'De machoman is springlevend in Spanje'

Kwestie m/v

Hoe staat het met de rolverdeling tussen mannen en vrouwen in Europa, gezien door Nederlandse ogen? Dat is het thema van een serie interviews over de kwestie M/V. Deze keer: Spanje.

Inge van den broek heeft in Sevilla een bedrijf in wandel- en fietstours. Foto Marie Wanders

'De machoman is springlevend in Sevilla', zegt de 30-jarige antropologe Inge van den Broek. 'Het maakt daten hier niet gemakkelijk. De mannen willen per se bewijzen dat ze voor de vrouw kunnen zorgen. Ze houden de deur voor je open en willen het liefst ook de rekening betalen. Al is dat laatste voor sommigen wat moeilijker sinds de crisis.'

Drie jaar geleden liet Van den Broek familie en vrienden achter in Nederland om in haar eentje naar Sevilla te verhuizen. Ze was op vakantie verliefd geworden op de stad. Nu heeft ze een succesvol bedrijfje dat wandel- en fietstours organiseert voor toeristen. Ze is vrijgezel.

CV

8 augustus 1985 Geboren in 's-Hertogenbosch.

1997-2003 Vwo in Rosmalen.

2003-2007 Bachelor en master culturele antropologie aan de Radboud Universiteit Nijmegen.

2008-2010 Culturele en maatschappelijke vorming aan de Hogeschool Arnhem en Nijmegen.

2010-2012 Gewerkt onder meer als webredacteur bij de gemeente 's-Hertogenbosch op de afdeling sport en recreatie.

9 oktober 2012 Verhuisd naar Sevilla, onder meer Nederlandse les gegeven en fiets- en wandeltours gedaan. Inmiddels eigen bedrijf: Pia Tours.

Wat is er mis met een galante man?

'Niets. Om in Sevilla als man een vrouw te verleiden moet je haar het gevoel geven dat ze mooi, leuk en knap is. En ik blijf als 'guiri' (buitenlander, red.) met blond haar een exotisch iets. Het is fijn te horen dat je leuk bent, maar je denkt ook: overdrijf niet zo. Je weet niet wat echt is en wat niet.'

Word je in Sevilla sneller als lustobject gezien?

'Spaanse mannen zijn erg goed in vrouwen het hof maken. Ze overladen vrouwen met complimenten. Dat is iets moois, maar daardoor voel ik me soms een lustobject, ja, zeker omdat de complimenten vaak op het uiterlijk gericht zijn.'

Is de Nederlandse vrouw in staat zich te laten veroveren?

'Het is voor ons moeilijker, wij zijn niet gewend aan al die complimentjes. Sinds mijn 19de woon ik op mezelf, ik heb veel gereisd en ben gewend om mijn eigen leven te leiden. Het is lastig als iemand de leiding neemt.'

Een Spaanse vrouw heeft hier minder moeite mee?

'Ja. Zij spelen het verleidingsspel mee. Aantrekken, afstoten, aantrekken, afstoten. Ze kijken weg, lachen niet. Het zijn soms arrogante prinsesjes.'

Heeft de Spaanse vrouw een feministische inborst?

'In Nederland is afhankelijk zijn van een man haast een zwakte. Hier niet. Een man is meer man en een vrouw meer vrouw, gezien vanuit de traditionele waarden. De man is stoer, jaagt op vrouwen en werkt. De vrouw is mooi, zorgt en laat zich verleiden. Er wordt minder gehamerd op gelijkheid, zonder dat vrouwen daarmee achtergesteld zijn of mannen inferieur zijn aan de vrouw.

'Toch zijn die traditionele waarden aan het veranderen. Voor vrouwen van mijn generatie is het normaal om te studeren en te reizen. Ze spreken nog geen vreemde talen, maar de volgende generatie waarschijnlijk wel. Voor hen wordt de wereld nóg groter.'

Schrik jij als nuchtere Nederlandse de Spaanse man af?

'Het veroorzaakt misverstanden. Ik maak graag een praatje en dat zijn ze niet gewend. Dan denken ze dat ik makkelijk met ze meega, wat niet zo is. Als ik een jongen leuk vind, ben ik gewend dat tegen hem te zeggen. Dat is hier in Sevilla niet de bedoeling. Gevoelens tussen mannen en vrouwen blijven hierdoor lang onduidelijk. Hechte vriendschappen tussen mannen en vrouwen komen weinig voor, er bestaat altijd een zekere spanning doordat mannen zich tegenover de vrouw willen bewijzen.'

Door de crisis zit ruim 22 procent van de Spaanse mannen thuis. Botst dat niet met het idee van de sterke man?

'Mannelijke vrienden zeggen dat ze het best vinden als hun vrouw werkt en zij thuis zitten, maar ik denk dat ze het maar moeilijk kunnen verkroppen dat ze hun gezin niet kunnen onderhouden. Aan de andere kant mogen mannen blij zijn als hun vrouw werkt. Het valt niet mee een baan te vinden en de overheid stopt met financiële hulp na twee jaar werkloosheid. Veel gezinnen komen hierdoor op straat te staan of moeten bij hun (schoon)ouders intrekken. Bij jongeren onder de 25 jaar zit zelfs bijna de helft van de mannen en vrouwen zonder baan.'

Kun je je als man permitteren macho te zijn in tijden van crisis?

'Ook zonder veel geld en werk kun je een machoman zijn. Het macho-zijn wordt voor een groot deel bepaald door het haantjesgedrag. Ze jagen op de vrouw en bepalen wat er gebeurt.'

60 procent van de mannen doet betaald werk, tegenover 51 procent van de vrouwen. Hoe combineren jonge gezinnen werk en gezin?

'Vaak werken de man en vrouw. Door de lage lonen is het voor veel gezinnen niet mogelijk om van één salaris te leven. Parttime werken is niet gebruikelijk dus als de familie niet kan bijspringen, gaan de kinderen naar de opvang. Als de kinderopvang zo duur wordt dat het bedrag het salaris van de vrouw nadert, zal zij eerder stoppen met werken. Het is voor de status van de vrouw in Spanje minder belangrijk om te werken dan in Nederland.'

In de tijd van het Franco-regime, dat tot 1975 de macht had in Spanje, werd de vrouw enkel gezien als moeder en huisvrouw. Merk je daar nog iets van?

'Vooral bij de opa's en oma's en de ouders van mijn Spaanse vrienden. Maar mijn vriendinnen zorgen ook veel voor de kinderen, ze koken en ze ruimen na het eten de tafel af. Hun mannen helpen wel, maar het initiatief ligt toch bij de vrouw. Een vriendin stond een paar dagen na haar bevalling alweer eten te maken voor onze vriendengroep. Spanje kent geen kraamzorg. Ik had verwacht dat haar partner dat zou doen.'

Opa en oma zorgen vaak voor de kleinkinderen. Jij hebt geen familie in Spanje, hoe ga je dat doen in de toekomst?

'Als ik in Spanje blijf, is dat omdat ik verliefd ben geworden op een Spanjaard, dus dan is er de Spaanse schoonfamilie. Als opa en oma niet in de buurt wonen, is er kinderopvang. Die is aanzienlijk goedkoper dan in Nederland. Voor een door de staat gerunde crèche betaal je 250 euro per maand.'

Als familie zo belangrijk is, waarom krijgen Spanjaarden dan gemiddeld maar 1,3 kinderen? In de jaren zeventig waren dat er nog 3.

'Spaanse jongeren gaan tegenwoordig pas later op zichzelf wonen, rond hun 35ste. Als je bent afgestudeerd, is er bijna geen werk. En de leencultuur zoals we die in Nederland kennen - bij je ouders of via de studiefinanciering - die hebben we hier niet. Dus zolang je geen goede baan hebt, kun je niets. Hierdoor beginnen ze later aan kinderen

Is de hechte familieband een voordeel of een nadeel als het gaat om emancipatie?

'Wat oppas betreft is het wel handig. Maar ik denk wel dat Spaanse moeders hun zelfstandigheid kwijtraken. In Nederland is het combineren van baan en gezin ook lastig, maar hier is het niet eens gebruikelijk om als moeder in je eentje af te spreken met vriendinnen. Als je kinderen krijgt, raak je je identiteit kwijt. Je bent hier meer een deel van een familie dan een individu.'

De Kwestie M/V is een reeks interviews met vrouwen in Europa over de stand van zaken op het gebied van de emancipatie in hun land.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.