Opinie

'25-jarige conducteur wordt vandaag voor ruim 50.000 euro genaaid'

De verlaging van de fiscaal aftrekbare pensioenopbouw wordt op dit moment besproken in de Tweede Kamer (3 maart, red.). Jongeren zullen onevenredig hard worden getroffen door deze maatregel, schrijven Anna Grebenchtchikova en Jan Ruitenberg. 'Zij zullen in de toekomst minstens 20 procent minder pensioen opbouwen.'

Jongeren zullen door de verlaging van de fiscaal aftrekbare pensioenopbouw in de toekomst minstens 20 procent minder pensioen opbouwen. Beeld anp

Vandaag (3 maart, red.) stemt de Tweede Kamer over de verlaging van het Witteveenkader, de fiscaal aftrekbare pensioenopbouw. Waar men voorheen 2.25 procent belastingvrij kon sparen, zal dit in de toekomst slecht 1.75 procent zijn. Hoewel alle generaties door deze graai in de pensioenen worden getroffen, zijn jongeren onevenredig hard de pineut. Zij zullen door deze maatregel in de toekomst minstens 20 procent minder pensioen opbouwen. Dit betekent dat velen van hen het slechts met de helft van het pensioen van de 'oude' ouderen zullen moeten doen.

Zo zal een 25 jarige conducteur er door deze maatregel 50.000 euro op achteruit gaan. Ouderen zijn over het algemeen beter af: een ambtenaar die nu 36 jaar oud is gaat 'maar' 10.000 euro inleveren om het kabinet van extra snelle belastingwinst te voorzien. Hoeveel euro het kabinet van jou pakt, kan worden berekend met de pensioengatcalculator.

Meer belastinginkomsten
De reden achter het verlagen van het Witteveenkader is simpel: de regering hoopt door lagere opbouw op korte termijn tot 3 miljard euro meer belastinginkomsten per jaar binnen te krijgen. Over elke euro die niet voor pensioen wordt gespaard kan immers belasting geheven worden. Als men de coalitiepartners gelooft, maakt de ordinaire bezuinigingsoperatie niets uit. Men zal in de toekomst langer doorwerken, en daardoor langer pensioen opbouwen, zo wordt geredeneerd. Hierdoor zal het pensioen in de toekomst niet lager zijn dan het nu is. Een simpele rekensom toont echter dat dit onzin is: de toekomstige jongere zal ondanks het langer doorwerken tot zijn 71ste, nog steeds minder krijgen dan men nu op 65-jarige leeftijd zou krijgen.

 
De regering hoopt door lagere opbouw op korte termijn tot 3 miljard euro meer belastinginkomsten per jaar binnen te krijgen

Op dit moment is het streven dat pensioenen overeenkomen met 70 procent van het eindloon. De Autoriteit Financiële Markten constateerde dat deze norm met het nieuwe opbouwpercentage enkel te behalen valt als een jongere van zijn 25ste tot zijn 71ste continu werk heeft én het pensioen elk jaar wordt geïndexeerd. Beide zal niet gebeuren. Zo is het langer pensioen opbouwen van de huidige jongere onmogelijk: de jongeren van nu zullen namelijk niet alleen tot een latere leeftijd doorwerken, maar zij betreden ook steeds later de arbeidsmarkt.

Door de enorme jeugdwerkloosheid en onzekere arbeidsmarkt is er van fatsoenlijke pensioenopbouw in de eerste jaren op de arbeidsmarkt ook geen sprake. De 25-jarige van nu zweeft van flexwerk naar bijbeunen als ZZP'er. In geen van beide gevallen bouwt die pensioen op. En waar het continu pensioen opbouwen een illusie is, is het idee van jaarlijkse indexatie een grote grap. De pensioenen zijn de afgelopen jaren niet geïndexeerd en de kans is klein dat dat in de toekomst wel gaat gebeuren.

Boekhoudkundige truc
Daarnaast is deze bezuiniging niet alleen een manier om jongeren van een fatsoenlijke oude dag te ontdoen, maar ook een goedkope boekhoudkundige truc die averechts zal werken. Over elke euro die nu als pensioen wordt gespaard, zal bij uitkering belasting geheven worden. De belastingopbrengsten zijn dan hoger, omdat het geld vele jaren gerendeerd heeft. Op het lange termijn snijd de regering zichzelf dus flink in de vingers met het verlagen van het Witteveenkader. Elke euro die nu als winst wordt binnengehaald, zal men in de toekomst moeten missen.

 
De 25-jarige van nu zweeft van flexwerk naar bijbeunen als ZZP-er

Een ander mankement in de plannen van de VVD en de PvdA is de aanname dat een lager opbouwpercentage zal leiden tot lagere premies. Pensioenfondsen hebben al aangekondigd dat dit niet overal het geval zal zijn - een aantal van hen staat er slecht voor en zullen de premie moeten gebruiken om zichzelf te versterken. En waar deze wel vrijkomt, is dit vaak niet ten gunste van de werknemer. Werkgevers hebben al gezegd niet voornemens te zijn de vrijgekomen premie als loon uit te keren. Hierdoor verdwijnen twee dromen als sneeuw voor de zon: het idee van een welverdiende oude dag, en de gedroomde belastingopbrengsten.

Niet voor het eerst in Tweede Kamer
De verlaging van het Witteveenkader ligt vandaag niet voor de eerste keer voor in de Tweede Kamer. Eerder stemden PvdA en VVD al voor, maar hadden alle oppositiepartijen grote bezwaren - jongeren zouden keihard worden gepakt door een ordinaire bezuiniging van het kabinet. In oktober sneuvelde de wet in de Eerste Kamer. Alle senatoren, behalve die van de PvdA en VVD, beriepen zich op hun principes. De wet zat slecht in elkaar en jongeren zouden na doorvoering geen goed pensioen meer krijgen.

De vraag is wat de Tweede Kamerleden van de 'constructieve oppositie' - D66, SGP en CU - vandaag zullen doen. Zullen zij zich hun eigen argumenten herinneren en het belang van jongeren en hun eigen principes voorop stellen? Instemmen zal enkel getuigen van lafheid en hypocrisie.

Anna Grebenchtchikova is voorzitter Pensioencommissie CNV Jongeren
Jan Ruitenberg is bestuurslid Pensioen FNV Jong

 
Twee dromen als sneeuw voor de zon: het idee van een welverdiende oude dag, en de gedroomde belastingopbrengsten
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.