Nicotinepleister vergroot kans op lang stoppen niet

Vervelend nieuws voor iedereen die beplakt met nicotinepleisters het nieuwe jaar is ingegaan: nicotinevervangers vergroten de kans om langdurig te stoppen met roken niet.

Nicotinepleister © Thinkstock Beeld
Nicotinepleister © Thinkstock

Op korte termijn vergroten de vervangers weliswaar de kans op succes, maar de kans op terugval is net zo groot als bij mensen die op eigen kracht stoppen. Zware rokers met nicotinevervangers vallen zelfs tweemaal zo vaak terug in hun oude gewoonte als zware rokers die zonder pleisters of kauwgom zijn gestopt. Zelfs ondersteunende therapie maakt geen enkel verschil, blijkt uit onderzoek dat artsen van de Harvard School of Public Health gisteren publiceerden in het vakblad Tobacco Control.

Vertekend
De bevindingen staan haaks op eerdere studies, die uitwijzen dat nicotinekauwgom, -pleisters en -sprays de kans op succes zowat verdubbelen. Maar waarschijnlijk zijn die cijfers vertekend, schrijft het Harvard-team, doordat ze zijn gebaseerd op kortlopend onderzoek of op rokers die extra gemotiveerd waren om te stoppen.

Daarom onderzochten de Harvard-artsen wat er gebeurde met 'zomaar' 787 gestopte rokers. Ieder jaar weer zagen de wetenschappers ongeveer eenderde opnieuw naar de sigaret grijpen, ongeacht of ze met of zonder hulpmiddelen waren gestopt. De enige voorspellende factor op de afloop was hun eerdere rookgedrag: zware rokers vallen vaker terug en wie eenmaal langer dan zes maanden is gestopt, heeft meer kans om vol te houden.

Leerproces
De cijfers laten eens te meer zien dat 'we de terugvalpreventie helemaal verkeerd aanpakken', zegt de Groningse hoogleraar gezondheidspsychologie Arie Dijkstra. 'We laten nu iemand die twintig jaar heeft gerookt in één keer stoppen. Het is erop of eronder. En na een tijdje is het dan gelukt of mislukt. Klaar.' Zo moet het dus niet, vindt Dijkstra: 'Stoppen is een leerproces. We zouden ons meer moeten afvragen hoe we dat leerproces kunnen bevorderen.'

Een zwak punt in de nieuwe studie ziet Dijkstra ook: de Harvard-artsen onderzochten niet hoe gemotiveerd de rokers waren. 'En zelfvertrouwen is cruciaal. Iemand die zich toch al onzeker voelt, zal misschien vaker naar de nicotinekauwgom grijpen en toch terugvallen. Maar wie weet had hij het zonder nicotinevervanger nog veel slechter gedaan.'

Volgens de onderzoekers moeten overheden zich meer richten op maatregelen 'die de sociale normen rond roken veranderen', zoals rookverboden, antirookreclames en hogere sigarettenprijzen. Dijkstra vindt het te vroeg om de nicotinepleister af te schrijven: 'De volgende stap is om uit te zoeken welke groepen hierbij wel baat hebben. Zo kunnen we op den duur behandelingen op maat aanbieden.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden