Het Eeuwige Leven van Nel Barendregt (1936-2019)

Nel Barendregt (1936-2019): Hip ding werd een van de machtigste vrouwen

Nel Barendregt werd in 1967 het jongste vrouwelijke Kamerlid ooit. Het was een opstapje tot een carrière in Brussel en het bedrijfsleven.

Nel Barendregt. Beeld ANP

Ze kwam in 1967 op haar 31ste jaar als ‘jong hip ding’ in de Tweede Kamer. En sommigen zagen haar als tegenhanger van een andere jongeling: de VVD’er Hans Wiegel.

Maar PvdA’er Nel Barendregt zou na tien jaar alweer verdwijnen uit de Haagse politiek. Ze werd kabinetschef in Brussel en directeur van de Academie voor Beeldende Kunsten. In de jaren negentig werd ze een van de machtigste vrouwen in het Nederlandse bedrijfsleven. Ze was werknemerscommissaris van Hoogovens het huidige Tata Steel , Meneba, Turmac (nu BAT) en Nutricia, en voorzitter van het Bedrijfschap voor de Horeca en Start, en bestuurder van de Sociale Verzekeringsbank. ‘Er moeten meer socialisten in het bedrijfsleven’, riep ze. Soms was ze te rechts voor de PvdA en soms te links voor het bedrijfsleven’, zegt Koos Elema, haar voormalige echtgenoot.

Nel Barendregt overleed 15 september na een lang ziekbed in haar woonplaats Maassluis. Ze was een geboren Rotterdammer, de middelste van drie meiden. Haar vader was commissionair in granen en peulvruchten, en haar moeder had een winkel in lederwaren. Nel bleek een opmerkelijk talent te hebben voor tekenen. Na de middelbare school ging ze naar de Academie voor Beeldende Kunsten zonder overigens de ambitie te hebben om kunstenares te worden. ‘Daarvoor ben ik te weinig ambachtelijk ingesteld. Ik ben meer denker dan doener.’

Na een paar jaar in Parijs te hebben gewoond trad ze 1959 in dienst bij Bouwcentrum Rotterdam , wat ze combineerde met een opleiding economie aan wat nu de Erasmus Universiteit is. Hier leerde ze op de socialistische studentenclub Politeia haar toekomstige man Koos Elema kennen. Ze zouden in 1976 trouwen toen ze zwanger was van een dochter, maar later ook weer scheiden.

Bij de Kamerverkiezingen van 1967 stond ze namens de socialistische vrouwenbeweging in Rotterdam op een onverkiesbare plaats, maar toen enkele anderen afhaakten kwam ze er in. Ze was toen het jongste vrouwelijke Kamerlid ooit, maar liet van zich spreken. Ze maakte zich sterk voor gelijke rechten voor vrouwen. Zij kreeg van minister Boersma de toezegging dat er meer controle op de wet gelijke beloning voor mannen en vrouwen zou komen. Ook kwam er een verbod voor luchtvaartmaatschappijen om stewardessen na hun 35ste te ontslaan. Tijdens het debat over een onvoorwaardelijk verbod voor het ontslag van gehuwde vrouwen, beet ze de aarzelende KVP-fractievoorzitter Andriessen toe: ‘Het begint er langzamerhand naar uit te zien dat de rooms-katholieke kerk eerder zelf getrouwde priesters zal aanvaarden, dan dat het in de wetgeving kan worden geregeld.’ De KVP sprak van ketterij.

In 1977 besloot ze te stoppen met het Kamerlidmaatschap. Ze ging met Henk Vredeling mee naar Brussel toen die daar Europees Commissaris voor Sociale Zaken werd. Ze zou de eerste vrouwelijke kabinetschef worden. In een interview met Trouw zei ze: ‘Het is werkelijk een lijdensweg om een voorstel bij de Raad van Ministers te krijgen waar het dan, als het niet geamendeerd of verworpen wordt, toestemming op alle punten en komma’s moet hebben.’

In 1980 keerde ze terug in Nederland en koos ze voor een verdere carrière in het onderwijs. Ze werd directeur van de Academie voor Beeldende Kunsten in Rotterdam, waar ze zelf ooit les had gehad. In 1985 werd ze de eerste vrouwelijkehoogheemraad van het Hoogheemraadschap van Delfland, wat een opstapje was voor haar latere functies in het bedrijfsleven die ze combineerde met het voorzitterschap van de Joke Smit Stichting.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden