Massademonstratie na speech Rafsanjani

Hoge geestelijke Rafsanjani in vrijdaggebed zeer kritisch over verkiezingen...

TEHERAN De voormalige president en invloedrijke geestelijke Ali Akbar Hashemi Rafsanjani heeft vrijdag zware kritiek geuit op de Iraanse machthebbers. Hij deed dat tijdens het vrijdaggebed in Teheran, dat door tienduizenden Iraniërs werd aangegrepen om de grootste demonstratie in weken te houden.

Met groene vlaggen en sjaals betuigden de demonstranten steun aan oppositieleider Mir Hossein Mousavi, die president Ahmadinejads verkiezingsoverwinning van 12 juni betwist. De demonstranten zongen ‘Ahmadinejad, treed af’ en ‘Allah Akbar’. Volgens getuigen viel de politie hen aan met traangas en wapenstokken.

Tijdens het vrijdaggebed, dat live op de staatsradio werd uitgezonden, bekritiseerde Rafsanjani de verkiezingen: ‘Als mensen niet aanwezig kunnen zijn en hun stemmen worden genegeerd, dan is de regering niet islamitisch.’ Hij sprak van een ‘crisis’ in Iran.

Rafsanjani verweet de geestelijke leiders niet naar de klachten van de bevolking geluisterd te hebben. Hoewel hij de naam van ayatollah Ali Khamenei niet noemde, was zijn preek een duidelijke stellingname tegen Khamenei.

Die schaarde zich vierkant achter Ahmadinejad. De door Khamenei gecontroleerde Raad van Hoeders oordeelde na een gedeeltelijke hertelling dat er geen fraude was gepleegd. Daarmee ‘maakte de Raad van Hoeders geen gebruik van de kans om de bevolking te verenigen en het vertrouwen te herstellen’, aldus Rafsanani.

Als hoofd van de Assemblee van Experts is Rafsanjani de machtigste supporter van Mousavi, die vrijdag voor het eerst sinds 12 juni officieel in het openbaar verscheen.

Zie verder pagina 5, kolom 1

Vervolg van pagina 1

Arrestaties tijdens demonstratie Iran
Tientallen demonstranten werden vrijdag gearresteerd, aldus getuigen. Daaronder ook de bekende advocate en vrouwenrechtenactiviste Shadi Sadr, die op weg naar het vrijdaggebed in een auto werd gestopt en meegenomen.

Leden van de basij-militie vielen ook de hervormingsgezinde kandidaat Mehdi Karoubi aan, een medestander van Mousavi, toen hij arriveerde bij de universiteit waar het vrijdaggebed plaatsvond. Dat meldden getuigen en de website van Karoubi.

Sinds het begin van de protesten zijn zeker 20 mensen gedood, en volgens mensenrechtenorganisaties ligt het werkelijke dodental veel hoger. Ook zijn honderden mensen gearresteerd.

Rafsanjani riep de overheid op de gearresteerde demonstranten en journalisten vrij te laten. ‘Het is niet nodig voor ons om mensen in gevangenissen te steken. We zouden hen moeten laten terugkeren naar hun families’, zei Rafsanjani. ‘Het is niet nodig om media onder druk te zetten. We zouden hen moeten toestaan om binnen de wet vrij te werken.’

Afgelopen week werden volgens mediawaakhond Reporters Zonder Grenzen zeven persfotografen gearresteerd. De meeste buitenlandse media moesten het land al eerder verlaten. ‘Het regime in Teheran is bang voor beelden’, verklaarde Reporters Zonder Grenzen. ‘De autoriteiten hebben een echte jacht geopend op beeldreporters, zodat geen enkele gevoelige foto of video het land zal verlaten.’

De foto van de stervende Neda Agha-Soltan, die waarschijnlijk door een lid van de basij-militie werd doodgeschoten, wakkerde het protest in Iran verder aan. Eerder deze week zei Mousavi dat het bloed van de demonstranten niet voor niets mag hebben gevloeid.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden