Aandeelhouders en staat bloeden voor schulden KPN

De beurskoers van KPN is in twee dagen met 26 procent gekelderd. Aandeelhouders staan niet te popelen om het bedrijf opnieuw de helpende hand te reiken....

Vooral particuliere beleggers kunnen hun ogen nauwelijks geloven. Afgelopen november werden zij gepaaid om - met korting - nieuwe aandelen KPN te kopen. Prijs: 16,30 euro, een koers die toen al als ongekend laag werd gezien. Slotkoers dinsdag: 8,19 euro. Circa honderdduizend particulieren, die volgens KPN per persoon gemiddeld 335 aandelen kochten, hebben zo ieder zesduizend gulden in rook zien opgaan.

Bij die laatste keer dat KPN met de hoed rondging, deed het telecombedrijf een plechtige belofte: het zou de komende zes maanden geen nieuwe aandelen meer uitgeven, om de aandeelhouders niet opnieuw met een verwatering van hun belang op te zadelen.

Dat KPN nauwelijks heeft kunnen wachten tot die termijn was verstreken, mag blijken uit het feit dat zijn bankiers - onder wie ABN Amro - opnieuw een miljardenemissie voorbereiden. KPN heeft 12 miljard gulden nodig om de schuldenlast wat te kunnen verlichten. De voorgenomen verkoop van bedrijfsonderdelen bracht tot dusver bitter weinig op.

De nood is zelfs zo hoog, dat KPN zijn telefoonboeken en het bijbehorende advertentiebedrijf de deur uit wil doen. Veel zoden zet dat overigens niet aan de dijk; het bedrijfsonderdeel heeft een jaaromzet van 44 miljoen euro.

Voor het grote geld klopt KPN daarom opnieuw aan bij beleggers. Zij worden, volgens vrijdag uitgelekte plannen, gelokt met een zogeheten claim-emissie. Bestaande aandeelhouders zouden met een korting van circa 50 procent op de beurskoers nieuwe aandelen mogen kopen. Eerder dit jaar deed het eveneens noodlijdende British Telecom detzelfde stap.

Het lijkt een aantrekkelijke optie, maar in feite hebben de aandeelhouders weinig keus: zij moeten - geheel ongevraagd - opnieuw de portemonnee trekken. Vanwege de stortvloed aan nieuwe aandelen die naar de beurs stroomt, moeten zij wel stukken bijkopen, willen zij de verwatering van hun belang voorkomen.

De Nederlandse overheid heeft al helemaal geen keus. Als de emissie doorgaat, moet de grootaandeelhouder (35 procent) zeker bijkopen. Financieel is dat geen probleem. Minister Zalm kan voor de benodigde 4,2 miljard gulden eenvoudigweg een obligatielening uitschrijven. Alleen de rentelasten (200 miljoen per jaar) moeten uit dan uit de lopende begroting bekostigd worden. 'Niemand betaald zo weinig rente als de overheid', zegt een woordvoerder van het ministerie van Financiën luchtig.

'Staatssteun', riep de Britse zakenkrant Financial Times al. Door KPN geld te geven zonder daar feitelijk iets voor terug te krijgen - het procentuele staatsbelang blijft immers ongewijzigd - zou sprake zijn van overheidssubsidie.

Van 'Brussel' heeft KPN echter weinig te vrezen. Volgens een woordvoerder van het directoraat Mededinging van de Europese Commissie kan een dergelijke emissie door de beugel. 'Zolang de overheid net zo wordt behandeld als de andere aandeelhouders, is het geen enkel probleem.'

Maar verschil is er zeker. De overheid heeft in het verleden al miljarden guldens verdiend aan de voormalige monopolist. De staat streek niet alleen decennialang dividend op, maar verdiende ook nog eens miljarden door zijn belang medio jaren negentig gedeeltelijk naar de beurs te brengen.

Een lucratief staaltje dat evenwel voorlopig niet voor herhaling vatbaar lijkt te zijn.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden