Postuum Johnny Clegg

Zanger Johnny Clegg (1953 - 2019) tartte de apartheidswetten en danste met Nelson Mandela

Johnny Clegg. Beeld AFP

Bij de dood van Nelson Mandela, eind 2013, waren de prachtige beelden uit 1999 veelvuldig op tv te zien en nu, bij de dood van Johnny Clegg, opnieuw: we zien Clegg zijn protestlied tegen de gevangenschap van Mandela (Asimbonanga) live uitvoeren als Mandela plotseling achter hem op het podium verschijnt en begint te dansen.

De Zuid-Afrikaan Clegg (66) overleed dinsdag, thuis in Johannesburg, aan de alvleesklierkanker die in 2015 bij hem werd geconstateerd.

Het dansje van Mandela maakte Clegg beroemd in Europa, zelfs over de hele wereld, al kennen buiten Zuid-Afrika slechts weinigen zijn liedjes en albums. In Zuid-Afrika was hij al veel langer een legende. Clegg was in de jaren zeventig en tachtig een van de weinige witte muzikanten die openlijk protesteerden tegen de apartheid. Hij negeerde de rassenwetgeving domweg, trad veelvuldig op met zwarte muzikanten, wat hem op vele arrestaties en een paar celstraffen kwam te staan.

Clegg werd geboren in Noord-Engeland, maar verhuisde als kleuter met zijn moeder naar Afrika: eerst naar Rhodesië (nu Zimbabwe) en op zijn zesde naar Zuid-Afrika. Hij groeide in het arme Noord-Johannesburg op tussen de Zoeloes, leerde hun taal spreken en ging muziek maken met bevriende Zoeloe-muzikanten.

Met de band Juluka (1969-1985) tartte hij de apartheidswetten met illegale uitgaven en clandestiene concerten. De groep verlegde ook muzikale grenzen door Zoeloe-muziek te combineren met toegankelijke Angelsaksische pop en rock, met tekst in het Zoeloe en het Engels.

Cleggs tweede succesband Savuka (1986-1994) was opnieuw ‘interraciaal’. Third World Child (1987), het album waarop Asimbonanga staat, werd het succesvolst: het lied waarop Mandela twaalf jaar later zou dansen, werd in Frankrijk een nummer één-hit. De groep ging uit elkaar in 1994, het jaar waarin de apartheid definitief voorbij was. Clegg ging solo verder.

Zelfs na 2015, toen hij al ziek was, bleef hij optreden en op tournee gaan. In 2017 was hij nog voor drie akoestische solo-optredens in de Yada Yada Market op het Hembrugterrein in Zaandam. De verschijning van Mandela in 1999 noemde hij een ‘geweldig cadeau van het universum’.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden