ColumnJan Postma

Niet vaccineren moet een keuze zijn. Maar die gaat onvermijdelijk gepaard met risico of verlies

null Beeld

Net als de vorige keer zitten een jongen en een meisje in uniform achter het portiersgebouw sigaretjes te roken. Het is alsof dit hun werk is, alsof ze de hele dag niets anders doen dan dit. Nieuw zijn de manshoge vrouwenbenen die, sinds de kunstbeurs een paar weken eerder, verderop in het gras liggen – een protest tegen mannelijkheid als de beknotting van de vrouw, geloof ik.

Op weg naar de eerste prik was het eerste wat ik hier zag een oudere vrouw die op de grond lag. Twee broeders hurkten naast haar, maar leken zich geen ernstige zorgen te maken. Ik ben toch wat zenuwachtig, want telkens als ik mijn paspoort moet laten zien, laat ik het op de grond vallen.

Terwijl mijn kwartier wegtikt, kijk ik naar de andere mensen die braaf zitten te wachten of ze in elkaar zullen zakken en probeer ik vergeefs mijn gedachten te ordenen. Voor de twijfelaars met hun nooit helemaal concrete angsten kan ik veel begrip opbrengen, maar voor de uiteindelijke weigeraars – uitzonderingen daargelaten – een stuk minder.

Verplichte vaccinatie lijkt me een heilloze weg. Maar de leuze ‘my body, my choice’ klinkt me in deze context vals in de oren. Het punt met besmettelijke ziekten is immers dat we onze keuzen niet alleen voor onszelf maken. Dat het een collectief probleem is, dat om collectieve oplossingen vraagt.

Ik dacht aan wat Daisy Hildyard schreef over klimaatverandering in haar boek The Second Body. Dat we onszelf moeten leren zien als wezens die over twee lichamen tegelijk beschikken. Dat we ons lichaam zijn dat hier en nu op een stoel zit te typen, maar ook ons lichaam dat zich voedt met eten waarvoor anderen ver weg een prijs betalen.

We zijn het lichaam waarover de staat geen zeggenschap heeft en het lichaam dat anderen kan besmetten. Ik denk dat we onszelf moeten leren dat waar onze lichamelijke integriteit heilig is, die integriteit een prijs heeft – en dat de vraag altijd is wie we die prijs willen laten betalen: onszelf of een ander?

Niet vaccineren moet een keuze zijn, maar waarom zou tegenover het voorrecht van die keuze geen ander offer mogen staan? Is een tijdje niet met hetzelfde gemak deelnemen aan het openbare leven dan werkelijk zo onredelijk? Wat zijn principes waard als je ze gratis wilt koesteren? Iedere keuze gaat altijd en onvermijdelijk gepaard met risico of verlies.

Op de terugweg fiets ik door de stad en zie ik hoe, te midden van het winkelend publiek, drie agenten in burger een winkeldief bespringen. Arme drommel, denk ik, als ik hem gekneveld op de grond zie liggen. Maar in zijn ogen lees ik geen zelfmedelijden, hooguit iets als berusting. Keuze gemaakt, vrijheid verloren.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden