Column

Aan depressieve oudjes hebben kinderen een hekel

Soms moet een zoon zelf vader worden om respect te krijgen voor zijn moeder.

Annemarie Oster
null Beeld Thinkstock
Beeld Thinkstock

Tussen mijn oudste zoon en mij is het tegenwoordig koek en ei, pais en vree, twee handen op één buik. Niet die waarin hij 42 jaar geleden ronddobberde, maar de zijne: een getrommel van jewelste. Braaf trommel ik mee. Mijn zoon is een macho die graag de dienst uitmaakt.

Hij werd geboren op de dag vóór mijn 29ste verjaardag. In astrologie geloof ik niet, laat staan in ons beider sterrenbeeld: schorpioen, een vervaarlijke geleedpotige die gepreoccupeerd schijnt te zijn met seks en dood. Ha! Eros, alla. Maar Thanatos, nog niet! Zeker niet wat mijn zoon betreft.

Wel geloof ik in de genen. Die liegen er niet om. Mijn zoon lijkt op mijn vader, is even brutaal en heeft een zelfde soort gevoel voor humor. Zelfs tijdens de nachtelijke bevalling van deze eerste kleinzoon in Ziekenverpleging Prinsengracht (die toen nog bestond) stak opa-in-spe herhaaldelijk een olijk hoofd de kraamkamer in om mij en en passant de verpleegsters (die toen gewoon verpleegsters heetten) aan het lachen te maken.

De volgende ochtend was ik jarig. Nog goed herinner ik me de tekst bij het eerste bloemenboeket:'Dag lieve, jarige moeder.' Prompt barstte ik in postnatale tranen uit. Jarig zijn kon iedereen, maar moeder! Ik?! En nog steeds als ik een van mijn zonen in hun iPhone hoor brommen tegen vrienden: 'Ik zit nu ff bij mijn moeder.' Of tegen elkaar 'ik ben ff bij mam', zwelt mijn borst van trots.

Gesproken over borst, daar kwam op dat kraambed met de grootste moeite weinig uit. God-allemachtig, wat was dit gesabbel, vergeleken bij het reguliere genot in deze regionen, een pijnlijke aangelegenheid. Flesvoeding dus. Twee schrandere oogjes keken verwijtend naar me op: 'Rotmoeder!' Vanaf dat moment zou schuldgevoel, die volstrekt overbodige, des-tructieve gemoedstoestand, resulterend in een schrijnend gebrek aan gezag, ons zijn hele jeugd en mijn volwassen leven begeleiden. Met alle strubbelingen vandien. (Over de jongste die, zoals de meeste tweede telgen, gemakkelijker in de omgang is, een andere keer.)

Sinds enige tijd is er sprake van een kentering. Sinds mijn oogappel zelf vader is, behandelt hij me met, ik durf dit beladen woord bijna niet op te schrijven, ...respect. Dankzij zijn gezinsgeluk - een lieve mooie vrouw, twee dito kinderen - en mijn hoge leeftijd zijn de rollen omgedraaid en gedraagt hij zich als een zorgzame pater familias, in één moeite door ook ten opzichte van mij.

Het enige wat er dan op zit, is je als moeder te schikken in die 'ondergeschikte' rol. Veel luisteren en weinig zeggen, je nergens mee bemoeien en nooit ongevraagd mededelingen verstrekken over het eigen wel en wee. En vooral altijd blijmoedig uit je ogen kijken. Aan depressieve oudjes hebben kinderen een hekel.

Die bos bloemen kwam van Marja Habraken, een getalenteerde, maar drankzuchtige actrice uit de vorige eeuw met wie ik af en aan bevriend was. Ook zij had twee kinderen. Had. Op haar 50ste pleegde ze zelfmoord. Zij heeft haar kinderen, laat staan kleinkinderen, nooit echt kunnen leren kennen.

Altijd als ik me haar voor de geest haal, denk ik aan haar lieve verjaarswens op dat kaartje en wellen postpostnatale tranen op.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden