Land van Afkomst Kamran Ullah

Telegraaf nieuwschef Kamran Ullah: ‘Heel cliché: op 11 september 2001 werd ik op school voor het eerst gezien als een moslim’

Kamran Ullah Beeld Ernst Coppejans

Dat hij als zoon van Pakistaanse ouders niet zou passen bij De Telegraaf, dat vindt Kamran Ullah (35), nieuwschef bij de krant, klein denken. ‘Waarom zou dat niet juist inclusief zijn?’

Het houdt niet op, ook niet wanneer je 35 bent. ‘Ik heb er vaak over nagedacht, het gearrangeerde huwelijk van mijn ouders. Hoe zou ik dat doen? Mensen van mijn leeftijd denken: vind ik haar leuk, of hem? Daarna moet nog blijken of je kunt samenleven. Mijn ouders zijn bijna veertig jaar getrouwd. Misschien dachten zij wel: ik ben allang blij dat ik niet met mijn neef of nicht hoef te trouwen.’

Hoe werd het gearrangeerd?

‘Uit Pakistan vertrok alleen de middenklasse. De meesten waren te arm voor een ticket naar Europa en de heel rijken hadden het zo goed, die zouden wel gek zijn om het land te verlaten. Mijn opa had een paar winkels, waar mijn vader sinds zijn 12de in werkte, na schooltijd. Na de middelbare school kocht hij met een vriend een ticket naar Parijs. In Engeland woonden veel Pakistanen. Het verhaal ging dat het lastig was om daar een verblijfsvergunning te krijgen. In de rest van West-Europa stonden ze te springen om jonge arbeidskrachten.

‘In 1974 kwam mijn vader naar Nederland, als gastarbeider. Acht jaar later was hij in Pakistan op vakantie. Zijn moeder confronteerde hem: je bent 28, eigenlijk al te oud om te trouwen. Toen zei mijn vader: over twee weken ben ik weg en het kan wel drie jaar duren voor ik terugkom, dus als je iets wilt regelen, moet het nu gebeuren.

‘Het verliep via huwelijksmakelaars. Mijn moeder woonde in Lahore, mijn vader kwam uit een kleinere stad. Haar vader had gestudeerd en zij wilde naar Europa. Mijn vader wilde een vrouw die slim en onafhankelijk was. Een vrouw die zou werken en niet de hele dag alleen thuis zou zitten. Dat is gelukt. Ze hebben allebei een restaurant gehad in Amsterdam. Mijn moeder was de eerste Pakistaanse vrouw die stond ingeschreven bij de Kamer van Koophandel.’

Je ging naar het Barlaeus Gymnasium.

‘We woonden in Amsterdam-West, daar zat ik op een zwarte basisschool. Thuis werd het expliciet benoemd. Doe goed je best op school, want wij zijn hier gekomen met één doel: keihard werken, zodat onze kinderen vooruit komen. Het Pakistaanse restaurant van mijn moeder was in Amsterdam-Zuid, op de Amstelveenseweg. Wat havo en vwo betekent, en dat gymnasium weer net iets hoger is dan vwo – mijn ouders snappen dat nog steeds niet helemaal. Maar mijn moeder had wel klanten uit Amsterdam-Zuid aan wie ze kon vragen welke scholen goed waren.

‘Op de basisschool zaten misschien twee autochtone kinderen in mijn klas, op het Barlaeus was het precies omgekeerd. Ik was ongeveer de enige allochtoon en de enige uit Amsterdam-West, de rest kwam uit Zuid of de grachtengordel. Van het verschil in huidskleur was ik me niet zo bewust. Ik merkte alleen dat ik minder wist over geschiedenis en dat mijn Nederlandse vocabulaire beperkter was. Spreekwoorden en gezegden kende ik niet, tot vandaag zitten daar echt blinde vlekken.

‘Heel cliché: op 11 september 2001, aan het begin van de zesde klas, werd ik voor het eerst gezien als anders, als een moslim. Een paar jaar eerder zat ik nog op de tafel van de leraar maatschappijleer om voor te doen hoe een islamitisch gebed eruitziet. Nu werd ik ineens door klasgenoten en leraren aangekeken op islamitisch fundamentalisme: wat vond ík daar nou van?’

Ben je een moslim?

‘Mijn ouders zijn gelovig en ik ben opgevoed met de Koran en ramadan en leren bidden, maar ik beschouw mezelf niet meer als een belijdende moslim.’

Je bent nu nieuwschef bij De Telegraaf. Lezen je ouders die krant?

‘Ik begrijp waar je heen wilt. Mijn vader leest de papieren krant en doet daar twee of drie uur per dag over. Mijn moeder zit meerdere keren per dag op de app van de krant. Ze zien dat in De Telegraaf wordt geschreven over moslimfundamentalisten. Die zien zij niet als moslims, ook mijn ouders hebben een hekel aan ze.’

Hoe vind jij dat in De Telegraaf wordt geschreven over moslims?

‘Mensen die mij niet kennen, zeggen weleens dat ze niet begrijpen hoe ik, als tweedegeneratie-immigrant met islamitische ouders, voor De Telegraaf kan werken. Ik zou dan in een hokje zitten dat niet past bij het hokje van die krant. Dat vind ik heel klein denken. Van mij is bekend dat ik lid ben van de VVD, maar het is niet zo dat iedereen op de redactie rechts-conservatief en liberaal is. De discussies zijn breder dan vanbuiten wordt gedacht.

‘Ik kom niet ’s ochtends op mijn werk om te tellen hoeveel kleurlingen ik daar zie. In de journalistiek in het algemeen zijn het er weinig. Dat zie ik ook op de Fontys Hogeschool Journalistiek, waar ik drie keer per jaar de diploma-uitreiking presenteer.

‘Veel mensen hebben de mond vol van inclusiviteit. In de praktijk bedoelen ze dat die inclusiviteit alleen geldt voor gelijkgestemden. Daar verzet ik mij tegen, dat is gewoon uitsluiting. Terwijl het uitgangspunt is: we moeten de ander opnemen. Ik zit bij de VVD en werk voor De Telegraaf. Waarom zou dat niet juist inclusief zijn?’

Nederlands

‘Altijd, vooral het oranjegevoel bij sportwedstrijden en het koningshuis.’

Pakistaans

‘Als ik mezelf op een foto zie of in de spiegel.’

Partner

‘Een Hollandse meid. Ik mocht mijn eigen keuzes maken. Mijn ouders moesten eraan wennen, maar uiteindelijk waardeerden ze die keuze.’

Wit of blank

‘Blank. En donker. Eigenlijk gebruik ik die woorden allebei niet.’

Kamran Ullah (Nederland, 1983) studeerde bestuurskunde aan de Universiteit Leiden. In 2010 stond hij op de VVD-kandidatenlijst voor de Tweede Kamerverkiezingen. Hij was chef van Telegraaf Video en presentator bij WNL. Bij De Telegraaf is hij nu nieuwschef.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden