Aan wie gaf hij zes miljoen?

Opnieuw dreigt staatssecretaris Fred Teeven van Veiligheid politiek in zwaar weer terecht te komen. Waarom sloot hij als officier van justitie een witwasdeal met drugscrimineel Cees H.?

Ze noemden hem 'de man van 500 miljoen'. Drugsbaron Cees H., in criminele kringen beter bekend als Puk, was in de jaren tachtig en negentig prominent doelwit van justitie. Hij zou gaan boeten voor zijn leidinggevende rol in een internationaal drugsnetwerk en zijn straf zou andere criminelen moeten afschrikken. Maar op 15 juni 2000, na het tekenen van een omstreden deal met toenmalig officier van justitie Fred Teeven, lachte het leven hem plots toe.


H., in 1952 geboren te Amsterdam, is al in zijn jonge jaren ondernemer. Hij heeft een autohandel en werkt als bedrijfsleider bij diverse horecagelegenheden in en rond de hoofdstad. Daar, in de uitgaansscene, wordt hem al snel duidelijk waarmee het echte geld kan worden verdiend: drugs.


Een kleine jongen wil hij niet zijn. Enorme partijen hasj en cocaïne komen via hem in Nederland terecht. Hij heeft goede contacten met uiteenlopende topcriminelen, onder wie Klaas Bruinsma, destijds gezien als de vader aller drugsbaronnen. Volgens de politie maakt H. deel uit van de beruchte Octopus-bende, een nietsontziend misdaadkartel dat miljoenen verdient met drugssmokkel vanuit Pakistan.


In 1984 wordt H. gearresteerd en veroordeeld tot negen jaar cel. Een jaar later ontsnapt hij uit de Bijlmerbajes. In het in 2013 verschenen boek De waarheid bestaat niet, dus zoek iets dat daarop lijkt, vertelt hij dat Bruinsma hem hielp bij z'n vlucht. 'Bruinsma is dood en daarom kan ik dat nu zeggen. Een kikvorsman zette een ladder tegen de muur van de bajes, waardoor ik weg kon komen.'


Na zijn ontsnapping vertrekt H. uit Nederland. Vanuit Spanje en België leidt hij een drugskartel dat met het schip Coral Sea II hasj transporteert naar kopers. Zelf denkt hij dat er in totaal zo'n 400 duizend kilo softdrugs in het ruim heeft gelegen.


In 1993 wordt H. opnieuw opgepakt. Een jaar later staat hij terecht in de grootste drugszaak in Nederland tot dan toe. Hij krijgt vier jaar cel en moet de rest van zijn vorige straf alsnog uitzitten. Nadat hij in oktober dat jaar met semtex-explosieven wederom uit de Bijlmerbajes probeert te ontsnappen, verplaatst justitie hem naar de extra beveiligde gevangenis in Vught.


Intussen heeft justitie een claim ter waarde van 500 miljoen gulden tegen hem lopen in het kader van de nieuwe pluk-ze-regeling. Het was de eerste zaak onder de vernieuwde wetgeving. 'Justitie probeerde maar wat, het bedrag was een slag in de lucht', zegt Piet Doedens, H.'s toenmalige advocaat.


Hij zette een team aan het rekenen om het ongelijk van justitie te bewijzen. De drugsomzet moest niet alleen worden verdeeld onder negen bendeleden; ook hadden de criminelen forse kosten gemaakt - wapens, transport, beveiliging en broodjes gehakt zijn immers niet gratis, redeneerde Doedens.


Hij becijferde dat de criminelen aan hun drugshandel een verlies van ettelijke miljoenen per persoon hadden overgehouden. Daar had justitie geen antwoord op. Toen de zaak voor de zoveelste keer werd aangehouden, diende Doedens' opvolger Jan-Hein Kuijpers bij de rechter het verzoek in de ontnemingszaak te beëindigen. De rechter stemde daarmee in - justitie kon niet bewijzen dat het om crimineel verkregen geld ging. De bewijslast lag toen nog bij justitie in plaats van bij de crimineel, zoals nu.


Inmiddels had de Amsterdamse officier Fred Teeven het stokje overgenomen van zaaksofficier Jules Wortel. Teeven probeerde in deze eerste pluk ze-zaak te redden wat er te redden viel. De claim van 500 miljoen was weliswaar een slag in de lucht geweest, justitie had wel een bedrag van 2 miljoen op H.'s Luxemburgse rekening bevroren.


Doedens en Teeven, die elkaar goed lagen, gingen in onderhandeling. De uitkomst was opmerkelijk: justitie kreeg 7,5 ton, H. kreeg ruim 6 miljoen - rente op rente van alle onderzoeksjaren - en gratie. De fiscus werd bewust niet ingelicht. Volgens Jan-Hein Kuijpers mocht 'Luxemburgs' geld niet voor fiscale doelen worden aangewend, Doedens houdt het erop dat ze er het beste voor hun cliënt hebben uitgesleept. Justitie stortte het geld op een rekening van Doedens - 'Wij wilden het alleen op die manier, dan was het wit.'


Doedens noemt dit nu 'een krankzinnige verdeelsleutel'. 'Als ik officier was, had ik het nooit geaccepteerd. Maar zo ging dat in die tijd. Justitie claimde van mijn cliënt Charles Z. in diezelfde periode 28 miljoen, maar nam uiteindelijk genoegen met een afbetalingsregeling van 6 ton. Het leek de Wehkamp wel.' Zowel Doedens als Kuijpers stelt dat de deal geen tegenprestatie van Cees H. impliceerde. Doedens: 'Hij hoefde geen criminelen te verlinken. Dat blijkt ook nergens uit.' Kuijpers: 'Cees is ziek van die beschuldigingen.'


Fred Teeven weigert nu op de zaak te reageren, maar stelt in het boek De waarheid bestaat niet dat met die deal 'niet iedereen blij was op het departement. Natuurlijk was er vooraf overlegd. Ik deed zulke dingen niet in mijn eentje. Maar het verdiende niet de schoonheidsprijs.'


En Cees H.? Die stelt in hetzelfde boek dat hij van justitie een rekening kreeg voor de vernieling van de Bijlmerbajes ter grootte van 40 duizend euro. 'Van wat overbleef, heb ik nog steeds heel veel plezier.'


Witwasoperatie


Van het geld dat hij 'kreeg' van Fred Teeven, heeft drugsbaron Cees H. altijd 'veel plezier' gehad. Hoe kwam de deal tot stand?

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden