Vrouweninformatie voor de hele wereld

Oost-Europese vrouwen zoeken informatie over democratisering, voor Nepalese vrouwen is leren lezen het belangrijkst. Lesbiennes in landen waar homoseksualiteit officieel niet bestaat, halen via het Internet zelfvertrouwen uit westerse literatuur....

Van onze verslaggeefster

Ineke Jungschleger

AMSTERDAM

Uit de hele wereld zijn 250 informatiedeskundigen bijeengekomen om te praten over het beheer van het cultureel erfgoed van vrouwen en het zichtbaar maken van informatie die van belang is voor beleidsontwikkeling. Ter gelegenheid van de conferentie is een webside over vrouweninformatie geopend: www.iiav.nl. Hierop staan bibliotheken, archieven en documentatiecentra waar veel gegevens over vrouwen zijn verzameld.

De regeringen van alle landen die tot de Verenigde Naties behoren, hebben zich drie jaar geleden in Peking verplicht specifieke informatie over vrouwen te betrekken bij de wetgeving. Dat is echter alleen mogelijk als die informatie ook toegankelijk is. In verschillende Europese landen is daartoe de afgelopen jaren een 'vrouwenthesaurus' ontwikkeld: een ontsluitingssysteem met trefwoorden, toegesneden op vrouweninformatie.

In de UDC, de classificatie die wereldwijd door bibliotheken en archieven gebruikt wordt, staat het trefwoord 'vrouw' onder de rubriek 'volkenkunde, zeden en gebruiken, folklore'. 'Man' is als trefwoord nergens in deze ordening te vinden. In een systeem dat is opgezet vanuit een mannelijke benadering, kregen vrouwen een aparte plek.

Internationaal overleg over de zoektermen legt culturele verschillen bloot. 'Verminking', bijvoorbeeld, is een cultureel bepaald begrip. Toch kunnen vrouwen die persoonlijk lijden onder verminking die de lokale wetgeving toestaat, zich beroepen op de internationale mensenrechten. Tegelijkertijd is het voor 'inheemsen' van belang te weten dat er door de Verenigde Naties afspraken zijn gemaakt over hun cultureel erfgoed en het recht te leven zoals zij gewend waren.

In gebieden die platgewalst worden door mijnbouwers of houtkappers, kennen de mensen hun rechten vaak niet. Dat geldt evenzeer voor mannen als voor vrouwen. 'Het verschil is dat het vaak de taak van vrouwen is om voor de gemeenschap te zorgen', zegt Lin Pugh, organisator van de conferentie.

De eerste twee dagen van de conferentie, vandaag en morgen, worden uitsluitend gewijd aan het uitwisselen en inventariseren van de meningen van 'inheemsen'. 'Ik had vroeger een afkeer van het begrip earthmother' zegt Lin Pugh. 'Een verheerlijking van een Indiaans begrip door hippies. Ze liepen weg met een begrip waar ze de helft niet van afwisten. Romantisch gedoe over love en peace, terwijl het die mensen er om gaat om hun bevolking en hun natuur in leven te houden. Vrouwen spelen een belangrijke rol bij het doorgeven van inheemse kennis over alles wat met het directe leefmilieu te maken heeft.' Die kennis blijkt opnieuw van belang voor de toekomst van de wereld.

De conferentie wordt georganiseerd door het Internationaal informatiecentrum en archief voor de vrouwenbeweging (IIAV) in Amsterdam. Dit zestig jaar oude archief, ontstaan uit de behoefte de documenten over de strijd om het vrouwenkiesrecht te bewaren, bezit een van de oudste en meest uitgebreide collecties vrouwendocumentatie.

Door het beschikbaar stellen van computers en software maakt onder meer de Novib dat vrouwengroepen in arme landen toegang krijgen tot deze specifieke informatie. Een groep in Zambia, die een kleine bibliotheek wil opzetten voor de alfabetisering van vrouwen, is daar evenzeer mee gediend als de lesbiennes in Argentinië die zelfvertrouwen putten uit de wereldliteratuur.

Bij de voorbereiding van het congres bleken meer organisaties dan men verwachtte al een e-mail-adres te hebben. Lin Pugh: 'Dat wil nog niet zeggen dat ze ook op Web kunnen zoeken, maar in ieder geval is de toegang tot de technologie breder verbreid dan we dachten. Het is ook goedkoop, ze hebben geen problemen met postzegels en papier. In Afrika is vaak moeilijk aan papier te komen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden