'De Blankenburgtunnel is totaal onnodig'

De Blankenburgtunnel moet volgens het kabinet worden aangelegd om in de toekomst het wegennetwerk in Zuid-Holland te ontlasten. Maar er gaan in de toekomst juist minder auto's rijden, aldus de Natuur- en Milieufederatie Zuid-Holland.

Werkzaamheden aan de weg in Zuid-Holland.

Minister Schultz van Haegen heeft besloten de Blankenburgtunnel aan te leggen. Maar de noodzaak van die tunnel is achterhaald. Drie jaar geleden bedacht men dat de Beneluxtunnel het verkeer in 2020 niet meer aan zou kunnen. De ontsluiting van het havenindustrieel complex liep gevaar. Het vrachtverkeer kwam stil te staan, miljarden aan inkomsten werden misgelopen. Een nieuwe tunnel, zo dacht men, zou dit voorkomen.

Maar het economisch tij is veranderd. De eurocrisis kost ons vele miljarden en mede daarom voorziet het Planbureau voor de Leefomgeving dat de welvaart in ons land zal afnemen. De vraag naar olie in de wereld is binnen vijf jaar hoger dan het aanbod, aldus PeakOil. Daardoor stijgt de olieprijs ongecontroleerd. Volgens het Internationaal Energie Agentschap (IEA) zijn hoge investeringen noodzakelijk om de winningstechnieken voor olie te verbeteren. Deze vraag naar geld op een al overspannen kapitaalmarkt, voert de prijs van energie nog verder op. Logisch gevolg is dat transport en woon-werk-verkeer alsmaar duurder worden. De vraag die dan ook gesteld kan worden is: raakt die Beneluxtunnel dan wel verstopt?

Volgens de monitorrapportage Verkeer en Vervoer 2010 van de provincie Zuid-Holland is het autobezit rond Rotterdam de laatste jaren niet toegenomen en is de verkeersintensiteit zelfs afgenomen. Het vrachtverkeer is toegenomen, maar nog steeds rijdt 45 procent van de vrachtwagens leeg. Het Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid ondersteunt die cijfers. Zij schrijft in haar Mobiliteitsbalans 2011 dat de binnenlandse mobiliteit van personen sinds 2005 niet meer toeneemt. We kunnen ook verwachten dat de trend naar minder autokilometers door de hogere energieprijs doorzet.

Groei
Maar het ministerie van Infrastructuur en Milieu hecht nog geen waarde aan die nieuwe trend. Om de noodzaak van de Blankenburgtunnel te onderbouwen is het ministerie uitgegaan van 0,7 - 2,1 procent economische groei per jaar. Bij 2,1 procent groei loopt het verkeer vast, bij 0,7 procent stroomt het verkeer nog goed door en is geen extra tunnel nodig.

Maar wie gelooft er nog in gemiddeld 2,1 procent groei over de komende 20 jaar? Gezien de hiervoor geschetste verwachtingen is het naïef om zo'n groei te verwachten. Is de minister naïef, wil zij een tunnel aanleggen om toekomstige files te voorkomen, terwijl er beslist minder auto's zullen gaan rijden? Of wil de minister in infrastructuur investeren om de economie een groei-impuls te geven en met een investering van 1,2 miljard de economie vlot te trekken? Dat is net zo naïef, want het economisch systeem, waarin wij maar een klein schakeltje zijn, is groter dan Nederland.

Tunnelvisie
Het heeft er alle schijn van dat onze bestuurders naar de pijpen van het havenbedrijf, de olie- en aannemerijlobby dansen. Zij nemen op de koop toe, dat de leefomgeving verslechtert, natuur- en recreatiegebieden verdwijnen en luchtverontreiniging en geluid toenemen. Dit kabinet kijkt enkel naar (verouderde) economische belangen, niet naar de leefomgeving van de bewoners in het Rijnmond-gebied. Een duidelijker voorbeeld van de economische tunnelvisie van dit kabinet is niet denkbaar.

Diezelfde bewoner die een slechtere leefomgeving krijgt mag wel gaan meebetalen aan deze tunnel, het wordt namelijk een toltunnel. Dit kost de burger klauwen vol met geld. Bovendien kan iedereen op zijn klompen aanvoelen dat als men de keus heeft om door een betaalde Blankenburgtunnel of een gratis Beneluxtunnel te rijden, men massaal voor de gratis variant zal kiezen. Schultz' toltunnel zal vermeden worden.

Tenslotte is er ook nog de klimaatverandering. Het IEA geeft aan dat de aarde veel meer zal opwarmen dan draagbaar is. Er dreigen zeer grote gevaren en immens hoge maatschappelijke kosten voor de mens. Dat komt voor een groot gedeelte door de uitstoot van CO2. 23 procent van de uitstoot in Nederland wordt veroorzaakt door het verkeer en vervoer, en daar weer 90 procent van door het wegverkeer. Het is simpelweg onverantwoord de groei daarvan aan te wakkeren door nieuwe wegen aan te leggen.

Deze minister dreigt de geschiedenisboeken in te gaan als de minister van de overbodige tunnel en het weggegooide geld in economisch barre tijden. Zij heeft laten zien niet verder te denken dan in asfalt en uit te gaan van een economisch utopia. Dit getuigt van een smal denkkader. Wij verwachten van onze bestuurders verantwoordelijkheid voor alle mensen en niet alleen voor the happy few die zich straks nog in de auto kan verplaatsen.

Wij verwachten een brede visie, geen tunnelvisie. Vandaar dat wij hopen dat de minister van Infrastructuur en Milieu op haar schreden terugkeert en ervoor kiest om de geschiedenis in gaan als de minister met een brede en integrale visie op een robuust en toekomstbestendig mobiliteitsbeleid, waarin bijvoorbeeld het openbaar vervoer voorrang krijgt op het asfalt van het verleden. Voor die verandering is het nog niet te laat.

Annelie Couvée-Kooyker is regisseur Infrastructuur, duurzame mobiliteit en bedrijvigheid bij de Natuur- en Milieufederatie Zuid-Holland. Jos Olsthoorn is communicatiemedewerker bij dezelfde organisatie.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.