Zuid-Korea bereidt zich voor op stroom vluchtelingen

Zuid-Korea wil speciale opvangkampen bouwen omdat het voorbereid wil zijn op een stroom vluchtelingen uit het noorden. Dit was gisteren de reactie van het ministerie van Hereniging in Seoul op de ontsnapping van zeventien Noord-Koreanen, die na een tocht van vijf weken door China in Hongkong arriveerden....

Van onze correspondent

Toine Berbers

HONGKONG

Een eerste kamp voor vijfhonderd overlopers zal begin volgend jaar worden neergezet en plannen voor een reeks centra in Zuid-Korea zullen versneld worden uitgevoerd. Daarin wordt de noorderlingen niet alleen onderdak geboden, ze zullen ook worden voorbereid op het totaal andere leven in het kapitalistische zuiden.

Het straatarme Noord-Korea kampt met voedseltekorten door overstromingen en economische wanbeleid. Volgens hulporganisaties is de schaarste in sommige streken zo nijpend, dat de bevolking haar toevlucht zoekt tot boomschors en plantenwortels. Het land zou twee miljoen ton graan tekortkomen. Hulp komt moeizaam op gang doordat het buitenland het stalinistische bewind in Pyongyang niet vertrouwt.

De in Hongkong aangekomen groep is de grootste die ooit in een keer is ontsnapt. Langs een netwerk van Koreanen in China trokken ze via Shenyang in Mantsjoerije, Peking en Guangzhou (Kanton) naar Shenzhen, de grensstad bij Hongkong. Met een bootje glipten ze de Britse kolonie binnen.

Het familiehoofd, de 62-jarige Kim Kyung-ho, kwam van origine uit het zuiden van het naderhand gedeelde land, maar was in de Koreaanse oorlog (1950-'53) krijgsgevangen gemaakt. Hij werd vanwege zijn achtergrond gediscrimineerd.

Kim nam zijn echtgenote, zijn zonen en dochters, van wie een in verwachting, hun vrouwen en mannen en vijf jonge kleinkinderen mee op de barre tocht door de ijzige kou van Noord-China. Verwanten in de Verenigde Staten verzorgden de betalingen aan het Korea-netwerk in China.

Deze route naar Vietnam of Hongkong wint snel aan populariteit onder overlopers, die weten dat aan de andere kant van de grens contactpersonen heen en weer reizen. Zij hebben het transport van landgenoten tot een lucratieve bijverdienste gemaakt.

Volgens de Zuid-Koreaanse media reizen er enkele honderden vluchtelingen via het netwerk door China. De Zuid-Koreaanse ambassade in Peking is uit vrees voor diplomatieke moeilijkheden in het gastland niet erg behulpzaam, maar de missies in andere landen zorgen wel voor repatriëring naar Zuid-Korea.

Vroeger werden overlopers in de watten gelegd. Zij golden als oorlogshelden, kregen grote toelagen en hun huisvesting werd door de regering betaald. Er wonen nu ruim zeshonderd noorderlingen in Zuid-Korea. Maar nu de stroom de laatste jaren zo toeneemt, is de geldelijke hulp sinds 1993 sterk verminderd. De groep van zeventien in Hongkong krijgt naar verwachting volgende week politiek asiel in Zuid-Korea.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.