Opinie

'Ik, kaaskop, noem bevriende negers neger. Ben ik een sociopaat?'

#negerdag schoot sommigen in het verkeerde keelgat, constateert René van Leeuwen. 'Mochten we elkaar ooit spreken, Quinsy, dan zal ik je uit respect geen neger noemen.'

Logo van Kentucky Fried Chicken Beeld AFP

Negen maart was het #negerdag op Twitter. Het was vooral een grap, zegt initiatiefnemer Brian Hirman. Anderen zagen in het initiatief van Hirman, media-expert, een briljant staaltje 'newsjacking'. Voor zijn initiatief zocht Hirman 'bekende negers' die wilden helpen.

Stand-up comedian Howard Komproe voegde de daad bij het woord en ging aan de slag. Langzaam maar zeker werd #negerdag trending topic dankzij de overweldigende stroom tweets van Komproe.

Op negen maart konden ineens alle kaaskoppen op de maat dansen. De lunch werd en masse genuttigd in de lokale KFC. Dat soort humor. Lachen mag, moet niet.

Alles leuk en aardig. Het wordt weer lente, dus we konden onze negroïde getinte vrienden ook wel eens in 't lachende zonnetje zetten, een dag na vrouwendag. Hirman verbaasde zich nog het meest over de mensen die #negerdag zo serieus namen. Ik dacht meteen aan Quinsy Gario, met zijn opiniestuk op Joop.nl.

Gario is kunstenaar en dichter. Hij was één van de mannen die afgelopen jaar bij de intocht van Sinterklaas in Dordrecht (hardhandig) werd opgepakt. Hij demonstreerde tegen 'zwarte piet', volgens Gario een racistisch onderdeel van het feest. Tijdens de intocht gold een demonstratieverbod. Inmiddels is er een klacht ingediend tegen de politie Dordrecht.

Surinamers, Antillianen en Ghanezen
Gario maakt zich in zijn opiniestuk druk over het feit dat er door de redactie van een radioprogramma maar met moeite onderscheid kon worden gemaakt tussen Surinamers, Antillianen en Ghanezen. Omdat de redactie dat feit niet wilde problematiseren werd de individualiteit van de studiogasten ontkent. Dat gebeurde op basis van kleur, en dus is het racisme, aldus Gario.

Ik daag Gario uit om een Belg en Duitser naast mijzelf in een rij te zetten en op basis van uiterlijk te zeggen wie waar vandaan komt. Als hij dat niet probleemloos doet, ontkent hij mijn individualiteit, en is hij een racist. Zwarte humor, mag dat nog wel?

Sociopatisch
Een nog groter probleem heeft Gario met het gebruik van het woord neger. Daarmee categoriseer je op een racistische wijze, en dat is sociopatisch handelen. Gario legt de (verouderde) term sociopatisch niet uit, maar ik vermoed dat hij anti-sociaal bedoelt.

Het lijkt erop dat Gario het woord neger tot in de eeuwigheid wil wegzetten als racistische term die uitsluitend door sociopaten gebruikt wordt. Maar kun je ook blij zijn als neger een neutrale term aan het worden is? Is dat niet juist positief? Ik heb de definitieve antwoorden ook niet. Ik geloof wel dat permanent in de slachtoffer-rol gaan zitten in ieder geval niet constructief is.

Niet te claimen
Met een eventuele geleidelijke neutralisering van de term neger zijn de slavernij en de eerdere negatieve connotatie niet ineens vergeten. Echt niet. Bovendien staat taal nooit stil en zijn woorden niet te claimen.

Mochten we elkaar ooit spreken, Quinsy, dan zal ik je uit respect geen neger noemen. Gewoon omdat jij het beledigend vindt, en ik je niet wil beledigen. Ik vind het sowieso vreemd om mensen die je niet kent aan te spreken op hun kleur, ongeacht welke.

Maar zolang ik onder mijn vrienden ben bepalen we zelf hoe we elkaar noemen. Zo word ik 'ginger' genoemd, en derhalve heb ik geen ziel. Een Hindoestaanse vriend is onze 'bounty'. Mijn Friese vriendin is een verdwaalde buitenlander in Rotterdam. Mijn beste Marokkaanse vriend noemen we Turk. Antonio noemen we doodleuk Toon, en een Surinaamse Creool is onze fanatiek liberale huisneger. Ben ik nu een sociopaat? Ik geloof het niet.

René van Leeuwen is masterstudent Sociologie aan de Erasmusuniversiteit

 
Ik heb de definitieve antwoorden ook niet. Ik geloof wel dat permanent in de slachtoffer-rol gaan zitten in ieder geval niet constructief is.
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.