Nooteboom krijgt zijn 'dierbaarste prijs'

Prijs der Nederlandse Letteren uitgereikt door koning Albert II..

Van onze medewerker Paul Depondt

BRUSSEL Cees Nooteboom (1933) heeft woensdagmiddag, in het Koninklijk Paleis in Brussel, uit handen van Zijne Majesteit Albert II van België de Prijs der Nederlandse Letteren ontvangen.

Op het ogenblik dat je een dergelijke prijs krijgt, zegt Nooteboom met enige ironie, gaat er van alles door je heen. Hij citeert een paar grappige verzen van de grote dichter Adriaan Roland Holst: ‘Moegehuldigd kwam hij thuis/ vermenigvuldigd tot een muis.’ Toch geeft hij, na afloop van de prijsuitreiking, te kennen dat hij het uiteindelijk ‘de dierbaarste prijs’ vindt die hij ooit heeft gekregen.

De belangrijkste prijs van ons taalgebied die, nadat Jeroen Brouwers de oeuvreprijs de vorige keer weigerde ‘omdat het prijzengeld zo’n onbenullig bedragje was’, intussen verhoogd is van 16 duizend tot 40 duizend euro, wordt driejaarlijks toegekend door de Nederlandse Taalunie. Nooteboom werd door de jury geprezen om zijn ‘lichte, verfijnde en kronkelende, poëtische toets die veel wijsheid verraadt en zwaarmoedigheid relativeert’. In zijn reisverhalen, romans en gedichten gaat het volgens de jury om ‘het nadenken over verschillen en gelijkenissen in diverse culturen’.

‘U draagt’, zei de Belgische vorst, ‘de Nederlandse taal en literatuur uit, maar tegelijkertijd brengt u de wereld in de Nederlandse taal binnen.’ Nooteboom woont, waar hij ook is, in de Nederlandse taal, hij zou in geen andere taal willen schrijven. ‘Als ik in een buitenlandse taal schrijf, speel ik misschien gitaar, maar in mijn eigen taal kan ik – als het goed is – op een orgel spelen met oneindig veel registers en nuances.’ Hij is wel een veel vertaalde auteur. Wat hij schrijft, speelt zich ook af over de hele wereld. ‘In uw werk’, preciseerde de koning, ‘komen wij altijd weer in contact met het vreemde, met de geschiedenis, met wat achter ons ligt in de tijd, en ver van ons weg is in ruimte’.

De schrijver, die voor de prijsuitreiking vanuit Berlijn naar Brussel is ‘overgevlogen’ en daarna alweer vertrekt naar Rome voor een ontvangst bij de Paus, is een personage geworden in zijn werk.

In zijn dankwoord reageerde Nooteboom op het verlies van het besef van de eigen cultuur. Weten straks onze nakomelingen nog waar ons erfgoed en onze ‘grote verhalen’ vandaan komen? Voor hem is er altijd een constante geweest: ‘De erfenis van mijn gymnasiumjaren, de verhalen die mijn leven hebben begeleid.’ Daaruit is zijn literatuur voortgekomen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden