Werkkamp voor Pussy Riot: met honderd in een cel, in grauw pak

De drie vrouwen van Pussy Riot komen bij hun opsluiting in een strafkamp terecht tussen moordenaressen en dievegges. Ze worden opgesloten in cellen die ze met minstens honderd andere gedetineerden moeten delen, gehuld in een grauw uniform met hun naam op de borst.

Een gevangene in het werkkamp in Mozhaisk, zo'n 100 kilomenter buiten Moskou.Beeld AFP

Het Russische strafrecht kent slechts één soort detentie voor vrouwelijke criminelen: het strafkamp onder 'normaal bewind'. Voor mannelijke criminelen bestaat een veel breder palet aan strafmogelijkheden. Zo bestaan er kampen onder 'normaal toezicht', onder 'streng toezicht', onder 'bijzonder toezicht' en de gevangenis.

Prikkeldraad
Het type strafkamp waar de vrouwen terecht kunnen komen, bestaat uit verscheidene gebouwen voor onder meer de administratie, slaapzalen of zones waar de gevangenen werken, omheind door een hek met prikkeldraad en wachttorens op de hoeken.

Volgens gegevens van de website van het Russische gevangeniswezen en uit onderzoeksdossiers van Elena Gordeeva, medewerkster van de Moskouse ngo Gevangenis en Vrijheid, die de kampen bezoekt om gevangenen bij te staan, ziet het leven in een Russisch strafkamp er als volgt uit.

In een cel verblijven officieel maximaal honderd gevangen, maar dat aantal kan soms oplopen tot 120. De dag, die om zes uur 's ochtends begint, bestaat uit een aantal verzamelmomenten waarop de gevangenen worden geteld. Alleen als het meer dan 30 graden Celsius vriest, wordt het appèl, dat dertig minuten kan duren, binnen gehouden.

Uniform
De vrouwen dragen verplicht een uniform van groene ruwe stof; eigen kleding is verboden. Ze hebben het recht te telefoneren, maar over het algemeen slechts één keer per maand en maximaal 15 minuten. In tegenstelling tot hun mannelijke 'collega's', mogen de vrouwelijke gevangenen een ongelimiteerd aantal pakketjes ontvangen.

Vrouwen die voor het eerst zijn opgesloten en recidivisten zitten in verschillende kampen. Er zijn drie types bewaking: normaal, gereduceerd en zwaar. Onder normale gevangenschap mag een vrouw per jaar zes korte visites (tot vier uur) en vier lange bezoeken (tot drie dagen) ontvangen. Tijdens de lange bezoeken mag ze zich met haar man of familie terugtrekken in een aparte ruimte. Bezoekers die geen familie zijn, komen alleen binnen na toestemming van de kampdirectie.

De gevangen kunnen in het kamp eten en levensmiddelen kopen, voor maximaal 75 euro per maand. Minder dan de helft van de gevangen heeft werk binnen de kampmuren, meestal bestaat dat uit het naaien van uniformen voor de cipiers, het leger of het ministerie van Binnenlandse Zaken. Zij mogen ook hun loon van tussen de 25 en 50 euro per maand uitgeven. Wie geen baan heeft, is afhankelijk van giften van buitenaf.

Lange bezoeken
Vrouwen die onder het 'gereduceerde' regime vallen, meestal verkregen door goed gedrag, mogen onbeperkt voedsel en producten kopen en krijgen naast de standaard bezoeken uit het 'normale regime' per jaar twee lange bezoeken extra.

Het strenge regime, dat drie maanden duurt, wordt opgelegd aan vrouwen die de regels van het kamp hebben overtreden door bijvoorbeeld consumptie van alcohol of drugs, door tegenwerking of door het beledigen van een cipier. Deze vrouwen worden geïsoleerd van de anderen, mogen niet bellen of bezoek ontvangen en komen slechts anderhalf uur per dag uit hun cel.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden