Aandacht voor overlast regeltjes ministeries verslapt

De aandacht voor het beperken van overlast van regeltjes van de overheid verslapt. Een groot aantal ministeries berekent de 'regeldruk' niet goed, waardoor onduidelijk is of het kabinet de doelstelling haalt om 2,5 miljard euro te besparen door het aantal regels te verminderen.

Jan ten Hoopen in zijn tijd als kamerlid.Beeld anp

Dit zegt Jan ten Hoopen, voorzitter van het Adviescollege toetsing administratieve lasten, Actal. Eerder was Ten Hoopen voorzitter van de christelijke werkgevers in het midden- en kleinbedrijf, NCOV, en Tweede Kamerlid voor het CDA. Bij 'regeldruk' gaat het om het extra werk voor burgers en bedrijven door allerlei verplichtingen.

Actal is door het kabinet opgericht om de 'regeldruk' als gevolg van overheidsbeleid te beperken. Na de oprichting in 2000 toetste Actal alle wetsvoorstellen voordat ze door de ministerraad werden behandeld op 'regeldruk'. Nu gebeurt dat alleen nog met 'grote' wetsvoorstellen. Bij kleinere voorstellen wordt het ministerie geacht dat zelf te doen. Vandaag stuurt Actal het rapport over de stand van zaken, Scherp op regeldruk, naar de Tweede Kamer.

Door de overdracht van rijkstaken aan gemeenten neemt het extra werk voor bedrijven, instellingen, professionals en burgers juist toe, meent Ten Hoopen. Gemeenten hebben van het Rijk de jeugdzorg overgenomen en de zorg voor thuiswonende hulpbehoevenden. Daarnaast zijn ze via de Participatiewet verantwoordelijk voor de bijstand, de sociale werkplaatsen en de zorg voor jonggehandicapten.

'Op het eerste gezicht daalt die regeldruk omdat het Rijk minder voorschrijft. Maar die druk neemt lokaal, in gemeenten, juist toe. Zeker nu, in het begin, omdat gemeenten nog niet weten hoe ze alles willen regelen.' Lokaal houdt niemand de regeldruk bij. 'Gemeenten kunnen ook bij Actal langskomen voor advies. Negen gemeenten uit de regio Nijmegen hebben dat gedaan voor de uitvoering van de jeugdzorg', zegt Ten Hoopen.

De aandacht van sommige ministeries voor de regeldruk neemt sowieso af, meent Ten Hoopen. Hij wijst erop dat in de grote wetsvoorstellen van Volksgezondheid waarin de hervorming van de ouderenzorg is geregeld, geen aandacht was voor de regeldruk. 'Pas toen de wetsvoorstellen al naar de Tweede Kamer waren gestuurd is daar een toelichting op gegeven. Dat moet vooraf, voordat de voorstellen door de ministerraad worden goedgekeurd. De andere ministers zijn daar dus ook niet alert op geweest.'

Sommige ministeries doen het volgens Ten Hoopen wel goed. 'De ministeries van Economische Zaken, Infrastructuur en Milieu en Onderwijs en Wetenschappen zijn wel scherp. Maar Sociale Zaken en Volksgezondheid blijven achter.'

'De aandacht voor regeldruk kan bezwijken onder politieke druk. Dat blijkt bij Sociale Zaken en bij Volksgezondheid. Die ministeries wijzen ook op de akkoorden die leidend zijn bij de wetgeving, zoals het sociaal akkoord met vakbeweging en werkgevers en het zorgakkoord. Maar dat is geen sluitende verklaring. Want het ministerie van Economische Zaken heeft ook te maken met een akkoord, het Energieakkoord', aldus Ten Hoopen.

De Tweede Kamer kan ook meer oog hebben voor regeldruk, vindt Ten Hoopen. 'Neem de Wet kwaliteit, klachten en geschillen in de zorg. Die voorzag bij indiening in daling van de kosten met 0,1 miljoen euro. De Tweede Kamer nam wat wijzigingen van dat wetsvoorstel aan. Daarna vroeg de Eerste Kamer ons nog eens naar de kosten te kijken. Toen bleek dat de kosten van de extra regels het eerste jaar met 16 miljoen toenamen en daarna met 10 miljoen euro per jaar. Binnenkort besluit de senaat over dit wetsvoorstel.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden