Column

'Alles is gevoel geworden, vooral onderbuikgevoel'

De wet is er om het ordinaire volksgericht te voorkomen. Wanneer we het volksgericht boven de wet gaan stellen, wordt het weer een ouderwetse puinhoop, schrijft Bert Wagendorp.

Juli 2011: Buurtbewoners willen dat een bestuurslid van pedovereniging Martijn uit hun buurt verdwijnt en protesteren bij hem voor de deur. Beeld Joost van den Broek / de Volkskrant

Burgemeester Henri Lenferink van Leiden zal aftreden wanneer de sinds kort in zijn gemeente woonachtige zedendelinquent Benno L. andermaal in de fout gaat. Dat verklaarde hij gisteren, om woedende Leidenaren tot bedaren te brengen.

NRC Handelsblad bracht zaterdag het nieuws dat de pedoseksueel Benno L. onderdak had gevonden in een Leidse seniorenflat. Waarom de krant dat deed, was mij niet duidelijk, iets anders dan de boel in Leiden eens even flink op te stoken kon ik niet bedenken. Die opzet slaagde voortreffelijk, Leiden, Henri Lenferink en Benno L. beheersten samen met Koen Verweij en Jorien ter Mors het weekendnieuws.

Zondagavond zat Lenferink in Radio Olympia. Hij werd door Lara Rense op verontwaardigde toon ondervraagd - wellicht woont Rense ook in een seniorenflat en vreesde zij voor nieuwe buren. Lenferink zei dat L. voortdurend werd gecontroleerd met een gps-enkelband en dat hij zich aan strikte voorwaarden moest houden. L. mag alleen naar het zwembad tijdens het bejaardenzwemmen. Dat de Leidenaren desondanks toch boos waren, had meer met een gevoel te maken, zei Lenferink - met perceptie, bedoelde hij.

Hier brak Rense bijna honend in: 'Daar gáát het toch om, in deze kwestie, het gaat toch om gevoel!'

Gezonde volksgevoel
Alles is gevoel geworden, vooral onderbuikgevoel. Sinds ze in Hilversum het volk hebben ontdekt, telt het rationele argument niet meer en is elke oprisping van het gezonde volksgevoel van eminente waarde, ook in juridische kwesties. Dat is niet zo vreemd. Toen een tijdje geleden het proefverlof van Pim Fortuyns moordenaar Volkert van der G. ter discussie stond, loeide staatssecretaris Teeven hartstochtelijk mee en vergat hij erop te wijzen dat Van der G. er, net als ieder ander, recht op heeft volgens de wet te worden behandeld - de straat wist zich gesteund.

Fred Teeven denkt dat je, om de lynchmob onder controle te houden, het best voorop kunt gaan in de lynchmob. Hij is de enige gezagsdrager niet en dat is gevaarlijk.

De zwemleraar Benno L. werd in 2009 in hoger beroep tot zes jaar gevangenisstraf veroordeeld. In juni 2013 kwam hij vrij. Nadat Reclassering Nederland bij verschillende burgemeesters nul op het rekest had gekregen, besloot Henri Lenferink in te gaan op het verzoek om huisvesting.

Volgens Lenferink wonen er in Leiden, zonder dat NRC daar tot dusver lucht van kreeg, 'enkele tientallen' veroordeelde pedoseksuelen. Maar nu was het dus raak. Binnen de kortste keren was sprake van volkswoede en bijbehorende Facebookpagina, 'Benno L. moet weg uit Leiden'. Die had om acht uur gisteravond 4.498 vind-ik-leuks.

Overigens bleek de woede in de betreffende seniorenflat zelf mee te vallen. De meeste senioren zagen volgens Lenferink de ironie van een pedoseksueel in hun midden wel in.

 
Sinds ze in Hilversum het volk hebben ontdekt, telt het rationele argument niet meer en is elke oprisping van het gezonde volksgevoel van eminente waarde, ook in juridische kwesties.

Nieuw leven
Wie in Nederland een misdrijf begaat, wordt gestraft. Na het uitzitten daarvan krijgt hij de kans een nieuw leven op te bouwen, met woning. Dat is vrij algemeen geaccepteerd, behalve voor zedendelinquenten. 'Misschien moet zo iemand maar een zwervend bestaan leiden', zei Willemijn Veenhoven van De Nieuws BV, ook al vol begrip voor alles wat bralt.

De wet is er om het ordinaire volksgericht te voorkomen. Wanneer we het volksgericht boven de wet gaan stellen, wordt het weer een ouderwetse puinhoop.

Ze hebben in Leiden een moedige burgemeester. Dat hij zijn positie afhankelijk maakt van het recidivegedrag van een crimineel is belachelijk en een teken van barre tijden.

Bert Wagendorp is columnist van de Volkskrant.

 
Na het uitzitten van een straf krijgt de delinquent de kans een nieuw leven op te bouwen, met woning. Dat is vrij algemeen geaccepteerd, behalve voor zedendelinquenten.
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.