Interview Theo Reitsma

Theo Reitsma: ‘Als je denkt dat sport onderdeel van amusement moet zijn, ga je harder brullen’

Theo Reitsma Beeld Frank Ruiter

Theo Reitsma (76) schreef een terugblik op 50 jaar sportverslaggeving. Het honkbal straks in Tokio wil hij niet missen. Ziet hij zichzelf nog een match verslaan?

‘Dit is een goed stel hoor’ of ‘Oh, wat een goal, wat een goal’

‘Uitspraken die ik deed tijdens het Europees kampioenschap voetbal in 1988. Het eerste zei ik tijdens de huldiging van Oranje, het tweede toen Marco van Basten dat schitterende doelpunt tegen de Sovjet-Unie maakte. Kool, zeg ik, op z’n Noord-Hollands. Oh wat een kool.

‘Dit is een goed stel hoor’ was de beste titel voor mijn boek. Het is mijn beroemdste uitspraak en het is ook van toepassing op de verhalen. Er was al een paar keer gevraagd of ik een boek wilde schrijven over mijn loopbaan. Ik had er niet veel zin in. Ik zag op tegen het vele werk, ook als iemand anders het op zou schrijven. Toen kwam Roel van Veen van Edicola. Hij sprak de juiste woorden op het juiste moment en stelde voor om een boek samen te stellen met vijfentwintig legendarische momenten.

CV Theo Reitsma

1942 Op 16 september geboren in Beverwijk

1960-1963 Sportredacteur Dagblad Kennemerland

1963-1969 Sportredacteur Haarlems Dagblad

1969-2002 Commentator NTS Sport/Studio Sport

1972 Eerste Olympische Spelen, München

1974 Eerste WK-voetbal, West-Duitsland

1999-2004 Voorzitter honk- en softbalbond KNBSB

2004 Ere Zilveren Nipkow Prijs

2008 – 2015 Freelancer bij FOX Sports

Theo Reitsma versloeg voor de NOS negenmaal de Olympische Spelen en achtmaal het WK-voetbal. Hij is getrouwd en woont in Driehuis.

‘Ik was inmiddels weg bij FOX Sports, het was een goed moment. De stukken zijn persoonlijker geworden dan ik aanvankelijk van plan was. Daar drong de uitgever op aan. Ik kom uit de tijd dat in de journalistiek het woordje ‘ik’ uit den boze was. Het ligt niet in mijn aard om mezelf op de voorgrond te plaatsen. Ik ben een serieuze man en ik heb altijd serieus geleefd. Het was even wennen.’

Piet van der Kuil of Abe Lenstra?

‘Mijn vader kwam uit Friesland. Hij was fan van Abe Lenstra. Want Abe wás Friesland. Mijn vader was niet verslingerd aan sport, maar voor Abe maakte hij een uitzondering. Mijn idool was Piet van der Kuil van VSV, de profclub. Piet was de beste. Later ging hij naar Ajax. Toen Piet bij Ajax vertrok, brak Sjaak Swart door. Maar Piet was eigenlijk beter. Dat zei ik ook vaak tegen Sjaak. Vond hij niet leuk. Piet zie ik hier in de buurt nog wel eens lopen. Aardig mannetje.’

Jeroen Elshoff van de NOS of Wytse van der Goot van Ziggo Sport en Veronica?

‘Het zijn alle twee aardige kerels. En alle twee hebben ze capaciteiten als tv-commentator. Het heeft Wytse dit seizoen meegezeten, dank zij de prestaties van Ajax in de Champions League. Hij heeft het bij Veronica goed gedaan.

‘Bij de NOS worden tv-commentatoren ook voor radioverslagen ingezet. Daardoor zeggen ze op tv meer dan noodzakelijk. Dat vind ik jammer. Het zijn twee verschillende beroepen, maar de NOS doet alsof het één beroep is. Jeroen is meer aan het woord dan hij eigenlijk zou moeten. Wytse laat pauzes vallen, zoals het hoort.

‘Het vak is steeds meer opgeschoven in de richting van het amusement. Dat hoor je. Als je denkt dat je onderdeel van het amusement moet zijn, ga je harder brullen. Dan is het al snel hosanna en wordt er bij Emmen – Groningen na een doelpunt net zo hard geschreeuwd als in de WK-finale.

‘Aan de andere kant kan ik niet ontkennen dat sport, topsport, meer en meer amusement is geworden. Toch moet het uitgangspunt journalistiek zijn. Je bent als tv-verslaggever een aanvulling, geen wezenlijk onderdeel van een sterrenshow. Ik heb mijn eigen lijn altijd streng bewaakt; sober, informatief. Ik zou niet anders hebben gekund. Het is natuurlijk ook een karakterkwestie.

‘Ik ben begonnen bij het Haarlems Dagblad. Vanaf  de sportredactie keek ik uit op de Grote Houtstraat. Iets verderop zat Ton Nelissen van de kunstredactie. Hij schnabbelde voor de tv. Je hebt een goede stem, zei hij op een dag, zal ik een goed woordje voor je doen bij Bob Spaak? Spaak was de chef van NTS Sport, de voorloper van Studio Sport. Zo kwam ik bij de omroep terecht. Het begon met mijn stem.’

Frenkie de Jong of Matthijs de Ligt?

‘De Ligt. Hij is een verdediger die scoort en hij presenteert zich in tv-interviews ijzersterk. Hij is een persoonlijkheid, en dat op die leeftijd. De Jong is een mooie voetballer, maar hij loopt wel erg vaak met de bal. Dat gaat hem nog heel wat schoppen opleveren.

‘Het Nederlandse voetbal zit weer in de lift. De bondscoach, Ronald Koeman, zal de afgelopen maanden tevreden hebben gekeken naar de Champions League, met al die Nederlandse topspelers bij Ajax en Liverpool. Er is weer potentie. Het zat Ajax in de competitie en de Champions League bepaald niet tegen, maar het spel was vaak mooi. Dat zie ik ook wel. Maar, zoals Rinus Michels ooit zei: je bent niet in het circus. Er wordt gespeeld om te winnen. Een jongen als Hakim Ziyech zal nog steeds denken: ja, leuk, die complimenten, maar ik had tegen Tottenham natuurlijk wel gewoon moeten scoren.’

Papierfabriek Van Gelder of de Hoogovens?

‘Van Gelder, daar werkte mijn vader. Hij was fabrieksarbeider. De fabrieken lagen net zoals de Hoogovens aan het Noordzeekanaal. Uit het raam van zijn bedrijfsonderdeel kon mijn vader ons huis zien, in de rode buurt in Velsen-Noord. Daar ben ik opgegroeid. Ik heb er een prettige jeugd gehad in een fijn gezin. Vanuit Velsen-Noord ging ik op de fiets naar de middelbare school in Haarlem, het Marnix Lyceum.

‘Mijn vader wilde niks weten van sport op zondag. Maar hij ging er wel mee akkoord dat we op een zondag in 1949 of 1950 naar Fanny Blankers-Koen gingen kijken, op de sintelbaan van DEM in Beverwijk. Fanny was zo’n grootheid, haar móést je zien. Het was onvergetelijk.’

‘Dit is een goed stel hoor’ of ‘En ik denk ja, ik denk ja: hands! Ik zeg hands.’

‘De tweede. Het doelpunt van Maradona op het WK in Mexico in 1986 tegen Engeland, de zogenaamde Hand van God. Het was een waarneming, geen spontane uitroep. Het was gewaagd en vreselijk eigenwijs, maar wel keihard raak. Zo was ik als commentator het liefst, to the point.

‘Hands, het vloog eruit, maar ik twijfelde geen moment. Het moest wel hands zijn. Hoe had Maradona hoger kunnen springen dan keeper Peter Shilton, die ook nog eens zijn handen mag gebruiken? En Maradona is klein van postuur bovendien. Ik begreep waarom hij het deed. Maradona is altijd een straatjongen gebleven. Dit was een handigheidje van een jongen van de straat.

‘Kijk, daar hangt hij, Maradona, in een graffiti-uitvoering. Het is een kolossaal ding. Ik ben er nog steeds blij mee. Ik kon nooit een goede foto van dat moment vinden. Toen heeft Anja, mijn vrouw, dit schilderij laten maken, voor mijn 70ste verjaardag.’

Arendsoog of Ere Zilveren Nipkowschijf?

‘Arendsoog dateert uit mijn beginperiode. Nico Scheepmaker gaf me die bijnaam. Hij was een geweldige sportschrijver en columnist, maar hij was ook erg aardig. En hij had een vlijmscherpe pen. Dat juist hij me Arendsoog noemde, vond ik een mooi compliment.

‘De Nipkowschijf kreeg ik toen ik stopte, in 2004. Het was een bevestiging van wat ik had gedaan. Dus ja, daar was ik trots op. Het was niet onopgemerkt gebleven.

‘Ik mis het werk niet. Na Studio Sport heb ik nog een tijd wedstrijden voor FOX Sports verslagen. Toen was het mooi geweest. Pas daarna kreeg ik weer de kriebels om sporters op te zoeken; naar Papendal voor Dafne Schippers, of naar het honkbal. De journalistieke prikkel is weer terug. Ik heb me ook aangemeld voor de Olympische Spelen in Tokio, voor het honkbal en softbal. Daar wil ik bij zijn. Maar wedstrijden verslaan? Ik weet niet of ik dat nog zou kunnen.’

Theo Reitsma: Dit is een goed stel hoor – 50 jaar sportgeschiedenis.
Edicola, € 21,95.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden