'Studenten overleveren aan computers is crimineel'

Op het EuroCollege in Rotterdam is geen computer te bekennen. De 'ondoor-dachte digitalisering' van het onderwijs is de directeur een gruwel.

ROTTERDAM - Op een dag had directeur Edu van de Walle het helemaal gehad met de computers in zijn school. Ze waren weer vastgelopen, 'of zoiets'. Het was de druppel, want hij ergerde zich al langer groen en geel aan de schermen met Hotmail, Hyves en porno in het computerlokaal. Het was 2005 en Van de Walle knikkerde alle dertig pc's die hij eerder voor zijn studenten in huis had gehaald er weer uit.


Geen computers in de klas. Het is de succesformule van het EuroCollege in Rotterdam. De kleine, particuliere mbo en hbo-opleiding voor hotelmanagement, evenementenmanagement en international business biedt versnelde studies van tweeënhalf jaar, in plaats van vier jaar. De 230 studenten betalen er 11 tot 13 duizend euro per jaar. De school legt de nadruk op het sobere, maar strenge regime. Dat slaat aan. Er is al een vestiging geopend in Amsterdam, dit jaar gaat er een open in Eindhoven en er zijn plannen voor Arnhem.


De filosofie is simpel, zegt directeur Van de Walle. 'Stel: je baby ligt in de box, en die wil je leren lopen. Zet je je kind dan voor een computer en laat je video's van lopende mensen zien, of haal je hem eruit en ga je oefenen?'


Het is een onorthodox geluid nu in praktisch iedere school digitale lesborden hangen, tablets in de klas liggen, of een andere vorm van digitale 'leeromgeving' is. Velen, inclusief de overheid, zijn overtuigd van het belang leerlingen en studenten zogenoemde '21st century skills' mee te geven. In het echte leven zijn de digitale middelen immers niet meer weg te denken.


De leslokalen in Rotterdam komen uit een andere wereld. Kleine, wit gesausde ruimtes met wat lesbanken, een whiteboard aan de muur en een prullenbakje in de hoek. Dat is alles. Geen beamer, geen televisie, geen snoeren, geen wifi, geen tafels met stekkerdozen of internetkabels, niets.


Alleen uit het boek

De docenten van het EuroCollege worden geïnstrueerd geen internet of anderszins multimedia te gebruiken tijdens de les. De lesstof komt enkel uit het boek. Tentamens worden in de klas gemaakt, met pen op examenpapier.


Natuurlijk, papers schrijven de studenten op hun eigen computers of laptops. Maar dat zijn er maar twee per jaar. Plus de afsluitende scriptie. 'Ja hallo, we zijn geen Amish', zegt Van de Walle. 'Ik heb een iPhone en een iPad en lig ook de hele nacht te mailen. Maar studenten zetten wij niet achter een computer zoals in het zoek-het-maar-uit-onderwijs. Die kinderen zijn overgeleverd aan ondoordachte digitalisering. Ik vind dat crimineel.' Zijn twee jongste zoons heeft hij om die reden van school gehaald en bij een particuliere instelling ingeschreven. Zijn oudste zoon is student aan het EuroCollege.


De visie dat digitalisering niet zonder meer garant staat voor beter onderwijs sloeg eerder al aan in het Amerikaanse Silicon Valley, thuishaven van veel internetbedrijven. De Waldorf-basisschool aldaar is razend populair bij ouders die werken bij Apple, Yahoo, Google, HP of eBay. Juist de afwezigheid van computers en digitale lesmiddelen maakt de school gewild.


Van digitalisering alleen valt niet alle heil te verwachten, zegt ook Egbert Harskamp, hoogleraar effectieve leeromgevingen aan de Rijksuniversiteit Groningen. 'Dat lees je ook in de inleiding van alle handboeken over e-learning: het gaat in de eerste plaats om goede instructie aan de leerling. Ik zou willen zeggen: it ain't the media, stupid. De kunst is te zorgen dat er met die multimedia iets zinnigs gebeurt.'


Wee degene wiens smartphone afgaat tijdens een les op het EuroCollege. Laat staan dat je die telefoon gebruikt, vertelt studente Florine van Logtestijn (21). 'De eerste keer wordt -ie een dag ingenomen, de tweede keer ben je hem een hele week kwijt.'


Als hij in zijn studentenwoning zijn huiswerk maakt, is Sjoerd Dijkshoorn (19) naar eigen zeggen de enige die in een boek zit te lezen. 'De rest zit op z'n laptop. En ik zie het zelf dat er dan af en toe wordt gefacebookt, of iets anders wordt gedaan.'


Onverschilligheid

Van de Walle zegt in de digitalisering in het onderwijs vooral veel onverschilligheid te ontwaren. 'Een deel van onze studenten zijn havisten. Als die een businessplan moeten schrijven en je zegt: je mag ook googelen, vinden ze duizenden hits. Com-ple-te verwarring, dat is wat je dan veroorzaakt. Die jongelui hebben structuur nodig. Er zijn altijd kinderen die goed kunnen leren en dat wel aankunnen. Maar die middengroep, die verlies je.'


Op de site van het college heeft Van de Walle geschreven: 'Ik kan een vloek maar amper onderdrukken als ik de plannen zie van Maurice de Hond voor de Steve Jobsscholen.' Hij hoorde de opiniepeiler laatst nog op de radio. 'Wat is dit voor een kansloze tekst, dacht ik. Typisch zo'n babyboomer die meent dat alles voor anderen maakbaar is. Dat is toch erg, dat dat wordt losgelaten op kinderen? '

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.