Oost-Europese bendes verkopen buit in Nederland

De smartphones en cosmeticaproducten die Oost-Europese criminelen in Nederland stelen, gaan vaak niet de grens over, maar worden verkocht op Nederlandse markten.

De Zwarte Markt in Beverwijk. Beeld anp

Dat blijkt uit onderzoek naar grensoverschrijdende criminele bendes van de Universiteit Utrecht. De resultaten worden vandaag gepresenteerd.

Vooral de Zwarte Markt in Beverwijk is een centrum van de handel in gestolen goederen. Met tassen vol roofgoed melden criminelen zich op marktdagen in Beverwijk. Onder de toonbank sluiten ze deals met de, voornamelijk Afghaanse, verkopers. Die ontdoen de parfums, make-up en telefoons van stickers en streepjescodes die de herkomst kunnen verraden en bieden het roofgoed voor sterk gereduceerde prijzen te koop aan.

Albert Cuyp
Maar ook op bekende markten als de Albert Cuyp in Amsterdam en het Afrikaanderplein in Rotterdam liggen gestolen goederen. De onderzoekers spraken met marktkooplieden die de gang van zaken bevestigen.

Dat veel van het roofgoed in Nederland wordt verkocht is opmerkelijk, zegt onderzoekster Dina Siegel, criminoloog aan de Universiteit Utrecht. 'We gingen er altijd van uit dat de spullen rechtstreeks richting Oost-Europa gingen. Dat blijkt lang niet altijd het geval.'

 
In Roemenië zeggen ze: wij stelen niet van de mensen, maar van het systeem. Wij stelen een laptop en het 'slachtoffer' krijgt een nieuwe van de verzekering. Zo is iedereen beter af, beredeneren ze
Onderzoekster Dina Siegel

George Zapantoulis, directeur van de Zwarte Markt, zegt niet op de hoogte te zijn van de criminele praktijken. 'Als ik weet dat dergelijke dingen gebeuren, bel ik meteen de politie. De Zwarte Markt is alleen maar een prikkelende naam, die moet niet te letterlijk worden genomen. We hebben 2.000 ondernemers en verreweg de meeste daarvan zijn nette mensen.' De politie Noord-Holland wilde nog niet reageren.

Nederlanders naïeve mensen
De wetenschappers uit Utrecht reisden voor hun onderzoek, dat een jaar in beslag nam, naar Litouwen, Polen, Roemenië en Bulgarije, om te spreken met criminelen en de lokale autoriteiten. Uit die gesprekken blijkt dat criminelen Nederland zien als een aantrekkelijk land. 'Ze vinden Nederlanders naïeve mensen', zegt Siegel. 'Nederlanders parkeren hun auto's op donkere plekken, laten hun ramen open en leggen hun telefoons op terrastafels. Dat maakt het makkelijk voor ze.'

De Oost-Europese criminelen zien hun misdaden niet als iets slechts. 'In Roemenië zeggen ze: wij stelen niet van de mensen, maar van het systeem', aldus Siegel. 'Wij stelen een laptop en het 'slachtoffer' krijgt een nieuwe van de verzekering. Zo is iedereen beter af, beredeneren ze.'

Lokale corrupte politici
Een ander veelgehoord argument voor het plegen van misdaden in West-Europa is dat geld van de EU, bestemd voor bijvoorbeeld het verbeteren van de infrastructuur in Oost-Europa, vaak niet aankomt. 'Het blijft hangen bij lokale corrupte politici', zegt Siegel. 'De criminelen besluiten het dan zelf maar in West-Europa te gaan halen.'

Opvallend is dat de politiekorpsen in de vier Oost-Europese landen uitermate kritisch zijn over de Nederlandse politie. Die is volgens hen lui, traag en bureaucratisch. De samenwerking verloopt dan ook stroef, al is verbetering zichtbaar sinds het fenomeen mobiel banditisme hier prioriteit heeft gekregen.

De Albert Cuyp-markt in Amsterdam. Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden