'Alle onderwerpen waar ik vier jaar geleden over sprak, waren toen nog taboe'

De lijsttrekker: Henk Krol

Henk Krol (1950) stevent met 50Plus af op een zege. Adviezen van CBS en CPB schuift hij terzijde, net als de verwijten van onbetrouwbaarheid: '100 procent een vooroordeel'.

Lijsttrekker Henk Krol Beeld Mike Roelofs

De Politicus

U wordt op 16 maart wakker met 76 zetels. Wat gaat u dan doen?
'Hoeveel? 76 zetels! Een nachtmerrie. Slaap ik meteen weer in. In Nederland moet niet één partij de macht krijgen. Het eerste wat 50Plus wil doen, is de AOW-leeftijd terugbrengen naar 65 jaar en zorgen dat de pensioenen weer geïndexeerd worden. Als die twee punten er bij coalitieonderhandelingen niet uitkomen, heeft verder praten geen zin.'

U sluit de PVV niet uit.

'Het is onbeleefd om nu al te zeggen wat er na de verkiezingen gebeurt. Mijn achterban is wel wantrouwend over Geert Wilders. En dan heb ik het niet eens over zijn standpunten ten aanzien van andere culturen, maar over de beloften die hij in 2010 deed. Hij zei over de AOW-leeftijd: 65 blijft 65. Een dag na de verkiezingen was hij dat vergeten.'

Beeld Mike Roelofs

Aan welke lijsttrekker zou u zelf de sleutel van uw huis toevertrouwen?
'Kees van der Staaij van de SGP. We denken over veel dingen totaal anders, maar die kan meteen mijn sleutels krijgen. Bij Gert-Jan Segers en Emile Roemer zou ik het ook wel durven... En bij Wilders weet je dat je huis goed beveiligd wordt... Er is eigenlijk geen lijsttrekker die ik niet in mijn huis wil hebben. Op persoonlijk vlak vertrouw ik ze. In de politiek voor geen ene mallemoer.'

Premier Rutte is juist kritisch over u. Hij zie: Krol zit alleen voor Krol in de politiek.
'Ja, wat een eer. Uit verontwaardiging over die opmerking zijn een hoop mensen lid geworden van 50Plus. Ik hoop dat hij het nog twintig keer herhaalt in allerlei varianten. Het helpt ons alleen maar.'

Beeld Mike Roelofs

Het raakt u niet?
'Ik heb niet voor niks dat ding daar hangen.' Krol wijst naar een pannetje dat in zijn werkkamer aan de muur hangt. 'Teflonlaag, hè. Dan denk ik, laat maar lekker...' Krol maakt een fluitend geluid. 'Het glijdt zo van me af.'

Blijkbaar moet u zich vermannen...
'Helemaal niet!'

Anders hoeft u toch niet zo'n pannetje op te hangen?
'Nee, maar ik heb het hier ook meer hangen voor alle medewerkers. Die maken zich ook wel eens zorgen. Dan zeg ik: 'Jongens, pannetje!"

Zo'n opmerking van Rutte vat u niet persoonlijk op?
'Natuurlijk niet. Ik weet dat hij het niet zo bedoelt. Sterker, we appen met elkaar.'

Waarover?
'Bij de openingsceremonie van de Olympische Spelen in Rusland bijvoorbeeld. Toen zag ik hoe sommige regeringsleiders fier gingen staan op het moment dat hun nationale ploeg het stadion binnenkwam. Dat werd prachtig in beeld gebracht. Maar ik zag ook dat andere regeringsleiders alleen maar met elkaar zaten te kleppen. Die hadden niet in de gaten dat ze in beeld kwamen.

'Toen dacht ik: dat moet ons niet gebeuren. Heb ik meteen een sms gestuurd: 'Mark, als onze ploeg straks binnenkomt, ga jij wel even netjes staan.' Toen kwam terug: 'Oh dankjewel Henk, dat doe ik.' En inderdaad: toen onze ploeg binnenkwam, ging Rutte staan.'

Krol klopt met zijn hand op tafel. 'Op zo'n moment denk ik: het is óók mijn premier. En dat moet hij netjes doen.'

De man

Uit wat voor gezin komt u?
'Een gezin waar ik erg trots op ben. We woonden in het katholieke zuiden. Mijn moeder had een protestante moeder en een katholieke vader. Mijn vader een Joodse moeder en een katholieke vader. Dat soort gemengde gezinnen waren destijds uitzonderlijk. Het verstevigde de band tussen mijn ouders.

'Mijn oma van moederskant organiseerde elke zondagochtend een bijeenkomst. De meeste neefjes en nichtjes gingen in die mooie tuin bij oma spelen, maar ik vond het heerlijk om bij de volwassenen te zitten. Dan kon je horen hoe de waarheid op zo'n zondag meerdere keren voorbijkwam. De een vertelde wat meneer pastoor had gezegd. De ander wat de dominee had gezegd. De derde vertelde wat hij zaterdag in de sjoel had gehoord. De waarheid van de een, kan anders zijn dan de waarheid van de ander. Het is maar hoe je ergens tegenaan kijkt. Dat heb ik toen geleerd.'

Henk Krol: 'De staatssecretaris komt met kinderen van 6 aanzetten die straks op hun pensioen worden gekort' Beeld Mike Roelofs

Een tolerant gezin?
'Op mijn 16de of 17de ontdekten de paters Augustijnen op mijn kostschool dat ik verliefd was geworden op een jongen. We lagen tegen elkaar aan in bed. Echt geen idiote toestanden verder. We werden van bed gelicht en moesten met onze blote knietjes op een kokosmat zitten en onze ernstige zonden bekennen. Er werd een bureaulamp op me gericht. Een soort gestapo-toestanden.

'Toen ik later thuiskwam, vertelde mijn vader dat ik van school werd gestuurd. Hij zei: 'Volstrekte waanzin. Je moet niet eens meer terug willen. We gaan meteen een andere school zoeken.' Het was geen punt voor hem. Ik kom uit een uitermate tolerant gezin.'

Bent u gelovig?
'Ik geloof wel in een schepper. Niet in God. Als ik kijk naar het evenwicht in ons en in de natuur, dan kan ik niet ontkennen dat er een schepper achter ons bestaan zou kunnen zitten.'

Wat is een vooroordeel over u?
'Weet ik niet. Interesseert me niks.' Hij wijst weer naar het pannetje. 'Laat mensen lekker vooroordelen hebben. Glijdt van me af.'

Uit peilingen blijkt dat veel mensen u onbetrouwbaar vinden.
'Kan ik me iets bij voorstellen. Daar heb jij aan meegewerkt. (een van de verslaggevers schreef eerder over de zakelijke perikelen van Krol, red.)'

U had er zelf ook een rol in.
'Ik zeg het toch netjes? Jij hebt eraan meegewerkt. Een waarheid als een koe.'

Is die onbetrouwbaarheid een vooroordeel?
'Natuurlijk, 100 procent een vooroordeel. Het positieve is dat ik alleen nog maar kan stijgen. Dat gaat ook gebeuren. Steeds meer mensen zien in dat het toch allemaal iets anders in elkaar zat.'

Laatst zei u bij Pauw dat de zaak rond het niet afdragen van de pensioenpremies van uw ex-werknemers keurig is afgehandeld?
'Zo heb ik dat niet gezegd...'

U zei: 'Het is keurig afgehandeld.'
'Het ís ook keurig afgehandeld. Ik heb vorig jaar nota bene met alle werknemers van de Gaykrant Kerst gevierd.'

Niet met allemaal.
'Toch een heel grote groep.'

De afgedragen premies van werknemers zijn teruggegeven, maar de werkgeverspremies zijn nooit gestort. Is het dan netjes afgehandeld?
'Als ik vooraf de vragen had gekregen, zou ik het misschien anders hebben geformuleerd. In de gegeven omstandigheden was het zo netjes mogelijk. We hebben het destijds zo afgesproken. Anders hadden we veel mensen moeten ontslaan, maar ik zou het nu nooit meer zo doen. Nooit! In mijn huidige functie, weet ik hoe belangrijk het opbouwen van een pensioen is.'

lastige vragen

U zegt steeds dat ouderen het moeras in zijn geduwd door dit kabinet, maar het CBS stelt dat de huidige generatie gepensioneerden rijker dan ooit is. Hoe kan dat?
'Precies wat ik net vertelde over mijn familie: het is maar net met welke bril je ergens naar kijkt. Als je kijkt naar de 75-jarige van nu en je vergelijkt die met de 75-jarige van enkele jaren geleden, dan gaat het beter. Dat zijn de cijfers van het CBS. En het klopt: die hebben vaak wat meer pensioen opgebouwd. Maar als je kijkt naar de 75-jarige van nu en je vergelijkt die met de 65-jarige die hij zelf tien jaar geleden was, dan is hij erop achteruitgegaan. Daar heb ik het over.'

CV Henk Krol

Geboren: Tilburg, 1 april 1950
Burgerlijke staat: Ongehuwd
Lievelingsboek: Le petit prince
Mooiste liedje: (Something inside) so strong van Labi Siffre
Politieke voorbeeld: Annelien Kappeyne van de Coppello en Harvey Milk
Cruciale gebeurtenis: Openstelling burgerlijk huwelijk (in de volksmond homohuwelijk)

Het is maar net hoe je met cijfers goochelt?
'Precies. Exact dat zeg ik. Meestal ben ik niet zo tevreden als je me samenvat, maar nu wel. Het is maar net hoe je goochelt met cijfers.'

Waar haalt u de 12 miljard vandaan om de AOW-leeftijd weer naar 65 terug te brengen?
'Er is inderdaad wat geld voor nodig, maar minder dan het CPB zegt. De werkenden gaan iets meer betalen.'

Iets? Het is een enorme uitgave...
'Ik denk dus dat dat wel meevalt.'

Hoeveel kost het dan?
'Het wordt doorgerekend door twee universiteiten. We krijgen eind februari de cijfers. Even geduld.'

U beweert ook steeds dat de koopkracht van ouderen de afgelopen jaren 30 procent is achtergebleven bij die van werkenden, maar dat geldt toch alleen voor een bepaalde groep? Voor mensen met alleen AOW gaat het bijvoorbeeld niet op.
'Dat klopt, maar het geldt wel voor een te grote groep.'

Is het niet een vorm van misleiding om te zeggen dat dé ouderen er 30 procent op achteruitgegaan zijn?
'Ik zou het geen misleiding willen noemen. Het opent de ogen. Je hebt toch ook wel gezien dat alle onderwerpen waar ik vier jaar geleden over sprak toen nog taboe waren? Er mocht niet gesproken worden over de AOW-leeftijd, over het indexeren van pensioenen, over werkloosheid onder ouderen. Allemaal taboe. En nu. Ik lach me dood. De ene na de andere partij neemt onze onderwerpen over, al zijn ze vaak ook verantwoordelijk voor de huidige situatie.'

In de aanloop naar de verkiezingen van 15 maart laat de Volkskrant de lijsttrekkers aan het woord van partijen die met 2 of meer zetels in de Tweede Kamer zijn vertegenwoordigd. Lees hier eerdere edities met Jan Roos (Voor Nederland), Kees van der Staaij (SGP) en Marianne Thieme (PvdD). (+)

Ouderen hebben meer vermogen dan jongeren. Telt dat niet mee?
'Dat is toch geweldig. Ik hoop dat jongeren dat ook opbouwen.'

Maar past het de huidige generatie ouderen om te zeggen: we willen nog meer?
'Ja, daar zet ik me voor in. Hoeveel ouderen hebben niet een huisje gekocht van de woningcorporatie, vaak toch nog met een hypotheek? Dat vermogen zit dan in stenen. Echt, die mensen hebben het niet breed. '

Spelen dit soort interviews u in de kaart? Hoe meer journalisten met CBS-cijfers in de hand spreken over de rijkste ouderen ooit, hoe groter de boosheid bij uw doelgroep?
'Jahaaa! Ouderen voelen zich dan hééél boos. Heel erg aangevallen. Niet gewaardeerd.'

De estafettevraag die Marianne Thieme van de Partij voor de Dieren aan u stelde: 'Je komt op voor ouderen, maar vind je niet dat we inmiddels allemaal in hetzelfde schuitje zitten? Mogen we ook op je rekenen als het gaat om de pensioenrechten en een duurzame toekomst voor de jongeren van nu?'
'Vanzelfsprekend. 50PLUS komt op voor een goed pensioen voor huidige en toekomstige generaties.'

U wilt de pensioenen weer indexeren door de rekenrente te verhogen. Volgens het CPB kan dat jongeren tot 30 procent pensioen kosten, omdat het pensioenpotje voor ouderen feitelijk wordt gespekt met geld dat jongeren nu inleggen?
'Ze worden gekort op geld dat ze nog niet hebben ingelegd. We zorgen dat ze meer kunnen inleggen.'

Maar u kunt toch niet volhouden dat het niet ten koste van jongeren gaat?
'De staatssecretaris komt met kinderen van 6 aanzetten die straks op hun pensioen worden gekort. Ze hebben nog niks ingelegd.'

U zegt: na mij de zondvloed?
'Nee. Ik wil juist een pensioenstelsel dat ook voor jongeren in orde is.'

Maar volgens het CPB gebeurt dat niet bij uw plan.
'Ik ben het niet eens met het CPB.'

U heeft alternatieve feiten?
'Ik kijk er in elk geval anders tegenaan. Ik vind dat die ouderen, die door de maatregelen van de afgelopen jaren, echt het moeras in zijn gedrukt, de helpende hand moeten krijgen. Daar maak ik me sterk voor.'

Jongeren moeten dus meer inleggen voor hun pensioen?
'Als de huidige rendementspercentages van pensioenfondsen nog steeds gehaald worden, is er straks meer dan genoeg. Die liggen hoger, veel hoger dan waar we nu mee mogen rekenen. Het is allemaal zo fictief en kunstmatig.'

De rente is al lang historisch laag.
'Zo is het.'

Misschien is dat wel structureel?
'Misschien ja, maar ik denk het niet.'

Toen uw bedrijven in nood kwamen, zei u: ik ben een activist, geen boekhouder. Nu weet u het opeens beter dan het CPB.
'Ik maak me hier sterk voor. En als je het er niet mee eens bent: stem dan op D66. Die keuze heb je. Mijn keuze is het om dit te verdedigen.'

Wat is uw estafettevraag aan Gert-Jan Segers van de ChristenUnie?
'Hoe kan je verantwoorden dat je onlangs met een manifest kwam voor betere ouderenzorg, terwijl jouw partij deels ook de afbraak steunde?'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.