'Zuil' niet langer vereist voor oprichten school

Bij het oprichten van een nieuwe school wil het ministerie van Onderwijs niet meer toetsen of er sprake is van een 'erkende richting' zoals protestant, openbaar of katholiek....

Van onze verslaggever

DEN HAAG

De enige eis die de gemeente en het rijk stellen is dat er voldoende belangstelling voor de nieuwe school is. Deze norm varieert per gemeente en ligt tussen de 200 en 333 leerlingen. Dit aantal moet binnen vijf jaar worden bereikt.

Het kabinet heeft vrijdag een nota goedgekeurd van staatssecretaris Netelenbos waarin deze voorstellen staan. Verder wil zij het 'kleurverschieten' vereenvoudigen. Nu moet bijvoorbeeld een katholieke school die algemeen bijzonder wil worden de hele stichtingsprocedure doorlopen en gelden de strenge eisen voor het minimumaantal leerlingen.

In de toekomst zal zo'n school simpelweg zelf van zuil mogen veranderen als de ouders en het bestuur daar om vragen. Omdat het schoolbestuur een dergelijk verzoek van de ouders naast zich neer kan leggen, gaat het kabinet onderzoeken of er juridische mogelijkheden zijn om de positie van de ouders in het schoolbestuur te versterken. De kansen daarvoor lijken echter klein. Bijzondere schoolbesturen verzetten zich ook tegen wettelijke regels van de overheid die ouders meer invloed geeft.

Door het schrappen van het begrip richting zal er ook geen uitzondering meer worden gemaakt voor de laatste school van een richting in een gemeente. Nu kan deze voortbestaan als er vijftig leerlingen zijn, veel minder dan de minimumeisen. Daardoor kan het niet meer gebeuren dat in een gemeente drie kleine scholen van verschillende zuilen naast elkaar voortbestaan. Onder deze uitzonderingsregel vallen nu 74 scholen, die tijdens een overgangstermijn van tien jaar mogen blijven bestaan. Alleen voor de allerlaatste school in een gemeente wordt straks een uitzondering gemaakt: deze hoeft maar 23 kinderen te tellen.

Met nota De identiteit van de school in een pluriforme samenleving volgt Netelenbos adviezen op van het Sociaal-Cultureel Planbureau en de Onderwijsraad. Deze constateerden dat de belangstelling van ouders naar basisscholen vaak afwijkt van het traditionele aanbod waarbij openbaar, protestant en katholiek overheersen.

Een onderzoek naar de wensen van ouders in Den Haag leverde vorig jaar op dat de belangstelling voor alle traditionele zuilen sterk was verminderd, maar dat er wel plaats was voor meer Montessorischolen en nog een aantal islamitische scholen. Het stichten van een afwijkende school bleek echter vaak moeilijk omdat een richting eerst erkend moest worden, wat bijvoorbeeld bij de tweede hindoeschool in Den Haag tot grote problemen leidde.

Het schrappen van het begrip richting zal ook invloed hebben op de gemeentelijke regeling voor het leerlingvervoer. Nu betaalt de gemeente altijd mee als ouders te ver weg wonen van de school van hun voorkeur. In de nieuwe voorstellen is het uitgangspunt dat ouders zelf verantwoordelijk zijn voor hun keuze en zelf het vervoer naar de bijzondere school moeten betalen. Alleen als dat gezien een laag inkomen problemen oplevert, springt de gemeente bij.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.