'Die donderbussen lijken wel bommen'

Reportage vuurwerk en ouderen

Vuurwerkvrije zones rond bejaardentehuizen? De meningen zijn verdeeld. Zo ook in Twee Bruggen.

Van links af: Cor van Lieshout, Truus Bode en Hilde van Schie. `Die harde klappen, die willen we niet.' Foto Marcel van den Bergh

De gemeente Rotterdam mag Joop van Gemerden (78) een rustige jaarwisseling willen bezorgen, zelf zit hij daar niet op te wachten. De bewoner van bejaardentehuis Twee Bruggen van zorginstelling Aafje geniet in de eetzaal van zijn borrel als het gesprek op het aanstaande vuurwerkverbod komt. Zijn gezicht betrekt. 'Ik vind het waardeloos', zegt hij. 'We kunnen lichamelijk al niet zoveel meer. Ik kan niet eens meer autorijden. En dan gaan ze ook nog eens op het vuurwerk beknibbelen', aldus Van Gemerden, die naar eigen zeggen in zijn jeugd alles aanstak wat een grote knal gaf. 'Het kan me niet hard genoeg gaan. Die vijfhonderdklapper die hier vorig jaar op de weg lag: ge-wel-dig.'

Van Gemerden voelt zich slachtoffer van de vuurwerkvrije zones die de gemeente Rotterdam heeft ingesteld. Rondom kinderboerderijen, zorginstellingen, parken en drukke feestlocaties komen waarschuwingsborden waarop te lezen is dat vuurwerk niet is toegestaan. Andere gemeenten hebben ook vuurwerkvrije zones ingesteld. Het zijn er meer dan ooit, de NOS telde er 33. Gemeenten mogen geen algeheel vuurwerkverbod afkondigen, wel gebieden aanwijzen waar geen vuurwerk mag worden afgestoken. Dat kan bijvoorbeeld bij kinderboerderijen of verzorgingstehuizen, of nabij huizen met een rieten dak.

Onlangs zette de rechter een streep door het vuurwerkverbod in het centrum van Hilversum. Volgens de rechter bood de algemene plaatselijke verordening de gemeente niet de mogelijkheid zo'n verbod in te stellen.

De Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) is het niet eens met de uitspraak, maar zegt dat er te weinig tijd is om die aan te vechten. Zij stelt dat de uitspraak alleen betrekking heeft op Hilversum. De VNG staat achter het instellen van de vuurwerkvrije zones. 'Mensen voelen zich op Oudjaarsdag niet veilig op straat. Dat moet veranderen', aldus woordvoerder Esther Verhoeff. De vereniging pleit voor strenge regels: vuurwerk pas afsteken vanaf elf uur 's avonds en de verkoop beperken tot twee dagen. Dit jaar zijn de regels al aangescherpt. Vuurwerk mag pas worden afgestoken vanaf zes uur 's avonds, voorheen was dat vanaf tien uur 's ochtends.

Vuurwerkliefhebber Van Gemerden vindt de plannen van de VNG veel te ver gaan. Dit geldt niet voor alle bewoners in Twee Bruggen. Op afdeling 2, 'de gezelligste van het huis', zitten Cor van Lieshout (91), Truus Bode (79) en Hilde van Schie (92) aan een houten tafel. 'Als je niet oppast vliegt er zo een raket door je raam', zegt mevrouw Bode. En Van Lieshout: 'Die donderbussen zijn vreselijk; het lijken wel bommen', zegt hij, waarna hij zijn glas appelsap in een teug leegdrinkt. Mevrouw Van Schie vult aan: 'Je schrikt je een ongeluk.'

Doorslapen

De meningen over het nut van de vuurwerkvrije zones rond bejaardentehuizen zijn ook elders verdeeld, blijkt uit een rondgang. 'Onze bewoners zullen er blij mee zijn, dan kunnen ze lekker doorslapen', zegt een medewerker van bejaardentehuis de Kempenhoeve uit Oirschot, dat eveneens te maken krijgt met een verbod. In Hof van Batenstein uit Vianen zijn ze minder overtuigd van de noodzaak van het plaatselijke verbod op knallen. 'Dat hier veel ouderen bij elkaar zitten wil niet zeggen dat je meteen een vuurwerkverbod moet afkondigen', zegt communicatiemedewerker Irene de Jong. 'De een houdt van vuurwerk, de ander niet. De liefhebbers zullen er nu voor op pad moeten. Voor hen is het zonde.'

Ook de ouderenorganisaties zijn het niet eens. Actiz, de brancheorganisatie van verpleeg- en verzorgingstehuizen, stelt dat ook ouderen genieten van vuurwerk. 'Er zijn zorginstellingen die zelf siervuurwerkpakketten uitdelen', zegt Actizwoordvoerder Bernadette Naber. Het Nationaal Ouderfonds schaart zich achter het vuurwerkverbod rond bejaardentehuizen; al dat geknal zou alleen maar overlast geven.

De bewoners van Twee Bruggen hebben een compromis bedacht: een verbod op knallers, maar ruim baan voor siervuurwerk. 'Zo'n lichtfontein is prachtig', zegt Bode, die met haar handen het vuurgeflikker nadoet. 'Het gaat ons om die harde klappen', vult Van Lieshout aan. 'Die willen we niet.' De bewoners maakten het bombardement op Rotterdam mee en die knallen brengen pijnlijke herinneringen boven. 'Mooi vuurwerk vinden wij niet erg, ze moeten alleen die rotjes thuislaten.'

Lees ook:
'Weerstand tegen vuurwerk groeit'
'Machinist worden: die droom kon de arts niet redden'
'De schoonheid van een drietrapsfluit met een brede zilveren staart'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.