Opinie

'Links laat zich niet de mond snoeren door de PvdA'

Eén grote linkse politieke beweging volstaat helemaal niet, vindt geschiedenisstudent en SP-stemmer Richard Bredschneijder. 'Het Labour-model van de PvdA is puur eigenbelang.'

SP-leider Emile Roemer (2eL) wordt tijdens het congres van de Socialistische Partij in Den Bosch geflankeerd door zijn vrouw Aimee (L) en de vice-premier van IJsland, Steingrimur Sigfusson. Rechts partijgenoot Harry van Bommel. Beeld anp

Het opiniestuk van Remy Balistreri 'Afzonderlijke linkse partijen hebben onvoldoende bestaansgrond', trok als SP-stemmer mijn aandacht, en verscheen vrij snel nadat ik had moeten vernemen dat Cohen eerder al heeft gepleit voor één grote progressieve partij.

SP-light
Ten eerste viel het mij op dat alleen vanuit de hoek van de PvdA dit soort waanzinnige ideeën tot stand komen en dat voor een partij waar prominenten als Frans Timmermans in 2006 nog weigerden met de winnaar van de verkiezingen, de SP, te regeren omdat het een stelletje 'ex-communisten' waren. Toen Hans Spekman aan de macht kwam binnen de PvdA was het diezelfde Timmermans die gruwde van een mogelijke SP-light PvdA.

Nu blijkt, na al maanden op 30 of meer zetels te hebben gestaan, dat de SP wellicht wel degelijk in staat is zo meteen groter te worden dan de PvdA in de verkiezingen. De SP mag dan een bevuild verleden hebben waarin het zich nog associeerde met Mao, dat verleden ligt nu ver achter ze maar zonder de linkse principes ook maar ooit verkwanseld te hebben.

De PVDA heeft sinds Wim Kok stelselmatig bewezen liever aan de macht te zijn en haar linkse principes overboord te zetten dan loyaal te blijven aan wat de echte linkse kiezer zou willen. Daar betaalt de partij zonder ideologie, de partij van inhoudsloze kreten als 'Sterker en socialer' nu de prijs voor.

Labour-model
In een poging de oude machtspositie terug te winnen, pleit de PvdA nu voor een soort Labour-model: net zoals in Engeland moet Nederland een echte Labourpartij krijgen waar alle linkse en anti-rechtse kiezers maar op moeten stemmen om zo steevast met ongeveer 70 á 80 zetels in de Kamer te zitten. Zo'n Labour moet natuurlijk wel zo genuanceerd en kleurloos mogelijk zijn om acceptabel te zijn voor alle linkse kiezers: niet alleen de groenen of de oud-communisten. Kortom, zo'n Labourpartij zou gewoon een PvdA zijn die de SP, GL, CU en D66 annexeert. Het verhaal van de grote progressieve partij is enkel in het belang van de PvdA, waar de kiezer nu juist zo'n genoeg van heeft.

Bestaansrecht
Remy Balistreri stelt dat de overige linkse partijen onvoldoende bestaansrecht hebben. Dat vind ik een hoogst elitaire en ondemocratische constatering, sinds onze eigen grondwet stelt dat iedere politieke partij met ten minste één zetel meer dan genoeg bestaansrecht heeft. Als geschiedenisstudenten hebben wij toch geleerd dat de tijd van de grote sociaaleconomische kwesties voorbij is en daarmee het tijdperk van de one-issue partijen in volle gang is? Juist in een ontwikkelde democratie die Nederland godzijdank is, bestaat een electoraat niet meer uit sociale klassen of grote zuilen maar uit miljoenen individuen die meer op issues stemmen, dan op basis van hun sociale of religieuze achtergrond. De PvdA en het CDA gaan nog wel uit van een dergelijk ouderwets electoraat, zonder te beseffen dat de kiezer een losgeslagen projectiel is.

Wat ik me ook afvraag is of Remy Balistreri de verkiezingsprogramma's wel heeft gelezen. Het gaat namelijk allerminst om nuance verschillen. De SP is, zoals de naam al zegt een Socialistische partij. Dat wil zeggen, een partij met een ideologische basis die de leden eraan houdt om zich in te zetten voor de belangen van burgers, studenten, werknemers, werklozen, ouderen en zieken wanneer deze botsen met de macht, het kapitaal of het neoliberalisme. Daarmee is in mijn ogen de SP al onverzoenbaar met de PvdA, wat hoofdzakelijk nog een machtspartij is die verder ook geen enkele ideologische basis meer heeft en daardoor alle kanten op zwalkt.

GroenLinks is al jaren bezig te flirten met D66 en de VVD door zich, vooral sinds de verkiezingen van 2010, te positioneren samen met die partijen als het 'progressieve blok' tegenover de conservatieven van de SP en de PVV en sinds de opkomst van Diederik Samsom ook de PvdA. Met 'progressief' bedoelen zij dan het versoepelen van het ontslagrecht zodat in tijden van crisis alle werknemers ontslagen kunnen worden opdat de crisis nog dieper zal worden zoals nu in de VS.

Verder prediken deze partijen voor de verhoging van de AOW-leeftijd zodat werkgevers, met het nieuwe ontslagrecht alle ouderen in de bijstand kunnen gooien wat de staat alsnog flink geld zal kosten. Dan heb ik het nog niet eens gehad over de standpunten over onderwijs, Europa of bijvoorbeeld het aanpakken van de financiële markten wat een belangrijk onderdeel is van het SP-programma.

Remy Balistreri beweert dat ook Roemer het Labour-model zou willen. Roemer heeft dit zelf letterlijk ontkend in reactie op Cohen, maar is wel voor meer samenwerking. Nee, het Labour-model is echt een PvdA wens, een wens uit puur eigenbelang om een monopolie op de linkerflank te verkrijgen. Mocht dit ooit werkelijkheid worden, dan richt ik per direct een nieuwe SP op. Links laat zich niet de mond snoeren door de PVDA.

Richard Bredschneijder is geschiedenisstudent en SP-stemmer.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.