Watergruwel


Ingrediënten



50 gram snelkookgort of parelgort
1/2 liter water
minisnufje zout
stuk citroenschil
100 gram suiker
75 gram krenten of rozijnen
3 dl bessensap


Culinair-journalist Johannes van Dam kan zich er geweldig druk om maken: de huishoudschoolleraressen van vroeger. Zij hebben wat er aan goed eten bestond grondig om zeep geholpen, zo tussen 1890 en 1960, met hun fantasieloze zuinigheidscultus. Margarine in plaats van boter, kruiden de deur uit, soberheid troef. Dat klopt. Maar je moet er geen complottheorie op loslaten. Elk land krijgt de kookleraressen die het verdient.

Nog altijd is Nederland in de greep van strenge juffen als het om eten en koken gaat. De juffen van het Voedingscentrum, van de Hartstichting, van Becel maken de dienst uit. Het populairste 'culinaire' programma is de Smaakpolitie, die in tegenstelling tot wat de naam suggereert niet controleert op smaak, maar op viezigheid. Rust, regelmaat en reinheid is een algemeen trekje van de bewoners van onze vochtige dreven, lekker past daar niet in.

Zoals sommigen strijden tegen het water, zo strijd ik tegen het culinair zwaarmoedige. Ik brand dagelijks een kaars op het huisaltaar voor sinte Hedonia en probeer met haar steun wat luchtigheid te brengen in ons culinair gezien benepen landje. Van Dam is ook al zo zwaar op de hand; in plaats van strenge juffen hebben we nu een strenge bovenmeester. Hij is echter niet betrokken bij het evenement 'Proef het Openluchtmuseum' in Arnhem, waar het Nederlandse eten van de afgelopen 150 jaar centraal staat. Voor wie het proeven van producten en oud-Hollandse hapjes alleen niet voldoende serieus vindt, zijn er echte lezingen (www.openluchtmuseum.nl), waarvoor je je kunt opgeven.

Een fris ouderwets nagerecht: watergruwel. Laat je niet afschrikken door dat 'gruwel'; in 1916 schreef J.C. Wannée (ja ja, huishoudschoollerares) het nog als gruel, wat nog steeds in het Engels bestaat als 'dunne pap'.


Bereidingswijze

Het lastigste ingrediënt op aan te komen is gort. Ik moest ervoor naar de natuurvoedingswinkel, bessensap en krenten had de supermarkt. Parelgort moet 12 uur weken, snelkook kan zo in de pan. Kook de gort 1 uur met het zout en de citroenschil in de halve liter water. Voeg de suiker en de krenten toe en kook nog zachtjes een half uur. Verwijder de citroenschil en schenk het bessensap in de pan. Je kunt het warm of koud eten, nu lijkt gekoeld meer op zijn plaats.

Onno Kleyn


Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden