'Seriemoordenaar Bundy was ook briljant en vrouwen vielen op hem' GEORGE DAWES GREEN WERD MULTIMILJONAIR MET EEN THRILLER, MAAR GAAT TOCH LIEVER FILMEN

NIET ZO LANG geleden reed hij nog platzak door een winters New York in een auto vol gaten. Nu leunt George Dawes Green tevreden achterover in een stoel in de salon van een Amsterdams hotel....

In januari 1994 leverde hij de tekst van zijn tweede boek af bij zijn agente, die hem een paar dagen later al terugbelde. Ze had The Juror voor een half miljoen dollar aan uitgever Warner had verkocht. Een beginnetje: Hollywood kocht de week erop de filmrechten voor driemaal dat bedrag, een Britse uitgever legde 415 duizend dollar op tafel en zo grepen nog zestien uitgevers naar het chequeboek. Green heeft tot nu toe drie miljoen dollar aan zijn boek verdiend.

Het lijkt bijna een trend: jonge, volslagen onbekende misdaadschrijvers die hun slag slaan met een eerste of tweede boek. Dat de Clancy's, de Kings, de Grishams en de Ludlums van deze wereld onmenselijk grote sommen geld met schrijven verdienen is geen nieuws, maar uit het niets schieten nu de Brit Michael Ridpath, de Amerikaan Chuck Hogan en diens landgenoot George Dawes Green omhoog. Onbekende thriller-auteurs die na een manuscript op het bureau van een literaire agent te hebben gedeponeerd, dank zij een cheque met zes nullen voorlopig zorgeloos kunnen doorschrijven.

George Dawes Green: 'Ik wilde een boek schrijven dat niemand neer kon leggen, een soort The Silence of The Lambs, maar wel anders. Ik geloof dat het met The Juror gelukt is.'

Zijn eerste boek, The Caveman's Valentine, heeft als hoofdpersoon een niet direct archetypische dakloze Newyorkse speurder. Hij is zwart en schizofreen en heeft zijn intrek genomen in een hol in een park in Manhattan. Het boek kreeg aardige kritieken, maar liep amper.

'Caveman heeft dezelfde elementen in zich. Het was eerlijk gezegd niet mijn allereerste boek. Ik heb ooit een literaire roman geschreven. Die is nooit uitgegeven. Terecht, achteraf. Te veel gedoe, te veel persoonlijk gepeins. Door een paar jaar afstand te nemen van de schrijverij, leerde ik helderder formuleren.'

In die jaren gaf Green Engelse les in Guatemala. Verder legde hij zich toe op het ontwerpen van dessins, het fabriceren en exporteren van dure stoffen voor dameskleding. Hij zette al die tijd geen letter op papier en ook las hij weinig. Wel verwerkte hij later zijn ervaringen in het Middenamerikaanse land in de finale van The Juror.

- Dat moeten moeilijke tijden geweest zijn, in aanmerking nemend dat u van de middelbare school werd getrapt. U las te veel.

'School got in the way of reading. Ik was een rebel, een loner, een dichter. Ik las Henry James, Plato. Dat vonden de leraren maar eigenaardig, die wilden dat ik boeken van de ''normale'' lijsten zou lezen.'

Thuis stond het vol met die 'verkeerde' boeken. 'Mijn vader schreef science-fictionverhalen voor tijdschriften, hij was journalist, ghostwriter. Mijn moeder, iedereen las veel bij ons thuis. Er was natuurlijk al televisie, maar wij hadden geen toestel.' Green zegt te gruwen van de Amerikaanse televisiecultuur, van al die 'vlakke, gewelddadige' Hollywood-films, 'waar Nederlandse regisseurs overigens een aardig aandeel in hebben. . .'

- U heeft wel de filmrechten van 'The Juror' voor anderhalf miljoen dollar aan datzelfde Hollywood verkocht.

'We wonen natuurlijk allemaal in dezelfde global village. Ik ben er niet op tegen dat mensen naar dat soort films kijken en er plezier aan beleven. Ik heb er ook geen enkel probleem mee dat ze films van mijn boeken maken, zolang ze mij verder maar met rust laten. Ik heb het boek uit handen gegeven. Ik heb verder nergens meer mee te maken, heb er geen enkele controle meer over. Ze kunnen alles veranderen wat ze willen.'

Demi Moore is voor de hoofdrol aangetrokken, Alec Baldwin speelt de geniale en kwaardaardige schurk. Ted Telly, bekend van het scenario voor The Silence of The Lambs, schrijft het script. Het gegeven van The Juror, dat inmiddels op een flink aantal bestseller-lijsten staat en in het Nederlands is vertaald als Het Jurylid (Meulenhoff; ¿ 39,90) is origineel. Annie Laird, een alleenstaande kunstenares, wordt geselecteerd als jurylid voor het proces tegen mafiabaas Louie Boffano. Deze laat een uiterst kwaadaardige huurling de vrouw geraffineerd onder druk zetten, zodat zij Boffano onschuldig zal verklaren.

De huurling is buitengewoon intelligent, wordt om die reden in het milieu de Teacher genoemd (in de vertaling werd dat de Professor), citeert Lao Tse en is zeer bedreven in geraffineerde afluister-technieken. Green heeft zijn boek, geschreven in de tegenwoordige tijd, ingedeeld in korte, snelle hoofstukken. Het wemelt van de cliffhangers en eindigt ijzingwekkend en gewelddadig. Hij baseerde zijn verhaal op een knipsel over de rechtszaak die tegen capo di tutti capi John Gotti gevoerd werd, een mafiabaas die in New York onlangs tot vele malen levenslang is veroordeeld. Het krantebericht meldde dat hij een jurylid onder druk had gezet. Dat het vaker gebeurt, staat volgens Green buiten kijf. 'Denk aan Capone, maar er zijn ook recentere voorbeelden.'

Green zegt dat hij vriendjes uit de onderste regionen van de mafia in zijn oude buurt in een stadje in de staat New York heeft opgezocht voor de couleur locale, voor de juiste toon van de dialoog. 'Ik ken ze al heel lang, sinds mijn schooltijd. We hebben in dezelfde flat gewoond, ik ben daar ook wel eens beschoten door een bende die niet wist dat ik niets met hun zaken te maken had. Ze handelen in drugs, maar verder zijn ze niet onaardig. Hun gedrag is zelfs aan de formele kant.'

- De mafiosi komen realistisch over, maar de Professor is geen mens van vlees en bloed.

'Dat ben ik niet met je eens. In het echte leven kom je dat soort mensen ook tegen. Denk aan Ted Bundy, de seriemoordenaar uit Florida. Een hele charmante, zeer intelligente man, een briljante leraar, hoogst sexy bovendien. Links en rechts vielen de vrouwen voor hem. En toch een killer. Hooguit is het karakter van de Professor wat overdreven aangezet. Maar dat wilde ik ook. Het boek moest surrealistisch worden, een soort opera.'

Drop-out Green heeft ditmaal vlijtig zijn huiswerk gedaan. Hij heeft zich door een lid van het Federal Law Enforcement Training Center uitvoerig laten voorlichten over geavanceerde surveillance- en afluistertechnieken, sprak met al dan niet gepensioneerde politiemensen over vuurwapens, ging bij advocaten en officieren van justitie langs, zat bij rechters aan tafel. Daarna volgde de maandenlange opsluiting om het boek te voltooien, 'een verschrikkelijk eenzaam bestaan'. Toen het klaar was, stuurde hij het naar zijn agente. 'En een paar dagen later al kwam dat prachtige telefoontje van haar.

'Het geld schenkt me allereerst vrijheid. Ik ga een eigen film maken, een kleinschalige produktie. Ik heb een IJslandse sage ''vertaald'' naar nu. Het verhaal zal zich afspelen op St. Simon's Island, een eilandje voor de kust van Georgia. Filmen is een oude droom van me. In je eentje tussen vier muren werken aan een boek is eigenlijk helemaal geen prettige bezigheid als je buiten wilt spelen, mensen wilt zien, wilt dansen.

'Ik heb geen technische filmervaring, maar al doende kan ik leren. Orson Welles wist ook niet wat een camera was toen hij Citizen Kane maakte. Ik heb de film in mijn hoofd, we zullen zien hoe dat zich vertaalt. Hij wordt grotendeels door anderen gefinancierd, maar als ik er geld op moet toeleggen, vind ik dat niet erg. Er is nu toch genoeg.' Hij kijkt tevreden naar buiten. 'Enig idee wat zo'n grachtenappartement doet aan huur?'

Adriaan de Boer

Rolf Bos

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.