Werken in achterstandswijk trekt professionals niet meer

De keerzijde van de economische voorspoed manifesteert zich steeds nadrukkelijker in achterstandswijken als de Rotterdamse deelgemeente Delfshaven. Nu er extra geld is voor stimulering van dit soort multiculturele gebieden, blijkt er een groeiend tekort te zijn aan professionals die er nog willen werken....

De toegenomen krapte op de arbeidsmarkt biedt de werknemers in verzorgende en maatschappelijke beroepen een luxe die ze lang niet hebben gekend. Ze kunnen uit meerdere banen kiezen en zijn in de positie eisen te stellen aan hun arbeidsomstandigheden. Dit resulteert in een trek van de veelal witte professionals uit achterstandsgebieden. Ze kiezen voor het fileloze, minder prijzige, stressarme bestaan van de provincie.

In de zorg, het onderwijs, bij de politie en het sociaal-cultureel werk blijkt het steeds moeilijker om mensen te vinden die het handwerk in de straten van achterstandswijken willen doen. Onderzoekers en beleidsmakers zijn er nog genoeg, maar professionals die verslaafden, jongeren of behoeftige ouderen willen begeleiden, onderwijzen en verzorgen worden schaarser.

Veel scholen in de wijken doen op het ogenblik uiterste pogingen om de personeelstekorten voor het komend schooljaar weg te werken. Er is een school aan de rand van de deelgemeente waar deze zomer tien van de dertig docenten vertrekken. Op een andere school kregen leerlingen nullen op hun rapport, omdat er geen leraren waren voor die vakken.

Nu er veel vraag naar docenten is, besluiten veel leraren dichter bij hun woonplaats of in de regio waar ze zijn opgegroeid te gaan werken. Precies dezelfde argumenten noemen agenten die het gebied verlaten, vertelt chef H. de Jong van district Rotterdam-West. Het kost agenten die in Spangen stand hielden, geen moeite om elders werk te vinden.

Het district Rotterdam-West mocht in tegenstelling tot veel korpsen elders nauwelijks groeien. Desondanks lukte het niet om alle vacatures vervuld te krijgen. Districtchef De Jong schat dat hij op 430 formatieplaatsen twintig vacatures heeft.

Agenten vertellen dat er nog maar twee van de dertien agenten over zijn van het vorig jaar opgetuigde wijkteam Spangen. Sommigen gingen naar de provincie, anderen zijn overgeplaatst naar het team dat in dezelfde buurt de drugsproblematiek moet aanpakken. Volgens De Jong zijn er nu vijf vacatures in het Spangenteam. Het bureau Delfshaven-Schiemond gaat bij gebrek aan personeel voortaan om vijf uur dicht, zegt een agent die er werkt.

In de hele wijk Spangen loopt niet één fulltime jongerenwerker rond. Het laatste succesvolle project voor jongeren, Le Chateau in het oude stadion van Sparta, werd geleid en gedraaid door een vrijwilliger. Toen dit project als gevolg van de sloop van het oude stadion stopte, kreeg de jeugd enkele containers als tijdelijk honk. Het sociaal-cultureel werk had echter onvoldoende personeel om het jeugdhonk net zo vaak open te houden als de vrijwilliger dat deed. De plek is alleen 's middags en maar één avond open.

I. Veels, directeur van het sociaal-cultureel werk in Delfshaven: 'Wij hebben één jongerenwerker op duizend jongeren en hebben de grootst mogelijke moeite om er meer te krijgen. Het is zwaar werk en je oogst er niet veel lof mee. Tien jaar geleden solliciteerden veertig of vijftig man op een vacature voor sociaal-cultureel werker, nu misschien twee of drie.' 'De mensen die de opleiding af hebben, gaan liever bij de Efteling werken', meent J. de Reus van het sociaal-cultureel werk in Spangen.

Het vertrek van professionals uit de achterstandsgebieden wordt niet opgevangen met nieuwe aanwas. Op de lerarenopleidingen van Rotterdam blijken zich vooral leerlingen uit de provincie aan te melden. Onderzoek onder deze studenten wijst uit dat de meeste van hen straks les willen gaan geven in de dorpen en steden waar ze vandaan komen.

De veelal allochtone jeugd in Rotterdam voelt zich minder aangetrokken tot het vak van leraar. Economische en technische vakken genieten bij hen meer aanzien. Ook opleidingen in de verzorgende beroepen kampen met vergelijkbare tekorten. 'Zorg is niet glossy bij de schoolverlaters', stelde directeur J. Knipscheer van Thuiszorg Rotterdam onlangs.

De professionele leegloop uit achterstandsgebieden kan niet alleen worden verklaard door te wijzen op geldgebrek. De politie heeft budget voor de ontstane vacatures. De scholen ook. Elders in Nederland lukt het instellingen om met vergelijkbare budgetten wel personeel te werven.

Toch menen schooldirecteuren dat extra beloning van leraren in achterstandsgebieden het probleem kan verzachten. De Amsterdamse politie kondigde onlangs een vergelijkbaar plan aan. Die gaat agenten 12 duizend gulden extra bieden als ze zich voor drie jaar aan de stad binden. Maar sceptici vrezen dat zelfs extra bonussen de leegloop niet tot staan brengen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden