Opinie

'Koning Filip deed het voorbeeldig op zijn eerste schooldag als vorst'

De kersverse koning Filip deed het prima, schrijft Steven Samyn in zijn commentaar voor de Vlaamse krant De Morgen. Maar de echte test moet nog komen, en het is nog maar de vraag of hij die zal en kan doorstaan.

Koning Filip, gisteren. Beeld photo_news

Geen dissonante noot. Geen royal of verkozene die het woord Delphine durfde te opperen.

Zelfs niemand die een 'vive la république' mompelde in het parlement. De verenigde kamers als vleesgeworden consensus, met N-VA'ers Jan Peumans en Ben Weyts op de eerste twee rijen.

Na de eedaflegging liet een aantal parlementsleden, ook enkele die doorgaans met een republikeinse overtuiging uitpakken, zich op de troon fotograferen. Hermelijnkoorts als antidotum tegen elke mogelijke zweem van kritiek.

Alles liep gisteren gesmeerd en koning Filip deed het voorbeeldig op zijn eerste schooldag als vorst. Geen haperingen in zijn toespraak in het parlement, een obligate verwijzing naar de regio's om (minister-president, red.) Kris Peeters gunstig te stemmen en zowaar 's avonds een dankwoord dat niet op het programma stond. De decennialange voorbereiding wierp zijn vruchten af.

Echte test
Maar een echte test was het natuurlijk niet. De eerste serieuze afspraak volgt pas eind mei 2014 na de federale, regionale en Europese verkiezingen. Wat als de kaarten dan even moeilijk liggen als na de vorige verkiezingen?

Ooit verzekerde Filip dat als de mensen die tegen België zijn ons land kapot willen maken ze met hem te maken zouden krijgen. Maar misschien was dat gewoon toe te schrijven aan het jeugdige enthousiasme van de jonge veertiger die hij toen was.

Filip zal voortaan worden omringd door mensen met de nodige ervaring achter de schermen van de politiek. De kans is dan ook klein dat hij zichzelf tijdens de volgende formatie bij de eerste de beste kans in de voet schiet. Maar meer dan de vraag of hij het al dan niet kan, wordt de vraag hoe de kiezer de kaarten zal delen en in welk spel hij zal moeten meespelen.

Rond Laken heeft lange tijd een Franstalig christendemocratische sfeertje gehangen. Het heeft koning Albert niet belet om op het eind van de jaren negentig met zichtbaar plezier de paarse regering-Verhofstadt te omarmen.

Maar wat als N-VA-voorzitter Bart De Wever volgend jaar een klinkende overwinning neerzet en Filip hem als eerste op de koffie moet ontvangen? Kan en wil een koning meewerken aan een regime dat tegen zijn functie en het voortbestaan van het land is?

Terugblik
Een vorst kan zijn politieke rol alleen spelen als iedereen aanvaardt dat hij boven het partijpolitieke gewoel staat. Met zijn laatste toespraken heeft de afscheidnemende koning Albert zijn opvolger alvast geen cadeau gedaan.

Geen terugblik op twintig jaar koningschap, maar odes aan de politici die na de langste crisis ooit de huidige federale regering vormden. Dat ze aan het hof niet hoog oplopen met de Vlaams-nationalisten is niet onlogisch. Maar als die volgend jaar aan zet zouden komen, zullen er ongetwijfeld zijn die betreuren dat niemand het sinds 1831 heeft aangedurfd om de monarchie echt te hervormen.

Steven Samyn is chef van de politieke redactie van dagblad De Morgen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.