'Beatrix was woedend om ingrijpen Rutte in toespraak'

De invloedrijke theoloog Huub Oosterhuis zegt dat koningin Beatrix in 2010 'woedend' was toen ze op aandringen van premier Mark Rutte passages uit haar kersttoespraak moest verwijderen die PVV-leider Geert Wilders in het verkeerde keelgat zouden kunnen schieten. Enkele maanden na de toespraak leidden Oosterhuis' uitspraken over 'censuur' tot ophef.

Prinses Beatrix dinsdag in Leiden bij de opening van de expositie 'Petra - wonder in de woestijn'. Beeld anp

Oosterhuis kreeg destijds kritiek te verduren en verzachtte zijn woorden aanzienlijk. Maar in de biografie over hem die deze week verschijnt, 'De paus van Amsterdam' van de journalist Marc van Dijk, blijkt hij vast te houden aan zijn weergave van de feiten. Dat blijkt uit een passage die woensdag is gepubliceerd in Trouw.

In het boek wordt verslag gedaan van een ontmoeting tussen Oosterhuis en de toenmalige vorstin in januari 2011. Tijdens het gesprek zou Beatrix 'omstandig' melding hebben gemaakt van de gang van zaken rondom de traditionele kersttoespraak.

'Anti-Wilders-speech'
'Ze was er woedend over', aldus het citaat van Oosterhuis. 'Ze heeft haar tekst drie keer naar Rutte moeten sturen en moeten bijstellen. Dat was natuurlijk gewoon Wilders die meelas. Of Rutte was bang voor een nummer van Wilders. Maar het ging dus over die materie. Het was eigenlijk een anti-Wilders-speech. De koningin was over deze betutteling zo kwaad geweest dat ze de opname onderbrak en een uur in de tuin is gaan lopen met de hond.'

In februari 2011 zei Oosterhuis onder meer dat Beatrix 'zwaar wordt gecensureerd in haar kersttoespraak'. Naderhand betitelde hij zijn uitspraken als 'een beetje dom' en zei hij de omschrijving 'censuur' voor eigen rekening te nemen. Ook omschreef hij zijn uitlatingen in een toelichtende verklaring als 'mijn persoonlijke interpretatie en beleving'.

'Uiterst ongepast'
Rutte werd door de Kamer om toelichting gevraagd. Hij noemde in een interview de lezing van Oosterhuis 'uiterst ongepast', 'fout' en 'heel verkeerd'.

De toenmalige vorstin op tv tijdens haar kersttoespraak in 2010. Beeld anp
 
Ze heeft haar tekst drie keer naar Rutte moeten sturen en moeten bijstellen. Dat was natuurlijk gewoon Wilders die meelas.
Huub Oosterhuis
Huub Oosterhuis Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.