Roep om verandering in rk kerk klinkt luid

amsterdam – „Fantastisch. Een spiritueel succes.” Woordvoerder Federico Lombardi keek gisteren tevreden terug op het vierdaagse bezoek van paus Benedictus XVI aan Groot-Brittannië....

Een ander doel was het verbeteren van de verhouding tussen de rk kerk en de anglicaanse kerk. De voorbereiding vergde veel tijd en veel diplomatiek gemasseer. Koningin Elizabeth, formeel hoofd van de anglicaanse kerk, was niet direct enthousiast over een ontmoeting met de rk kerkvorst. Ze was vooral ontstemd over het gastvrije gebaar van Rome richting kritische anglicanen, die vinden dat hun kerk te modern is door vrouwen tot priester te wijden en homoseksualiteit te tolereren. Slechts een lunch – en geen staatsbanket – bleef over voor de ontmoeting tussen paus Benedictus en koningin Elizabeth.

Met de geestelijk leider van de Church of England, aartsbisschop Rowan Williams, ging de paus samen voor in gebed. Of met deze twee ontmoetingen de afstand tussen beide kerken echt kleiner is geworden, valt te betwijfelen. De anglicaanse kerk is flexibeler dan de rk kerk; per land kunnen forse veranderingen ingevoerd worden, zoals het openstellen van het priesterambt voor vrouwen en zelfs het wijden van vrouwelijke bisschoppen. Ook de houding van de anglicaanse kerk tegenover seksualiteit is minder star en rigide dan die van de rk kerk. Homoseksualiteit kon uit het gebied van de zonde verdwijnen. Celibaat kent de anglicaanse kerk niet. Overigens kent ook deze kerk misbruikschandalen.

De aanpassingen van de anglicaanse kerk aan de moderne samenleving leidden ertoe dat de verschillen met de rk kerk alleen maar groter werden.

Het bezoek was ook bedoeld om de Britten te laten zien dat het katholicisme een positieve bijdrage kan leveren aan de samenleving. Dat lijkt een hopeloze onderneming, nu steeds meer getuigenissen klinken over seksueel misbruik door rk geestelijken. Uit deze verhalen blijkt ook dat de katholieke hiërarchie vooral zichzelf beschermde en zich niet inzette voor een rechtvaardige behandeling van de slachtoffers. Dat laatste leidt tot boosheid en verontwaardiging.

Anders dan bij vorige pausbezoeken, aan Malta en Portugal, waren in Groot-Brittannië duizenden demonstranten op de been. Omdat het protest niet alleen tegen het misbruik gericht was, maar ook tegen uiteenlopende kwesties als het celibaat, de uitsluiting van vrouwen uit het priesterambt, het katholieke verbod op stamcelonderzoek en ook tegen het bestaan van de kerk op zichzelf, was het geen felle aanklacht. Evolutiebioloog Richard Dawkins, een van de leiders van het protest, heeft weinig op met religie, met of zonder vrouwelijke priesters.

Hoe spiritueel de gebedsbijeenkomst met Rowan Williams ook was, en hoe beleefd de conversatie tijdens de lunch in Schotland, dat neemt niet weg dat in en buiten de kerk de roep klinkt om verandering. De rk kerk zou door krachtig optreden ondubbelzinnig de kant van de slachtoffers moeten kiezen.

Tijdens het pausbezoek aan Groot-Brittannië bleek dat dit agendapunt alle andere verdringt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden