Met niet-reanimeren tattoo haalde zij de internationale media

Bolten wilde niet naar een verpleegtehuis. Daarom liet ze de tekst 'Niet reanimeren' op haar borst tatoeëren; het begin van een hoogoplopend debat.

Nelly Bolten.

Nelly Bolten haalde in 2014 de nationale en zelfs internationale media. De hoogbejaarde vrouw liet in de Tattoo Shop Milligan's in Den Haag op haar borst een tatoeage plaatsen met de tekst: 'Niet reanimeren, ik ben 91+.' Hiermee gaf ze te kennen niet opgelapt te willen worden als haar iets zou overkomen.

'Ik heb een prachtige leeftijd en heb enorm genoten. En ik weet dat ik een keer aan de beurt ben. Ik wil niet vijf à zes jaar in een stoel wegkwijnen in een verzorgingstehuis', zei ze voor de camera van Hart van Nederland.

Het moest wel een mooie tatoeage worden. Een beetje klassiek, zo vond ze. En ze toonde die graag. Het inspireerde andere ouderen die niet als een kasplantje wilden eindigen. Milligan's kreeg zelfs meer oudere klanten die hetzelfde lieten doen. Hierdoor ontstond een hoogoplopend debat over de rechtsgeldigheid van dergelijke wensen. De Nederlandse Vereniging van Vrijwillige Levenseinde (NVVE) liet weten dat het niet zou werken. Voor een echte wilsverklaring zou een handgeschreven verklaring met foto, handtekening en geboortedatum nodig zijn en die stonden niet op haar borst. Ze kreeg het advies toch maar een reanimeerpenning aan te vragen die aan de wettelijke eisen voldeed, omdat ze anders alsnog het risico zou lopen dat ze na hartfalen kunstmatig in leven zou worden gehouden.

Dat vond ze maar niets. 'Ambulancebroeders gaan heus niet op zoek naar zo'n penning voor ze beginnen met de hartmassage. Op zo'n moment gaat het om seconden', zei ze. Zelfs minister Edith Schippers van Volksgezondheid bemoeide zich met met de discussie over de rechtsgeldigheid van de tatoeage.

Nelly Bolten overleed uiteindelijk op 27 februari in haar appartement in Den Haag. 'Zoals ze wilde. Ze was op. De hartkleppen waren versleten', zegt haar zus Riet Pannekeet-Bolten. Ze werd 93 jaar. In november haalde ze nog de lokale media als oudste deelnemer aan de finale van het Haags kampioenschap biljarten - een spel dat ze pas op latere leeftijd had geleerd.

Ze werd geboren in Heiloo, waar haar vader een schildersbedrijf had. Van jongsaf was ze volgens haar zus een echte verzorgster. 'Ze ging de verpleegopleiding doen. Via Zaandam en Zwolle kwam ze uiteindelijk in Den Haag terecht, waar ze haar partner ontmoette', vertelt Riet Bolten.

Nadat ze met pensioen waren gegaan, verhuisden ze naar het Noord-Hollandse Dirkshorn, waar ze met haar geliefde een huis met een mooie tuin had. Toen ze ouder werden, besloten ze terug naar Den Haag te gaan. Haar partner overleed 18 jaar geleden. Na zijn dood deed ze jarenlang veel vrijwilligerswerk, waarvoor ze op haar 90ste verjaardag een onderscheiding kreeg van de gemeente Den Haag.

Het geheim van haar vitaliteit was naar eigen zeggen twee glaasjes jenever van Ketel No. 1 per dag. Maar ze relativeerde het ook. 'Vandaag loop je, morgen lig je.'

En liggen zonder verder iets te kunnen, dat wilde ze niet. Eerder liet ze de tekst 'niet reanimeren' al op haar onderarm aanbrengen. De tatoeage op haar borst toonde Bolten onder meer in het boek Haagse Waardigheid. Ook werd ze gefotografeerd voor een serie van fotografen Ingrid Meijering en Marion Duimel. De aanleiding voor de foto's van het duo was het vijfjarig jubileum van het platform 'Dood gewoon', een initiatief van de gemeente Den Haag. Die hoopte hiermee de dood bespreekbaar te maken.

'Ze is absoluut niet bang voor de dood. Ze praat er zo vrij over', aldus de fotografen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden