het eeuwige leven nelleke (1923-2019) en jan stoop (1929-2019)

Nelleke en Jan Stoop, strijdend echtpaar dat in twee dagen overleed

Hij was hoogleraar en directeur van het WKZ, zij was classicus en theoloog. Samen namen ze het op tegen de behoudende aartsbisschop Eijk. 

Nelleke en Jan Stoop.

Op 80-jarige leeftijd promoveerde Nelleke Stoop-van Paridon nog op een onderzoek naar het Hooglied, het enige bijbelboek met een uitgesproken erotische inslag. Haar echtgenoot Jan Stoop was 22 jaar directeur van Wilhelmina Kinderziekenhuis (WKZ) in Utrecht, waarvan dankzij zijn inzet de zelfstandigheid werd veiliggesteld.

‘Zij waren beiden wars van vooringenomenheid, van jargon en van superlatieven. Hierdoor hebben zij een grote bijdrage geleverd aan het welzijn van velen: Jan als leidinggevend kinderarts en mentor, Nelleke als onafhankelijk denkend classica en theoloog’, zegt Jans nicht Saskia Stoop.

Ze waren diepgelovig en behoorden tot de progressieve stroming in de rooms-katholieke kerk die uit de 8 mei-vernieuwingsbeweging was ontstaan. Dat leidde tot nogal wat aanvaringen met het conservatieve episcopaat.

In 2011 schreef Jan Stoop zijn boek Darwin, God en Liefde. Hierin stelde hij dat het in de evolutie niet alleen gaat om variatie en natuurlijke selectie, maar ook om welbevinden en geluk. Liefde maakt de mens een mens. In de derde druk veranderde hij de titel in Darwin, Liefde en God, om nog beter te benadrukken dat liefde centraal stond in het geloof.

Ze overleden na 64 jaar huwelijk een dag na elkaar in hun woonplaats Bilthoven: Nelleke Stoop op 27 februari, Jan Stoop een dag later. ‘Allebei zijn ze een natuurlijke dood gestorven’, aldus Saskia. ­Nelleke was dementerend en Jan, zelf hartpatiënt, was haar mantelzorger. Ze werden, zoals Jan ook had gewenst, herenigd in de uitvaartdienst in de R.K. Geloofsgemeenschap Onze Lieve Vrouw van Altijddurende Bijstand in Bilthoven. Ze hadden zelf geen kinderen.

Nelleke en Jan Stoop.

Jan Stoop werd geboren in Rotterdam in een gezin van drie kinderen. Hij ging na de oorlog naar het gymnasium van het seminarie Rolduc in Kerkrade, maar een echte roeping voelde hij niet. Uiteindelijk besloot hij geneeskunde te gaan studeren en werd later kinderarts en hoogleraar.

In 1958 kwam hij in dienst van het WKZ waar hij van 1972 tot 1994 directeur was. Saskia Stoop: ‘Onder zijn leiding werden naast de Algemene Pediatrie twaalf specifiek pediatrische specialismen op het gebied van de Interne Geneeskunde en de Chirurgieonder één dak toegevoegd. Dat werd het nieuwe WKZ en Prinses Máxima Centrum voor kinderoncologie.’

Nelleke van Paridon was zes jaar ouder. Zij werd geboren in een agrarisch gezin van vier kinderen in Leiden. Na een opleiding pedagogiek werkte ze in Frankrijk als au- pair, waar de basis werd gelegd voor haar belangstelling voor taal en cultuur.

Pas na haar 37ste jaar kon ze een studie klassieke talen oppakken die ze afsloot met haar doctoraal. Aansluitend ging zij Hebreeuws studeren. ‘Begin jaren tachtig stuitte ze op het Oud Testamen­tische BijbelboekHooglied. ‘Er waren vele interpretaties van de tekst, dit maakte haar nieuwsgierig’, zegt haar neef Cees Verhage. Over de 117 verzen van dit ‘lied der liederen’ schreef ze een dissertatie van 600 pagina’s, waarop zij in 2003 promoveerde tot doctor in de theologie.

Jan Stoop was initiatiefnemer van het in 2013 verschenen manifest van 35 gerenommeerde en kritische hoogleraren die het aartsbisdom verweten ‘op autoritaire wijze sprankelende geloofsgemeenschappen kapot te maken’.

Toen dat jaar de kerk in Bilthoven op last van kardinaal Eijk tijdens Pasen dicht moest blijven, bekritiseerde hij dit besluit. ‘Deze vorm van gehoorzaamheid lijkt me te veel op kadaverdiscipline. Ik ben oud genoeg om die vorm uit een donker oorlogsverleden te kennen’, aldus Stoop.

In een oude versie van dit artikel werd het katholieke gymnasium Rolduc gesitueerd in Roermond. Dat moest Kerkrade zijn. Het grootseminarie Rolduc in Kerkrade is de priesteropleiding van het bisdom Roermond.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden