Spaanse ex-premier getuigt in GAL-zaak; González ontkent elke rol in doodseskaders

De Spaanse ex-premier Felipe González ontkent ooit toestemming te hebben gegeven voor het ondernemen van illegale acties tegen ETA-terroristen in Zuid-Frankrijk....

Van onze correspondent

Cees Zoon

MADRID

González verklaarde dit dinsdag tijdens het eerste proces tegen de GAL (Antiterroristische Bevrijdingsgroepen), de doodseskaders die begin jaren tachtig 27 vermeende ETA-terroristen vermoordden. González was gedagvaard als getuige door de verdedigers van Barrionuevo, de hoofdverdachte tegen wie 23 jaar gevangenisstraf is geëist. Vorig jaar besliste het Spaanse Hooggerechtshof dat er geen gronden waren om González strafrechtelijk te vervolgen.

'Barrionuevo heeft mij nooit voorgesteld illegale antiterroristische acties te ondernemen', aldus González. 'Het is nooit in mijn hoofd opgekomen de terroristen met hun eigen middelen te bestrijden.'

De ex-premier benadrukte dat de acties van de GAL de relatie met Frankrijk op het terrein van de ETA-bestrijding ernstig verstoorden. De samenwerking met Frankrijk kwam begin 1984 op gang na gesprekken tussen González en de Franse president Mitterrand.

Felipe González heeft altijd ontkend dat hij of zijn ministers betrokken waren bij de GAL, hetgeen hij nu onder ede heeft herhaald. Dat hij wel degelijk op de hoogte was, is eerder tijdens het proces verklaard door een van de verdachten, de ex-leider van de socialisten in de Baskische provincie Vizcaya, Ricardo Damborenea. Deze zou er persoonlijk met González over hebben gesproken. 'In het hele jaar 1983 heb ik niet gesproken met Damborenea', aldus González.

Tot eind 1994 leken de GAL een kwestie uit het verleden. Een aantal van de leden van de doodseskaders was veroordeeld wegens de moorden en zat gevangenisstraffen uit. Twee van hen wendden zich jaren later echter tot de rechter. Zij herzagen al hun eerdere verklaringen en stelden dat de GAL op het allerhoogste politieke niveau waren georganiseerd.

De kwestie werd nieuw leven ingeblazen ten einde de socialistische partij en González in het bijzonder politiek kapot te maken, herhaalde de ex-premier dinsdag voor het Hooggerechtshof. Een complot van de Partido Popular, destijds in de oppositie, een aantal media en een deel van de rechterlijke macht, aldus González. De samenzwering zou onder leiding staan van Francisco Alvarez Cascos, de huidige eerste vice-premier.

Cascos trad een dag eerder op als getuige in het sterk gepolitiseerde proces. Hij gaf toe in 1994 een ontmoeting te hebben gehad met de advocaat van de twee agenten die wegens hun GAL-activiteiten elk tot 108 jaar waren veroordeeld. Cascos ontkende echter dat hij de twee amnestie in het vooruitzicht had gesteld in het geval de Partido Popular aan de macht zou komen. Als tegenprestatie moesten zij de top van de socialistische partij verantwoordelijk stellen voor de illegale operaties.

Waar hij dan wel met de advocaat van de veroordeelden over sprak, werd ook tijdens zijn getuigenis niet duidelijk. Cascos onderstreepte dat naar zijn mening González de volledige politieke verantwoordelijkheid droeg voor het leiden, organiseren, financieren en uiteindelijk het opdoeken van de GAL.

Cascos onthulde dat hij in januari 1995 een ontmoeting met Barrionuevo had waarin deze hem verzocht een goed woordje voor hem te doen bij Raad van de Juridische Macht, Spanje's hoogste rechtscollege. Barrionuevo was op dat moment echter nog niet in staat van beschuldiging gesteld.

Na afloop van de zitting van maandag opende de ex-minister de aanval op Cascos en maakte hem uit voor leugenaar: 'Cascos heeft de waarheid geweld aangedaan, ondanks de eed die hij voor het tribunaal heeft afgelegd.' Barrionuevo zei de mogelijkheden te onderzoeken om de Spaanse vice-premier te laten vervolgen wegens meineed.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden