - een procedure die in de C-gebieden meer regel dan uitzondering is. Onderminister van Defensie Eli Ben-Dahan: 'Het leven in Yatta zal niet terugkeren naar hoe het was. Een dorp dat terroristen herbergt, zal daarvoor de prijs betalen.'

De Israëlische samenleving helt de laatste jaren steeds verder naar rechts, en er is zodoende veel begrip voor harde vergeldingsacties na Palestijnse aanslagen. Het was daarom opvallend dat de burgemeester van Tel Aviv, Ron Huldai (Arbeidspartij), de aanslag in Tel Aviv als gevolg zag van de decennialange bezetting van de Palestijnse gebieden. 'Je kunt mensen niet blijven in een situatie van bezetting houden, en verwachten dat ze tot de conclusie komen dat alles daarmee prima is.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden