Tijdcapsules voor 2050

Hoe kijkt het nageslacht in 2050 aan tegen de spullen waarmee wij ons nu omringen? Op de grens van de nieuwe eeuw vroegen we vijf mensen een tijdcapsule te vullen....

TIENER Géza Weisz (12) scholier

Mag er een computerspelletje in? En een cd-tje?' Een cd blijkt te breed voor de capsule. En een computerspelletje laat wizzkid Géza er bij nader inzien toch maar uit: 'Ik kan weliswaar dagen achter zo'n spelletje zitten. Maar computergekte is niet iets waar ik graag bekend om sta. Die gekte wil ik niet overdragen aan het nageslacht.'

Van alle mensen die we een tijdcapsule gaven, maakt Géza Weisz de meeste kans dat hij erbij kan zijn als de koker opengaat. Hij is zich daar erg van bewust, en heeft een prachtige brief geschreven: 'Ik hoop dat ik naast jullie zit als jullie dit lezen.'

Hij schrijft dat hij op het gymnasium zit. Wie zijn ouders zijn, wat voor werk ze doen. Dat hij enig kind is, dat hij houdt van muziek. 'En ik voetbal. Dat heb ik opgeschreven, maar ik stop niks over voetballen in de koker, want dat vind ik kinderachtig.' Hij schrijft ook dat hij later naar de toneelschool wil. 'Die brief vond ik nodig. Als je zonder uitleg moet afgaan op wat er in de koker zit, lijk ik te veel alleen maar een verwend kind en dat wil ik niet.'

Hij doelt op drie dingen die van hem erg een kind van deze tijd maken. Géza Weisz stopt zijn mobiele telefoon in de koker. En een speciaal Swatch snowboard-horloge: een horloge met een chip erin die dient als een ski-pas, om de controlepoort bij zo'n helling te kunnen passeren. 'Misschien hebben ze over vijftig jaar wel horloges die van alles en nog wat kunnen.' Het bandje is een stukje klittenband in plaats van een riem met een gespje. Over het derde statusattribuut heeft Géza lang geaarzeld, omdat hij bang is dat hij zal overkomen als een verwend kind: hij heeft een duur Armani-T-shirt in de koker gestopt. 'Iets dat ik echt heel erg mooi vind! En dat van deze tijd is. Als ze bij Hennes & Mauritz precies diezelfde T-shirts verkochten, dan had ik dat er evengoed in gedaan', zegt hij eerst stellig. Waarna aarzelend volgt: 'Maar ja, het merkje Armani straalt toch ook op jou af. Ze reageren op school anders op je wanneer je een Armani-shirt draagt dan wanneer je een H & M-shirt aan hebt.'

Opvallend in zijn verzameling is een pakketje met een melktand die pas nog in zijn mond zat, en zijn een halsband van de winkel Fat Beats. Bij nader inzien is het een band waaraan saxofonisten hun instrument dragen. Voor Géza symboliseert het zijn liefde voor muziek: hij voelt zich dj, hij scratcht op draaitafels. En dj's gebruiken zo'n band om hun sleutels aan te hangen.

Géza heeft speciaal voor de capsule foto's gemaakt. Er is er een van hem met poes Bengbeng. Hij heeft zijn moeder gefotografeerd, staand voor de boekenkast met eigentijdse titels. Een vakantiekiekje toont zijn vader op het strand. 'De foto's geven een beeld van hoe ik leef. Ik wil mijn familie laten zien. Ik stop er geen fotootjes van vrienden in, nee. Alleen dingen van mezelf. Mijn vrienden zijn niet van mezelf; mijn ouders wel.'

TWINTIGER Thomas de Bakker (22) werkt voor een skateshop

Cool!' is zijn reactie op de vraag of hij een koker wil vullen. Aanvankelijk is hij zelfs niet van plan er enige toelichting op de inhoud in te stoppen: hij is er als 72- jarige gewoon bij als zijn nageslacht de capsule over vijftig jaar opent. Datzelfde nageslacht dat hij dan trots kan laten zien welke gebouwen hij heeft ontworpen. Want dat is zijn doel in het leven: ontwerpen.

'Ik wil iets te geven hebben. Ik wil geen leegte achterlaten.'

Het verloop van zijn leven, legt Thomas de Bakker uit, is voor een aanzienlijk deel bepaald door het gegeven dat hij enigszins dyslectisch is. Daarom is hij al vroeg van school gegaan om te werken. Hij heeft zeilschepen gebouwd en kan goed zeezeilen. Is daarmee gestopt nadat ongelukken zijn zeilvrienden het leven kostten. Inmiddels heeft hij zich helemaal gestort op het skaten. Werkt voor een skateshop en is zelf een crack op wielen. 'Een kogellager met regenkapjes', wijst hij voor zich op tafel. 'Een tijdlang heb ik geskated met een vast groepje mensen. In het Vondelpark, maar ook met de hele groep in Parijs. Hecht en toch ook los. Dat dubbele was voor mij typerend in die tijd.'

Een condoom en een zakje met peuken van opgerookte sigaretten blijven bewaard, omdat ze 'van deze tijd' zijn. Een foto van de Sagrada Familia, kathedraal in Barcelona. 'Daaraan bouwen ze al ruim een eeuw. Ik ben benieuwd hoe ver hij af is in 2050. Gaudí laat me op hol slaan. In die richting zou ik willen designen.' Verder een gulden uit zijn geboortejaar 1977. Een monsterverpakkinkje met zijn favoriete luchtje. Twee giroafschriften, bewijs van eeuwig roodstaan. Tekstboekjes van de cd's van zijn favoriete groep, de Dave Matthews Band. 'Er ligt iets in die muziek dat me pakt in alles wat ik ben. Voor het eerst heb ik muziek gevonden die ik in elke mood kan horen.'

Foto's van zijn beste vriend, Gary. 'Symbool van diepgaande vriendschap. Wij zijn er voor elkaar in de diepe dalen.' Zeilfoto's; skatefoto's. Pasfoto van zichzelf. Een foto van zijn vriendin: zijn gezicht begint te stralen als hij daarnaar kijkt. Zijn superintelligente broer, die hij bewondert. Zijn zusje: 'Een scheetje'.

Zijn vader, 'die me - niet eens opzettelijk - enorm heeft gestimuleerd door me voortdurend naar mijn kamer te sturen als ik op televisie naar foute vechtfilms zat te kijken.' Op die kamer kon hij eindeloos prutsen aan de onderdelen die hij uit elektrische apparaten had gesloopt. Zo is hij technisch extreem handig geworden. Een elektrische meertrapschakelaar gaat daarom ook de capsule in.

En een foto van zijn moeder: 'Ik hou heel veel van d'r. Ze is te lief. 't Botte is dat ik - door hoe ik ben - de deur naar mijn ouders te vaak dichtgooi. Door de manier waarop ik leef, neem ik vaak afstand van de mensen van wie ik hou. Daarvoor wil ik me verontschuldigen. Ik denk dat ik toch maar wel een brief voor in de capsule ga schrijven.'

DERTIGER Ilonka Terlouw (33) moeder en trainingsacteur

Ze begint met het voorlezen van een handgeschreven brief die ze in de capsule stopt. 'Ik ben ervan overtuigd dat er over vijftig jaar geen postbodes meer zijn die handgeschreven brieven rondbrengen.' De brief is gericht aan haar vriendin die in Londen woont. Daarmee praat ze bij: een momentopname van haar leven.

Het grote nieuws is dat ze zwanger is. Haar derde kind zal eind mei geboren worden. Ilonka Terlouw beschrijft het hedendaagse dilemma van de vrouw die moet kiezen tussen doorgaan met werken of stoppen en 'een supermama zijn die alles kan.'

Ze schetst haar zorgen om de toenemende criminaliteit: 'Zitten onze kinderen straks in de klas met kinderen die bewapend zijn? 'Op de envelop zit voor een gulden aan Sesamstraat-postzegels.

Ilonka Terlouw doet een recent krantenknipsel in de koker. De papieren krant is nu een dagelijkse vanzelfsprekendheid. Het knipsel gaat over een opstelwedstrijd. Scholieren geven hun toekomstvisie: 'Volgende eeuw zal kil en hard zijn'.

Een tubetje Weleda dagcrème gaat ook in de koker: 'Enige overblijfsel van een antroposofische achtergrond.' Een condoom, 'bescherming tegen de pest van deze tijd: aids'. Een gulden: de euro komt eraan, en misschien maakt alle muntgeld wel plaats voor betaalpasjes. Een hittebestendig, voetloos wijnglaasje, het type dat momenteel iedereen voor van alles gebruikt. Erg persoonlijk: het bandje uit het antwoordapparaat, volgesproken door moeder, vrienden en opdrachtgevers die freelance werk aandragen.

Symbool voor het hebben van kinderen: een stoffen Teletubbie. 'Toen ik die dingen voor het eerst zag, vond ik ze puur afzichtelijk. Akelige sciencefiction-popjes. Inmiddels ben ik eraan gewend. Gigantische hype! Zijn over 50 jaar beslist vergeten.' En een papieren pamper. 'Ik kon het niet laten. Heb ze dagelijks in mijn handen. Ze willen mij wijsmaken dat die dingen elke maand 'verbeterd!' zijn. Misschien zijn ze in 2050 wel helemaal verboden, vanwege al het afval.'

Verder paperassen. Een opgerolde koker met de doelstelling van twee trainingen die ze recentelijk volgde. 'Vroeger werd er tijdens trainingen voornamelijk gepraat. Nu doe je vooral oefeningen die je bij jezelf moeten brengen; bij mij greep dat enorm in.' Erbij een gedicht dat ze achteraf kreeg en een dichte, door haarzelf geschreven verklaring die niemand nu mag lezen. 'Deze dingen gaan niet over de tastbare, dagelijkse werkelijkheid. Mensen zoeken naar geluk, vastigheid, spiritualiteit. Dit gaat over mij, over het zoeken naar zulke zaken in mezelf, niet in anderen.'

Ook nog foto's, die tegelijkertijd een momentopname zijn maar met een tijdloos element: haar vriend die voorleest aan kindjes in pyjama: 'Ik verwacht en ik hoop dat er altijd vaders zullen zijn die voorlezen.' Een foto van haar dochter van drie, verkleed als indiaantje. 'Ik hoop dat die er ook altijd zullen zijn: verklede en geschminkte kinderen. 'Een foto van mij is niet nodig. Die hele koker ben ik.'

VEERTIGER Dennis Sedney (47) administratief medewerker en vader

Dennis Sedney was al langer bezig met het plan 'iets' te willen vastleggen van deze eeuw voor zijn kinderen. Het vullen van een tijdcapsule maakt dat idee voor hem prettig concreet. Een heel bergje spullen geeft houvast bij wat hij wil zeggen.

'Ik ben eigenlijk musicus, dienaar van een kunstvorm. Muziek is alles voor mij.' Dennis Sedney stopt onderdelen van een traditionele gitaar in zijn koker. Een setje reservesnaren. 'Om die snaren lachen ze over vijftig jaar: de snaarloze gitaar is nu al sterk in opmars.' Een zakje met twee plectrums waarmee snaren worden aangeslagen. En een aansteker in de vorm van een gitaartje. Ook een koebelletje gaat mee, als muziekinstrument. En een voetketting met belletjes: 'Als je loopt, is je persoonlijk ritme te horen. Je maakt haast een compositie.'

Veel persoonlijke tekens sluit Dennis Sedney in. Een afgeknipt stukje dreadlock, gedraaid haar. Een gave kies, die desondanks ooit werd getrokken. Een hanger met een afbeelding van 'De leeuw van Judah'; 'Wandel met Jahweh' staat erop geschreven. Om een stukje van mijn levensstijl te laten zien.'

Een gouden hangertje van een drietand symboliseert de drie aspecten van de mens: lichaam, ziel en geest. 'Het gaat erom dat die in harmonie met elkaar zijn.' Een schildpadje, als symbool van eeuwigheid en onvergankelijkheid. Een kettinkje met een zilveren lotusbloempje eraan: 'C'est moi', zegt zijn Franse vriendin zacht. Een klompje massief zilver. 'Omdat spreken zilver is.' En een hangertje met een schelp, een handje en een kraal. Gekregen van een Marokkaanse vriend: dit is, legt Dennis Sedney uit, wat 'de donkerblauwe woestijnmensen geven aan hun jongens als die besneden zijn. Vanaf dan horen ze er echt bij. Dat symbool van erbij horen draag ik over.'

