Staatsopvoeding?

Kinderen die niet streng genoeg worden aangepakt groeien op voor galg en rad, vindt minister Sorgdrager van Justitie. Ze wil projecten die 'risicogezinnen' hulp bieden bij de opvoeding....

WIL THIJSSEN

Titiana, als 17-jarige tienermoeder behorende tot de 'risicogroep': 'Het klopt voor geen meter dat alle jonge alleenstaande moeders tot de risicogroep horen! Ik woon in een mooi, groot huis bij mijn ouders. Ze hebben mij heel goed opgevangen. Het zou best kunnen dat mijn kind later in de criminaliteit terecht komt, maar dat ligt niet aan de opvoeding. De kinderen van de minister kunnen óók in de criminaliteit terechtkomen! Tegenwoordig hebben alle kinderen een eigen mening en ze doen toch wat ze willen, dus hoe wil Sorgdrager dat aanpakken? Ik zit niet te wachten op een opvoedingsproject. Ik hou er niet van als mensen zich met mij bemoeien.'

'Piet' (19), zwerfjongere en sinds kort bewoner van jongerenopvang Het Heemskerckhuys in Groningen: 'Mijn vader is overleden toen ik drie was en mijn moeder heeft mij op mijn zesde het huis uitgezet, omdat ik niet met haar nieuwe vent kon opschieten. Dat was een boerenlul die mij als een nul behandelde. Soms sliep ik nog thuis, soms bij een neef of kameraden en ik bleef vaak weg op school. Op mijn zestiende ben ik definitief uit huis weggegaan. Bij de sociale dienst kreeg ik geen geld omdat je ouders tot je 21ste financieel verantwoordelijk voor je zijn. Toen ben ik gaan stelen. In huizen, auto's en sportverenigingen. Ik jatte eten en video's. Die verkocht ik aan helers. Dat is echt heel gemakkelijk. Ik heb nooit oude vrouwtjes met tasjes beroofd of zo, zo ben ik niet. Maar ik had wel geld nodig. Ze zeggen altijd wel dat je in Nederland niet dood hoeft te gaan van de honger, maar dat is echt een sprookje. Ik móest jatten. Noem mij maar een crimineel, het is niet anders. Ik sliep vaak in schuurtjes of in de stationshal van Arnhem of Apeldoorn.

Ik heb geen contact meer met mijn moeder. Die heeft voor mij echt afgedaan. Sorgdrager heeft groot gelijk als ze zegt dat kinderen van een slechte opvoeding crimineel worden. Opvoedingsprojecten vind ik een goed idee. Ik hoop dat het er echt van komt, want er wordt in Den Haag zovéél gezegd.'

Marjolein, bewoonster van het Blijf van m'n Lijfhuis in Alkmaar: 'Ik sta nu alleen voor de opvoeding van mijn twee kleintjes, en dat wil ik doen zonder te schreeuwen. De sfeer was thuis altijd heel agressief en dat wil ik mijn kinderen niet meegeven. Daarom volg ik een 'Gordon'-cursus, waarbij je leert luisteren en effectief omgaan met je kinderen.

'Het gaat heel goed met ze. Om de twee weken zien ze hun vader. Die is het verkeerde pad opgegaan, maar dat heeft volgens mij weinig effect op de opvoeding. Ik vind het wel goed dat de minister zich met dit soort projecten bezighoudt, maar ze zijn er dus al lang. Mensen moeten níet worden gedwongen daaraan mee te doen, want dan heeft zo'n cursus volgens mij geen enkele zin.'

Frans van de Ven, voorzitter van de Stichting Zwerfkinderen Nederland: 'Mij bevalt de uitdrukking 'sociaal zwakke milieus' niet. Zwerfkinderen komen uit alle lagen van de bevolking, ook uit rijke gezinnen. Ik vind het noodzakelijk dat Sorgdrager zich hier mee bezig houdt, maar ik vind haar visie veel te beperkt. Het probleem ligt niet alleen bij de opvoeding. Veel gezinnen hebben domweg te weinig geld om hun kinderen fatsoenlijk te kunnen opvoeden. Bovendien hebben we in Nederland alles afgebroken wat een rol kan spelen bij het oplossen van problemen in het gezin, denk maar aan de zuilen of internaten. Alle internaten zijn gesloten. Daar heeft het halve kabinet nog op gezeten, kan ik u vertellen.

'Ook het onderwijs schiet schromelijk tekort. De lts'en zijn gesloten. Kinderen die niet intellectueel zijn moeten naar de mavo. Velen knappen daar op af en belanden heel jong, zonder diploma, op de arbeidsmarkt.

En we moesten met z'n allen zo nodig mobiel worden. Dus wat zie je? Opa's en oma's, tantes, ooms en buren zijn uit de opvoeding verdwenen. Daardoor krijg je steeds meer eenoudergezinnen waarvan het merendeel in de bijstand zit. Dit speelt allemaal mee in de discussie. Dus dat gedoe over opvoeding vind ik echt te beperkt.'

CDA-fractievoorzitter E. Heerma, die vorig jaar pleitte voor een minister voor gezinstaken: 'Met de familieman! Ik maak natuurlijk een grapje, want ik pleit er altijd voor dat het gezin hoog op de politieke agenda komt. Ik werd daar vorig jaar over uitgelachen, maar je ziet: wie het laatst lacht, lacht het beste.

'Het is heel goed dat Sorgdrager aandacht aan de opvoeding schenkt. Maar het moet niet zo zijn dat ze te veel op de stoelen van opvoeders gaat zitten. Hoe ze het wél doet, laat ik maar even in het midden. Ik wens u een goed weekend, en vooral ook uw familie.'

Wil Thijssen

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden