Aangeboden: uitgerangeerde polderpolitici gewend aan stress

Na de opzienbarende verkiezingsuitslag van vorig week staan tientallen Tweede-Kamerleden van de gevestigde partijen van de ene op de andere dag op straat....

'Ik heb het idee dat de meeste van onze mensen heel goed terechtkomen', zegt Altie Blanken, woordvoerster van de PvdA, de partij die de hardste klapppen kreeg. De PvdA moest 22 zetels inleveren en zit nu met 23 mensen in de Kamer.

Toch zijn de feiten anders. Ex-parlementariërs komen slechts moeizaam aan een nieuwe werkkring, bleek uit een onderzoek van het Algemeen Dagblad twee jaar geleden.

Het AD trok 51 Kamerleden na die in 1998 hun baan kwijtraakten. Van hen hadden er in 2000 slechts zeven een vaste baan.

Werkgevers staan niet te springen om ex-parlementariërs, bevestigt Marjet van Zuijlen. Van Zuijlen was Kamerlid voor de PvdA en is nu werkzaam als headhunter voor de Human Capital Group (HCG) van Deloitte en Touche. Ze stelt voorop dat individuele kwaliteiten de doorslag geven. Maar in het algemeen gesproken is het perspectief 'niet stralend'. 'Het nadeel is ook dat het er nu zoveel in een keer zijn.'

Kamerleden doen veel ervaring op, maar het is niet altijd de relevante kennis. 'Wat gevraagd wordt, is financieel management, leidinggevende capaciteiten, commerciële kwaliteiten. Dat hebben ze niet.

Daarbij komt dat Kamerleden niet gewend zijn om onder een baas te werken. Dat vinden veel werkgevers lastig.' De meeste kans maken Kamerleden die vóór hun Kamerlidmaatschap al een beroep uitoefenden. Moeilijker wordt het voor de groep die in de partij omhoog is geklommen. 'Want wat voor ervaring heb je dan?'

Het is een pijnlijke paradox. Het Kamerlidmaatschap is een belangrijk ambt in de democratie, maar het aanzien is laag. 'De politiek heeft een hoog afbreukrisico. We weten allemaal hoe er tegenaan wordt geschopt.' Van Zuijlen merkt het als ze ex-Kamerleden aanprijst bij werkgevers. 'Het blijft moeilijk.'

Veel hangt ook af van het idee dat Kamerleden van zichzelf hebben. 'Ze vinden van zichzelf dat ze 90 duizend euro waard zijn, maar dat vinden anderen niet altijd. Veel werkgevers vinden Kamerleden te licht.' Of ze van de VVD of de PvdA zijn, doet er niet zoveel toe, zegt ze.

Dat is volgens Van Zuijlen zorgwekkend. Niet alleen voor Kamerleden die nu een baan zoeken, maar ook voor de recruteringskansen van de politiek. Want wie wil er nog aan beginnen met zulke vooruitzichten. 'Dat is heel slecht voor het imago van de politiek.'

Haar collega/concurrent Jan Rapmund van Corinthe is een stuk minder somber over de kansen van ex-Kamerleden. Sterker nog, hij zoekt er een. 'Wij zoeken iemand met departementale ervaring. Iemand die goed thuis is in de Haagse wereld.'

Eenderde van het interimmanagement is tegenwoordig gericht op de overheid, aldus Rapmund. De grenzen tussen commercieel en niet-commercieel vervagen. Voor een slagvaardig Kamerlid zijn er mogelijkheden te over.

'Dan heb ik het wel over Kamerleden van de nieuwe lichting.' Voor de oude garde compromis sluiters en polderpolitici ligt het moeilijker. 'Mensen moeten besluiten kunnen nemen. Wat we zoeken is executiekracht, niet alleen beleidsmatige kwaliteiten. Iedereen wil een directeur die A zegt.'

Rapmund heeft het idee dat juist de jonge interessante mensen bij de PvdA en de VVD buiten de boot zijn gevallen. 'Voor hen zie ik geen problemen.' Ex-ministers hoeven al helemaal niet bang te zijn, zegt Rapmund.

'Die nemen zo'n groot netwerk mee. Iemand als minister Netelenbos kan zo commissaris worden bij elk bouwbedrijf. De vraag is hoe groot je netwerk is en hoe er over je wordt gedacht.' Het enige probleem dat een glanzende carrière in de weg kan staan, is het eigen ego, aldus Rapmund.

De enige met wie Rapmund moeite zou hebben, is Jan Pronk. 'Die is op een leeftijd waarop je alleen nog in aanmerking komt voor topfuncties. Ik weet niet wie hem zou willen hebben. Maar hij heeft zoveel internationale contacten.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden