Wie lastige karweitjes graag uitstelt, gaat meestal ook te laat naar bed

Al moe bij het opstaan? Chronisch slaapgebrek? Utrechtse onderzoekers hebben mogelijk een hele simpele oorzaak gevonden: uitstelgedrag. Wie nare karweitjes voor zich uit schuift, is ook geneigd later naar bed te gaan dan gepland, zonder dat daar een goede reden voor is.

Beeld thinkstock

Nederlanders slapen gemiddeld één uur minder dan veertig jaar geleden. Dat is geen gezonde ontwikkeling. Populaire verklaringen zijn: stress, de 24-uurssamenleving, werkdruk. Maar volgens een studie die binnenkort verschijnt in het blad Frontiers in Psychology hebben we het deels in eigen hand. Onderzoekster en gezondheidspsycholoog Floor Kroese, van de Universiteit Utrecht, noemt uitstelgedrag een 'relevante factor' bij het ontstaan van vermoeidheid en slaapgebrek.

Ze ondervroeg 177 mensen over hun neiging klusjes op de lange baan te schuiven en liet ze ook reageren op stellingen als: 'Ik ga (vaak) later naar bed dan gepland.' Daaruit bleek dat wie klusjes voor zich uit schuift ook vaak later naar bed gaat dan het plan was. Hoe ernstiger het uitstelgedrag des te meer de ondervraagden melding maakten van vermoeidheid overdag en slaapgebrek. Mensen met slaapproblemen werden van de enquête uitgesloten.

Videospelletje
Kroese speculeert dat mensen het niet zozeer vervelend vinden om naar bed te gaan, maar dat ze nog even naar hun favoriete tv-serie willen kijken of een videospelletje doen. Dat dit regelmatig gebeurt, weet Kroese uit een andere studie die ze ook binnenkort publiceert. Daaruit blijkt dat de helft van de Nederlanders meer dan één keer per week later onder de wol kruipt dan nodig en wenselijk was.

Neuroloog Hans Hamburger van het Amsterdam WaakSlaapCentrum van het Slotervaartziekenhuis en de Boerhaavekliniek herkent het fenomeen en vindt het een grappig en belangrijk onderzoek. 'Omdat het slaaptekort vanuit een ander perspectief wordt benaderd, namelijk gedrag. Meestal wordt gekeken naar leeftijd of externe omstandigheden zoals het blauw-groene licht van de computer en de mobiele telefoon die de slaap uitstellen.'

Wel vindt hij het jammer dat in de enquête niet is gevraagd naar leeftijd en of de ondervraagden avond- of ochtendmensen zijn. 'Dat beïnvloedt de uitkomsten natuurlijk.' Maar Hamburger juicht elk onderzoek toe dat meer inzicht verschaft in slaapgebrek, omdat steeds meer bekend wordt over de ernstige negatieve gezondheidseffecten ervan.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden