De invloedrijkenlijst is inmiddels zélf enorm invloedrijk geworden

Invloed

Een paar relletjes geleden, ergens tussen het geschuimbek over de roetpieten uit de Zwarte Pietenfabriek in Gouda en de ophef over de wijze waarop Pownews oud-burgemeester Hoes van Maastricht heeft genaaid (waarop anderen op hun beurt woedend werden, want zij roepen al járen dat Pownews niet deugt en zijn dus betere mensen dan degenen die dat nu pas zeggen), hadden we de reuring over de schaduwelite van Ewald Engelen.

Engelen is een enorm aardige man, mede-uitvinder van de financiële geografie, auteur van ietwat hysterische stukken over alles en iedereen in de financiële wereld, en opsteller van een lijst met mensen die de kredietcrisis zouden hebben laten gebeuren en zouden hebben gelogen en bedrogen ten behoeve van hun vrindjes in het bankwezen.

Die schaduwelite, zoals Engelen ze gedoopt heeft, bleek niet te bestaan, of nou ja, de mensen die op die lijst staan bestaan wel, maar er is geen spoor van bewijs dat ze met elkaar hebben gecollaboreerd om het volk te naaien, of frauderende bankiers uit de wind te houden, of iets anders laakbaars te doen. 'Een gimmick', verontschuldigde de hoogleraar zich.

Geen gimmick is de lijst van de echte elite, die de Volkskrant zaterdag afdrukte. Want gelukkig zijn er wel controleerbare en herhaalbare methoden om in kaart te brengen wie tot de powerelite behoren: mensen die door hun functies en hun bijbanen, en door hun machtige kennissen in staat zijn mede te bepalen hoe het in Nederland gaat, in de politiek en in de economie. Mensen die niet democratisch zijn gekozen, maar niettemin helpen het regeringsbeleid mede vorm te geven. Mensen die invloed hebben op de levens van anderen, omdat ze arbeidsplaatsen in de aanbieding hebben, lobbyclubs aanvoeren, over onze energievoorziening gaan, medebepalen hoe groen en duurzaam het bedrijfsleven is, het oor van de koning of de premier hebben, of gewoon Camiel Eurlings heten en ondanks een niet al te beste staat van dienst altijd weer op hun pootjes terechtkomen.

Je zult ze niet vaak op televisie zien, omdat ze niet afhankelijk zijn van publieksgunst, en omdat serieuze belangenbehartiging het beste gedijt buiten de schijnwerpers. (Waarom John de Mol niet op de lijst staat, of Johan Cruijff, of de hoofdredacteur van deze krant, staat uitgelegd op de Volkskrantsite).

Wat dat is, invloed? Dat is, zoals iemand die iets hoogs bij Shell is mij jaren geleden eens uitlegde: door ministeries op gezette tijden naar je voorkeuren gevraagd worden over de wetgeving op uiteenlopende beleidsterreinen, ook als die niks uitstaande hebben met olie en gas, gewoon omdat je Shell bent.

De invloedrijkenlijst is inmiddels zélf enorm invloedrijk geworden, want de vorige week verschenen studie naar de elite in Nederland van het Sociaal en Cultureel Planbureau leunt zwaar op voorgaande afleveringen van de Volkskrantlijst. Uit die SCP-studie valt op dat het gros van de mensen die niet op dit soort lijsten staan een grondige hekel heeft aan de lui die er wel op staan, en dat de gelukkigen die de lijst halen niet gewoon blij en dankbaar 'ja, héérlijk is dat' zeggen, maar hun positie ontzettend lopen te bagatelliseren. Zo schaarde Hans Wijers, officieel 's lands invloedrijkste, zich vorig jaar onder de 'eerste klasse amateurs', ná de Tweede Kamer en de pers.

Dat is niet alleen gejokt, het is nog ondankbaar ook.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.