Postuum Paddy Ashdown (1941–2018)

Paddy Ashdown (1941–2018) verfoeide het populisme in het Verenigd Koninkrijk

Paddy Ashdown, de charismatische politicus van de Liberal Democrats, is zaterdag op 77-jarige leeftijd overleden. Onder zijn leiding herrees de partij in de jaren negentig en kwam het bijna tot regeringsdeelname.

Paddy Ashdown Beeld Reuters

Het mooiste moment van de verkiezingsnacht van 2015 volgde na de exit poll die een dramatisch verlies voor de Liberal Democrats voorspelde. ‘Als dat waar is, eet ik publiekelijk mijn hoed op’, zei Paddy Ashdown, de man die deze partij in de jaren negentig weer groot had gemaakt. Een paar dagen later kreeg hij op de televisie een hoed van marsepein voorgeschoteld, waar hij, adel verplicht, een hap in zette. Het zijn een van de vele herinneringen die de Britten koesteren aan de charismatische en uitgesproken politicus.

Zijn officiële naam, sinds hij zeventien jaar geleden in de adelstand werd verheven, was Barion Ashdown of Nortin-sub-Hamdon. Maar Paddy zou altijd zijn naam blijven, hoeveel rimpels er ook verschenen op zijn innemende gezicht. De sociaal-liberaal had altijd iets jongensachtigs over zich, een drang om het gevecht aan te gaan. Het motto ‘Wie waagt, die wint’, populair gemaakt door de Britse Special Forces, was ook van toepassing op de ex-marinier Ashdown. Onder zijn leiding herrezen de ‘Libdems’ in de jaren negentig uit de as, wat bijna leidde tot regeringsdeelname.

‘Paddy was de reden dat ik de politiek inging. Hij was de reden dat ik Liberaal werd’, zei Nick Clegg na de dood van zijn leermeester.

De bijnaam Paddy had hij op de middelbare school gekregen, een referentie naar het accent dat hij had opgepikt op een lagere school in Bangor, Noord-Ierland. Jeremy John Durham Ashdown was geboren in Delhi, waar zijn vader, telg van een militaire familie, diende als ambtenaar van het Britse wereldrijk. Nadat zijn ouders naar Australië waren geëmigreerd, ging de 20-jarige Jeremy bij de marine en diende onder meer in Borneo. Later werkte hij bij de Buitenlandse Veiligheidsdienst en de VN. Halverwege sloot Ashdown zich aan bij de Liberalen, die net begonnen waren aan hun teloorgang.

Toen de Liberalen in 1988 fuseerden met de sociaal-democraten, een afsplitsing van Labour, werd hij de nieuwe leider. Met succes. Vier jaar later haalde de partij zes miljoen stemmen bij de verkiezingen en werd zij weer een belangrijke factor in Westminster. In 1997 was er even sprake van regeringsdeelname, maar Tony Blairs New Labour koos ervoor toch alleen te regeren. In 1999 hield hij het gezien als partijleider en een jaar later werd bekend dat hij een affaire had met zijn secretaresse. The Sun kopte ‘It’s Paddy Pantsdown’. Zijn vrouw toonde vergiffenis, maar de krantenkop beklijfde.

In 2001 werd hij Hoge Vertegenwoordiger voor Bosnië en Herzegovina. Hij had al jaren gestreden voor hulp aan de Bosniërs, en baalde van de passiviteit van het Westen. Ashdown stond niet voor niets bekend als Action Man. Op vaderlijke wijze ontfermde hij zich over Clegg, die wel regeringsdeelname wist te bewerkstelligen, iets waar de partij flink voor zou betalen. In de laatste jaren van zijn leven schreef hij boeken, waaronder de oorlogsthriller Game of Spies, terwijl in de politiek het door hem zo verfoeide populisme de overhand nam. ‘Het is niet ons land meer’, stelde hij.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.