Reportage

'Iedereen is doelwit in Gaza'

Er heerst paranoia in de straten van Gaza-stad: de Israëliërs lijken alles te zien. 'Het wordt erger dan vier jaar geleden', zegt een Hamas-dokter tegen Volkskrant-correspondent Rolf Bos.

Een man haalt het lichaam van een dood kind uit het plat gebombardeerde huis van de familie Al-Dallu. Foto afp

Zo gaat het dus. Je zit rond het middaguur in een Palestijns tentje een broodje shoarma te eten als er vlakbij een enorme explosie weerklinkt. Een grote, grijze wolk golft door de straten, er sneuvelen ruiten, er wordt gegild. Twee straten verderop liggen de resten van wat eens een woonhuis van drie verdiepingen was. Mannen graven op de puinhopen al naar slachtoffers.

Was het een Israëlische straaljager? Kwam het projectiel uit zee? We weten het niet. Wat we wel horen, is dat het huis toebehoorde aan de familie Al Dalu, die volgens omstanders 'contacten met Hamas' zou hebben. Uit de smeulende puinhopen worden de lijken van twee mannen getrokken. Het was een 'precisiebombardement', de buurhuizen in de smalle zijstraat hebben de aanval redelijk doorstaan.

Er heerst paranoia in de straten van Gaza-stad. De Israëlische luchtmacht heeft folders laten vallen waarin wordt gewaarschuwd voor contacten met leden van Hamas. Israël neemt geregeld de frequentie van de lokale radiozender Al Aqsa over. Dan zegt een stem in het Arabisch 'dat we jullie helemaal gek gaan maken'.

Boven de stad brommen de onbemande vliegtuigen, de ogen van de Israëliërs. Je hoort ze continu, maar je ziet ze niet, als irritante muggen in de nacht. Een enkele keer zie je hoog in het zwerk een puntje, een F-16 van de Israëlische luchtmacht. Maar dat is, gek genoeg, altijd ná een aanval.

Hoe wisten ze dat hij er was?
Je hebt het gevoel dat de Israëliërs alles zien. Een Franse journalist kreeg in een mediagebouw van Hamas op zijn iPhone een Israëlische officier aan de lijn: hij kon het gebouw maar beter snel verlaten, er was een aanval op komst. Hoe wisten ze dat hij daar was?

Wat de inwoners van de stad je ook vertellen: blijf weg van open veldjes. Daar vuren militanten vaak projectielen af op Zuid-Israël, met als gevolg dat die veldjes op hun beurt weer doelwit worden. Daar waar anders Palestijnse jochies in hun Messi-shirtjes voetballen, is het nu stil.

Als we bij het door bommen gehavende trainingsveld van voetbalclub Gaza City staan te kijken, komen de bewoners van de omliggende huizen naar buiten. Een buitenlandse journalist op straat, dan zal het wel veilig zijn, zegt Jallal Nagala. Hij zag vanaf zijn balkon hoe militanten hier projectielen afvuurden. Later sloegen de Israëliërs terug.

Wisten we trouwens dat de milities van Hamas en de Islamitische Jihad hele tunnelstelsels onder Gaza hebben gegraven? Hebben ze van de Vietcong en vooral van hun broeders van Hezbollah geleerd. 'Dan hoeven ze maar even boven te komen om hun raketten af te vuren.' Jallal vertelt het verhaal van een kunstpalmboom boven zo'n tunnel. In de boom steekt een raketinstallatie. Heeft hij dat zelf gezien? 'Ja, op YouTube.'

Drie keer aangevallen
In het grote ziekenhuis van de stad, het Al Shiva, vertelt een vrouw dat ze naast een lokaal politiebureau woont. Het gebouw is al drie keer aangevallen. Deze zondagochtend was het opnieuw raak. Het politiebureau werd verwoest. Er waren op dat moment geen agenten. De buren hadden minder geluk. Mohammed, het 10-jarige zoontje van de vrouw, zit op een ziekenhuisbed, arm en been in het verband. Een buurvrouw aan de andere kant kwam om het leven.

Na vijf dagen en honderden Israëlische bombardementen zijn er aan Palestijnse kant tientallen doden te betreuren, zegt dokter Mofeed Al Mkhafalati op de binnenplaats van het Al Shiva. Hij is chirurg, tevens minister van Gezondheidszaken in de Gazastrook, en lid van Hamas. 'Er zijn vijfhonderd gewonden', zegt de Hamas-dokter, 'en ik geloof dat het de komende dagen erger zal worden dan vier jaar geleden tijdens Operatie Gegoten Lood.' Toen waren er, zegt hij, vijftienhonderd doden. 'En net als nu waren de meeste slachtoffers burgers.'

Of dokter Mofeed zichzelf een doelwit waant? 'Iedereen is doelwit. Maar ik ben 24 uur per dag hier, en dan zullen ze dit ziekenhuis moeten raken.' Juist op dat moment schieten er hoog in de lucht, een tiental straten verderop, twee witte zuilen rook naar beneden. Een nieuwe Israëlische aanval, twee doffe dreunen. Wij schrikken, maar dokter Mofeed kijkt niet op of om.

Een paar straten verder ligt het ministerie van Hamas-premier Ismail Haniya volledig in puin. Er was op het moment van de aanval, twee dagen geleden, niemand aanwezig. Wat rest zijn betonnen zuilen, grijze as, kapotte computers, verwaaide paperassen. Op de puinhopen heeft iemand de Palestijnse vlag geplant; Ground Zero in Gaza-stad.

Meer over