'Aanslag is het werk van hen die geen vrede wensen' Geestelijk leider van Tadzjikistan vermoord

De geestelijk leider van Tadzjikistan, de 53-jarige mufti Fatkhulla Sjaripov, is zondag te zamen met een aantal gezinsleden in zijn woning vermoord....

Reuter, AFP

DOESJANBE

Onbekenden bestormden het huis van de mufti en openden met een machinegeweer het vuur op de bewoners, zo verklaarden regeringswoordvoerders in Doesjanbe, de hoofdstad van de Centraalaziatische ex-Sovjet-republiek.

Sjapirov, zijn vrouw, hun zoon, schoondochter en een leerlinge van de mufti waren op slag dood. De aanslag, op de eerste dag van de vastenmaand Ramadan, werd direct veroordeeld door de regering en door een islamitische oppositieleider die in ballingschap in Iran is.

Akbar Torajonzoda, zelf ooit geestelijk leider van Tadzjikistan, zei telefonisch vanuit Teheran dat de moord is gepleegd door hen 'die geen vrede wensen', juist in een periode dat op internationaal niveau wordt geprobeerd het vredesproces in Tadzjikistan vlot te trekken. De burgeroorlog die een jaar na het uiteenvallen van de Sovjet-Unie losbrak, is nooit formeel beëindigd.

Vorige week had onder auspiciën van VN-gezant Ramiro Piriz Ballon (Uruguay) overleg hervat moeten worden in de Turkmeense hoofdstad Asjchabad, maar de ontmoeting werd uitgesteld.

Sjaripov stond in de bloedige burgeroorlog achter de door Moskou gesteunde communisten, die het niet konden verkroppen dat zij (onder leiding van de vroegere president Rachmon Nabijev) de macht hadden moeten overdragen aan een wankele coalitie van democratische en islamitische groeperingen.

Er brak een zware strijd uit waarin het niet alleen ging om communisten versus islamitische groeperingen en democraten (zoals ze zichzelf betitelden), maar ook regio's en clans elkaar bevochten.

De gevechten duurden tot februari 1993, toen de communisten de macht weer in handen kregen. De religieuze leider van de Tadzjiekse soennitische moslims, Akbar Torajonzoda, en het hoofd van de Democratische Partij, Sjodmon Joesoepov, moesten vluchten.

Met een wapenstilstand kwam weliswaar in het grootste deel van de verarmde bergstaat (met zo'n 5,7 miljoen inwoners) de strijd tot een eind, de milities van de islamitische oppositie bleven vanuit buurland Afghanistan aanvallen uitvoeren. Hierbij kwamen talloze grenswachten om het leven, onder wie veel Russen die Moskou daar heeft geposteerd.

Sjaripovs steun aan de regering leverde hem in 1993 de benoeming tot mufti op, de hoogste religieuze positie. Een en ander is hem uiteraard door de islamitische oppositie niet in dank afgenomen. Torajonzoda liet gisteren weten dat hij Sjaripov (Fatkhullakhon Sjarifzoda in het Tadzjieks) ooit zelf had benoemd, maar dat de man een gebrekkige kennis heeft van de religieuze doctrine.

Onderhandelaar Piriz Ballon zei te hopen dat de onderhandelingen aanstaande maandag kunnen worden hervat. Eind vorige week verlengden de leden van het Gemenebest van Onafhankelijke Staten (GOS, de voormalige Sovjet-republieken minus de drie Baltische) het mandaat van de GOS-vredesmacht tot 30 juni. Voorwaarde was wel dat president Rachmonov een vredesverdrag zou sluiten met de islamitische oppositie.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.