Op een stukje karton heeft hij in Griekse letters Dionysus geschreven, de oervorm van Dennis. 'Er zijn er twee in de mythologie: die van de wijn, en de redenaar. Ik weet niet welke van de twee ik geworden ben.' Verder hedendaags muntgeld. Een kogellager, een plastic busje en een wieltje: met elkaar een wiel voor een skate. 'Gezien het tempo van technologische innovaties, zijn deze over vijftig jaar erg primitief.' Een remblok voor een traditionele rolschaats. Hij staat ook op de foto op skates. Zijn grote hobby. Er is een foto van hem in de tuin, met akoestische gitaar. En eentje aan de telefoon: 'Bellen met een zakenrelatie.' Hij voegt er het visitekaartje bij van zijn eigen bedrijfje. Het liefst zou hij helemaal voor zichzelf werken.

In een brief legt hij uit dat hij deze verzameling niet op eigen initiatief bijeen heeft gebracht, maar dat het idee van de krant komt. Dat maakt voor hem verschil: hij voert een opdracht uit ten behoeve van de toekomst. 'Het lijkt misschien troep, maar al wat je hierin treft, heeft zijn functie gehad.'

VIJFTIGER Aniet Rupert (51) loopbaanbegeleider

Ze verontschuldigt zich voor het stapeltje papier en foto's dat uit haar koker komt. Aniet Rupert heeft er 'geen materiële dingen' in gestopt. Spullen houden haar niet zo bezig in deze fase van haar leven, zegt ze. 'De milleniumhype laat me koud, maar het vullen van zo'n capsule is een leuk, concreet idee.'

Deze 51-jarige loopbaanbegeleider gaat zeker niet meer meemaken dat haar capsule opengaat. Mede daarom geeft een brief uitleg bij de inhoud. Die weerspiegelt haar brede belangstelling voor maatschappelijke ontwikkelingen en daarbinnen voor de positie van vrouwen.

De verzamelde paperassen maken volgens Aniet Rupert duidelijk dat dezer dagen de behoefte aan speciaal op vrouwen gerichte organisaties afneemt. Ze sluit een folder in van een reisorganisatie, die vroeger alleen vrouwen van dienst was maar die nu ook gemengde groepsreizen organiseert. Het sluiten van vrouwencafé Saarein komt aan de orde. En de vele vrouwen die een eigen bedrijf beginnen.

De gele trouwkaart van twee vriendinnen is hoogst actueel. Niet alleen het huwelijk tussen mensen van hetzelfde geslacht is nieuw, de behoefte om te trouwen betekent een mentaliteitsverandering, legt ze uit. De regels voor de bewegingsleer tai chi staan voor haar manier van mediteren, van rust vinden in een hectisch bestaan. Ze sluit een Montignac-recept in: hedendaags afvallen. Er is een uitnodiging van een vriendin, een veertiger die viert dat ze onlangs is afgestudeerd als registeraccountant.

Een kopie van haar testament symboliseert twee dingen: ze merkt aan veranderingen in haar lijf dat ze ouder wordt. Maar een testament betekent ook: over de dood heen willen zorgen voor haar geliefde. Die moet in het huis kunnen blijven wonen als zij zelf overlijdt.

En foto's, veel foto's. Die illustreren haar privéleven. Een foto van Aniet Rupert met haar vriendin. Foto van de kinderen van haar vriendin. 'Het zijn weliswaar niet mijn kinderen, maar ik vind het zo leuk dat ze er zijn.' Foto van hond Jip, een jaar oud: 'Symbool van ongecompliceerde vrolijkheid.' Foto van de schaatsgroep, die sinds vier jaar de hele winter dingen onderneemt. Op een dijk in de wind wandelend de tekenclub, die al tien jaar bestaat.

'Ik zit in nogal wat groepjes. Mijn behoefte daaraan komt waarschijnlijk doordat ik meestal alleen werk. Als je in een instelling werkt, wissel je ervaringen uit met collega's om je eigen blinde vlekken op het spoor te komen. Maar ik moet dat soort dingen dus zelf organiseren.' Vandaar ook nog papieren van een 'intervisiegroep' en een 'krachtwerkgroep'.

'Ik merk dat ik mijn koker heb gevuld met zaken die belangrijk zijn in mijn leven van nu', schrijft ze. 'Dat ik een stevig netwerk om mij heen heb. Dat voelt comfortabel.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden