WEEKENDWIJSHEIDAmina Helmi

Weekendwijsheid van Amina Helmi: ‘De sterren verbinden ons beter dan het EK’

Opdat we leren van andermans ervaringen: elke week een levensveranderend inzichtje van een bekendere Nederlander. Deze week: sterrenkundige Amina Helmi, hoogleraar dynamica, structuur en evolutie van de Melkweg bij de Rijksuniversiteit Groningen. 

Amina Helmi.Beeld Fundacion BBVA

Astronoom Amina Helmi (49): ‘Er zijn niet zoveel sterrenkundigen in de wereld. Een stuk of tienduizend, gok ik. Dit betekent dat er veel samenwerking onderling bestaat, waarbij astronomen hun krachten bundelen. Die samenwerking is speciaal: iedereen heeft dezelfde drang om nieuwe dingen te leren.

Ik realiseerde me hoe bijzonder deze samenwerking is tijdens het Europees kampioenschap voetbal in 2000. Sport verbindt, zeggen mensen altijd, maar ik zag vooral het nationalisme dat naar de oppervlakte kwam. Landen worden rivalen van elkaar, wat verbroedering juist niet bevordert. Ik vond het erg tegenstrijdig.

Landsgrenzen bestaan niet als je vragen probeert te beantwoorden over het heelal. Ik ben momenteel betrokken bij de Gaia-missie van de Europese Ruimtevaartorganisatie (ESA). In 2013 heeft de ESA de Gaia-satelliet gelanceerd. Deze telescoop meet onder meer de posities van de sterren en hoe ze bewegen. Hiermee maken we een sterrenkaart van de Melkweg, waarin metingen van meer dan anderhalf miljard sterren staan. Ongeveer vijfhonderd Europese astronomen werken hiervoor samen. Op het moment dat we alle data verzameld, verwerkt en gecontroleerd hebben, wordt alles openbaar gemaakt. Iedereen die de data wil analyseren en ontdekkingen wil doen, kan deze dan gewoon downloaden.

Tijdens dit langdurige project heb ik gemerkt dat het doel dat we hebben, zorgt voor een duurzame verbintenis. Iedereen heeft relatief maar een kleine bijdrage geleverd, maar samen hebben we het wel voor elkaar gekregen. Dat is niet alleen op wetenschappelijk gebied interessant, maar ook op sociaal vlak. Dankzij Gaia begrijpen we over een tijdje beter waarom de hemel eruitziet zoals-ie eruitziet. En dat is heel waardevol.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden