Het eeuwige leven Marten Bierman

Marten Bierman (1939-2018): Creatieve planoloog met hart voor het milieu

Hij wisselde van politieke partij als een voetballer van club. Het belangrijkste voor Marten Bierman was dat hij zijn eigen ideeën kon uitdragen.

Marten Bierman

In 1994 riep hij in deze krant dat het land vol was en ‘het milieu meer huizen niet zou kunnen verdragen’. Vluchtelingen zouden moeten uitwijken naar landen waar nog wel ruimte was. Anders zou Nederland een land van ‘paalzitters’ worden.

Bierman werd meteen voor racist uitgemaakt, maar dat vond hij niet erg. ‘Het allergevaarlijkste wat er bestaat, is dit soort zaken niet te bespreken.’

Bijna een kwart eeuw later praat iedereen er ineens over. Marten Bierman overleed echter 27 augustus in Amsterdam. Anderhalf jaar geleden werd alvleesklierkanker bij hem vastgesteld. ‘In november is hij geopereerd. Hadden we achteraf niet moeten doen. Hij was daarna zo ziek en is eigenlijk nooit meer het bed uit geweest’, zegt zijn weduwe Karin Bierman-De Best.

Bierman was activist, stedenbouwkundige, beeldend kunstenaar, Eerste Kamerlid, oprichter van de IJsselmeervereniging, wethouder, adviseur, columnist en planologisch medewerker van de Volkskrant.

Hij trouwde twee keer. Met zijn eerste vrouw, Marianne Hartsuiker, had hij vier kinderen. De laatste 25 jaar woonde hij met Karin de Best in Amsterdam. Daar wilde hij nooit weg. Toen de politiek in Zandvoort eiste dat hij als wethouder ook in deze gemeente zou gaan wonen, stopte hij daar in 2010. ‘Ik heb mij daar wel op de woningmarkt georiënteerd, maar dat viel zwaar tegen’, zei hij.

Bierman was de enige zoon van een bouwer van scheepsmotoren in Amsterdam. Hij studeerde architectuur en stedenbouw in Delft. In 1962 lanceerde hij een plan om de Amsterdamse grachten te gebruiken voor openbaar vervoer met trabo’s , een combinatie van tram en boot. Na zijn studie werd hij redacteur bij het tijdschrift voor ontwerp en omgeving Plan en trad in dienst bij het Siswo (Stichting Interuniversitair Instituut voor Sociaal-Wetenschappelijk Onderzoek). Ook had hij een eigen raadgevend ingenieursbureau.

Hij was van jongsaf bezorgd over het milieu en constateerde dat het misging. In 1972 was hij mede-oprichter en later ook tien jaar voorzitter van de IJsselmeervereniging, die zich verzette tegen verdere inpoldering.

Daarnaast was politiek actief. ‘Hij was geen partijpoliticus. Deelname aan de politiek maakte het mogelijk zijn eigen ideeën uit te dragen’, zegt zijn vriendin en ex-collega Joke Schipper. Hij wisselde sneller van partij als een profvoetballer van clubs. In 1986 was hij bij de Tweede Kamerverkiezingen lijsttrekker voor de Federatieve Groenen – een partij die de economie wilde aanpassen aan de draagkracht. Van 1995 tot 2003 was hij Eerste Kamerlid voor de Onafhankelijke SenaatsFractie (OSF). In 2002 zat hij bij Leefbaar Nederland. Vervolgens werd hij in Zandvoort wethouder namens de Ouderen Partij Zandvoort. In 2011 werd hij raadslid voor de partij Red Amsterdam, die zich verzette tegen de Noord-Zuidlijn. Toen oud-staatssecretaris Michel van Hulten hem vroeg mee te doen met zijn partij Ikkiesvooreerlijk bij de Europese Verkiezingen, zei hij tegen hem: ‘Goddank, dat je mij belt, dan doen we het samen.’

Veel succes had hij bij de stembus niet. ‘Omdat ik altijd in een partij zit die er getalsmatig niet toe doet, ben ik geen bedreiging en kunnen andere partijen mijn standpunt overnemen.’

Hij adviseerde gemeenten die met ruimtelijke-ordeningskwesties in hun maag zaten. In 2000 raadde hij de gemeente Heemstede aan grote herenhuizen en villa’s, zogenoemde ‘lege nesten’ waar stellen en alleenstaanden te groot behuisd waren, op te splitsen. Wie het eigen huis ontruimde zou een appartement terugkrijgen plus een ‘zorgarrangement’.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.