'Turkije versnippert 25 miljoen Gülen-schoolboeken'

Klopt dit wel?

Berichten verspreiden zich vaak razendsnel, of ze nu kloppen of niet. Wij proberen de zin van de onzin te scheiden. Deze keer: 'Turkije versnippert 25 miljoen Gülen-schoolboeken'.

Kinderen wachten totdat ze hun boeken krijgen, in een school in Istanbul op 19 september. Het was voor het eerst dat scholieren naar school gingen sinds de mislukte coup. Beeld afp

Nieuws uit Turkije begint langzaam te lijken op nieuws uit Noord-Korea: niemand begrijpt precies wat er gebeurt en het lijkt alleen maar vreemder te worden. De Turkse regering zou nu zelfs 25 miljoen wiskundeboeken van scholen hebben teruggeroepen; niet omdat er politieke uitspraken in staan, maar omdat formules met de letters f en g te sterk zouden verwijzen naar de initialen van het vermeende brein achter de couppoging afgelopen zomer: Fethullah Gülen.

Alom heersende achterdocht

Het Parool wijdde aan dit opmerkelijke nieuwtje een kort bericht en een column in Vrij Nederland werd ermee geopend. Is de paranoia van Erdogan compleet? Of is dit een broodjeaapverhaal, bedoeld om met Erdogans zuiveringsbeleid te spotten?

De Vrij Nederland-columnist baseert zich op een bericht van Marc Guillet, een Nederlandse journalist die vanuit Istanbul nieuws vergaart over het land. Aan de telefoon zegt Guillet dat het verhaal in Turkije al begin oktober werd gemeld, onder meer door CNN Türk. 'Die zullen niet expres onzin verspreiden om Erdogan in een negatief licht te zetten; in 2013 zonden ze nog beelden uit van pinguïns tijdens de Taksimprotesten.'

Volgens Guillet is het wiskundeboekenbericht lang niet zo vreemd als het lijkt: het past volgens hem in een patroon van alom heersende achterdocht in Turkije. 'Zelfs mensen die dollarbiljetten hebben met daarop de letter f, worden ervan verdacht Gülen-aanhangers te zijn.'

Regering in Ankara

Dat klopt, zegt Emma Sinclair-Webb, onderzoeker voor Human Rights Watch in Istanbul. 'Dat bericht verscheen afgelopen zomer en werd niet tegengesproken door de Turkse overheid. Maar we zullen pas jaren later zeker weten of dat écht beleid was.'

De enige bron die overblijft: de regering in Ankara zelf. De persdiensten van Erdogans AK-partij, het ministerie van Onderwijs en het parlement hebben allemaal moeite met Engels; en hetzelfde pauzemuziekje. Na een uur bellen, waarbij we talloze malen worden doorgeschakeld en uiteindelijk toch een Engels sprekende woordvoerder aan de lijn krijgen, eindigt ook dit gesprek als alle andere: de hoorn wordt erop gegooid.

Oordeel: niet te checken

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.