Column

'Verbod op porno is een luie truc die kinderen niet beschermt tegen wat dan ook'

Het pornofilter in Groot-Brittannië en het plan van de ChristenUnie om het ook in Nederland in te voeren brengt een, veelal onbesproken, moreel-ethisch dilemma met zich mee, schrijft columnist Joyce Brekelmans. Bovendien biedt het, anders dan het veinst, kinderen helemaal geen bescherming.

Jouw seksuele fantasieën zijn privé, dus welk recht heeft een overheid om dat te willen reguleren/veroordelen? Beeld epa

Het pornofilter als natte droom van de ChristenUnie, we hebben ons er kostelijk mee vermaakt. De kans dat een dergelijk filter er in Nederland komt is klein, want de VVD is tegen, maar de rel was er niet minder om. Het is dan ook nogal een stap, om aan de poort te gaan filteren wat de burger in zijn computer - en daarmee zijn hoofd - laadt. Het argument is natuurlijk dat kinderen beschermd dienen te worden tegen de aanblik van een overweldigende hoeveelheid lichaamsdelen (en schijnbaar willekeurige voorwerpen) die online in elkaar gepropt worden. Al dan niet met geweld.

Of je kinderen echt kunt afschermen van porno is natuurlijk nog maar de vraag. Toen ik klein was had ik dan misschien geen toegang tot de digitale variant, maar wel een kleine obsessie met het kabeloverzicht, waar een piepklein vakje 's nachts inkijk gaf op de naakte capriolen die door Canal+ werden uitgezonden. Het vieze boekje onderin de kledingkast van mijn ouders bood een wat scherper beeld van de eeuwenoude, immer populaire en fascinerende vleesdans tussen mensen. Strictly Cum Dancing, zo u wilt.

Bovendien hadden mijn ouders zelf ook nog weleens de neiging elkaar te omhelzen in de echtelijke sponde, waar ik dan als brutale rotkleuter de pret kwam bederven met een ongetwijfeld futiele, doch door mijn onderontwikkelde brein als enorm urgent ervaren, kinderkulkwestie. Ik kan me niet herinneren daar enige psychologische schade van te hebben opgelopen, maar de woorden waarmee ik werd weggejaagd heb ik nooit vergeten. 'Als je nu niet weggaat, kom ik later ook naast je bed staan kijken als jij daar met je vriendje ligt.' Dat mijn ouders privacy nodig hadden snapte ik dan misschien nog niet, maar dat ik daar later zelf behoefte aan zou hebben, begon me wel te dagen. Ik maakte dan ook dat ik wegkwam.

Nieuwsgierig
De kans dat ik online naar porno had gezocht als ik destijds internet had gehad, lijkt me vrij groot. Kinderen zijn nogal nieuwsgierig aangelegd. De zoekresultaten op het woord 'porno' bieden - naast hilarisch proza als 'Gratis Nederlandse seksfilms van oa. Don en Ad, Rijschool69 en Porno Bob' - weinig schokkends. Maar één klik verder is de onschuld er wel zo'n beetje af. Naast mooie mensen die heel veel plezier maken met hun lijf, zijn ook vastgebonden vrouwen, verminkte vrouwen, vrouwen met een pistool tegen hun hoofd en huilende vrouwen met dieren te zien.

Die porno is nu verboden in het Verenigd Koninkrijk. Nu ben ik al geen voorstander van het verbod als one-size-fits-all oplossing voor complexe problematiek, maar in dit geval komt er nog een moreel-ethisch dilemma bij. Porno is fantasie. Jouw seksuele fantasieën zijn privé, dus welk recht heeft een overheid om die te willen reguleren/veroordelen? Het argument is dat verkrachting van vrouwen verwerpelijk is, dus dat niemand er naar zou moeten willen kijken, maar de realiteit is dat mensen zelf niet bepalen waar ze opgewonden van raken. Bovendien impliceert het verbod correlatie tussen seksueel gewelddadige fantasieën en seksueel geweld.

Hoewel veel porno wordt geproduceerd met behulp van dwang en geweld, voornamelijk tegen vrouwen, is porno waarbij het gewelddadige element wordt geacteerd door actrices die vrijwillig hun beroep uitoefenen ook een realiteit. Wat frustreert is dat de complexe seksuele behoeften van volwassen mensen die autonoom beslissingen nemen over hun eigen lichaam, en hun eigen fantasie, nu wettelijk als verwerpelijk en strafbaar worden bestempeld. Terwijl het gigantische probleem van seksueel geweld tegen vrouwen, evenals seksuele uitbuiting van vrouwen, niet wordt aangeroerd.

Schijnoplossing
Nu wordt wel vaker gekozen voor het verbodstrucje als daadkracht veinzende schijnoplossing, maar in dit geval geef je mensen met een bepaalde seksuele behoefte - veelal een resultaat van of 'coping mechanism' voor bepaalde levenservaringen of trauma's - een trap na, door hun fantasie als immoreel en illegaal weg te zetten. De discussie over hoe we wereldwijd de armoedeproblematiek, die de drijvende kracht is achter mensenhandel en seksuele uitbuiting, aanpakken wordt niet gevoerd. Evenmin wordt actie ondernomen als blijkt, elk jaar weer, dat ook vrouwen in onze beschaafde westerse wereld ontzettend vaak slachtoffer worden van seksueel geweld.

Het pornofilter en het verbod op verkrachtingsporno zijn dan ook geen maatregelen die kinderen beschermen tegen wat dan ook. Het is een luie politieke truc die ouders gemoedsrust moet brengen, opdat kinderen er niet te vroeg achter komen wat een teringzooi we er eigenlijk van maken op deze wereld.

Joyce Brekelmans is blogger en columnist voor Volkskrant.nl.
Twitter: @JoycePants

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.